-
1.
przestać mówić lub wydawać inne dźwięki ustami -
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
Język
mówienie
KATEGORIE FIZYCZNE
Cechy i właściwości materii
dźwięki -
- młodzieniec, rozmówca umilkł; dziewczyna, publiczność umilkła; dziecko umilkło
- umilknąć na (dłuższą) chwilę, na moment
- umilknąć na dobre, nagle, naraz, natychmiast, posłusznie, zupełnie; znacząco
- umilknąć i spojrzeć, umilknąć i zamyślić się, umilknąć i znieruchomieć; zaczerwienić się i umilknąć, zająknąć się i umilknąć, zawstydzić się i umilknąć, zmieszać się i umilknąć
-
Babcia umilkła na chwilę i przetarła oczy kułakami.
źródło: KWSJP: Julian Kawalec: Ukraść brata. Oset, 1985
Mówca umilkł i poszukał w oczach słuchaczy zrozumienia.
źródło: NKJP: Marek Krajewski: Koniec świata w Breslau, 2003
Zachłysnęła się własnym krzykiem i umilkła.
źródło: KWSJP: Anna Glińska: Powrót do Santa Cruz, 1972
Rozległy się dźwięki skrzypiec - ktoś grał bardzo ładnie, tak ładnie, że wszyscy umilkli zasłuchani.
źródło: KWSJP: Maria Krüger: Karolcia, 1959
Żywiołowo reagująca publiczność umilkła w trzeciej odsłonie, kiedy [...] złapali drugi oddech i wygrali 18-9.
źródło: NKJP: (TSZ): Dobry weekend „Niedźwiadków”, Dziennik Polski, 2002-01-29
-
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. umilknę
umilkniemy
2 os. umilkniesz
umilkniecie
3 os. umilknie
umilkną
Czas przeszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. umilkłem
+(e)m umilkł
umilkłam
+(e)m umilkła
umilkłom
+(e)m umilkło
umilkliśmy
+(e)śmy umilkli
umilkłyśmy
+(e)śmy umilkły
2 os. umilkłeś
+(e)ś umilkł
umilkłaś
+(e)ś umilkła
umilkłoś
+(e)ś umilkło
umilkliście
+(e)ście umilkli
umilkłyście
+(e)ście umilkły
3 os. umilkł
umilkła
umilkło
umilkli
umilkły
bezosobnik: umilknięto
Tryb rozkazujący
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. umilknijmy
2 os. umilknij
umilknijcie
Tryb warunkowy
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. umilkłbym
bym umilkł
umilkłabym
bym umilkła
umilkłobym
bym umilkło
umilklibyśmy
byśmy umilkli
umilkłybyśmy
byśmy umilkły
2 os. umilkłbyś
byś umilkł
umilkłabyś
byś umilkła
umilkłobyś
byś umilkło
umilklibyście
byście umilkli
umilkłybyście
byście umilkły
3 os. umilkłby
by umilkł
umilkłaby
by umilkła
umilkłoby
by umilkło
umilkliby
by umilkli
umilkłyby
by umilkły
bezosobnik: umilknięto by
bezokolicznik: umilknąć
imiesłów przysłówkowy uprzedni: umilkłszy
gerundium: umilknięcie
liczba pojedyncza liczba mnoga M. umilknięcie
umilknięcia
D. umilknięcia
umilknięć
C. umilknięciu
umilknięciom
B. umilknięcie
umilknięcia
N. umilknięciem
umilknięciami
Ms. umilknięciu
umilknięciach
W. umilknięcie
umilknięcia
odpowiednik aspektowy: milknąć
-
Rzosobowy + umilknąć +
-
Zob. milknąć