Chronologizacja
W postaci: płokać
Pochodzenie
psł. *polkati
Forma prasłowiańska jest ekspresywnym czasownikiem z przyrostkiem -k- od psł. *polti 'wprawiać w ruch, potrząsać czymś, podrzucać coś, wymachiwać czymś' > 'wypluskiwać, wychlapywać wodę' (Bor)
1. ziemniaki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | czyścić |
Połączenia
- płukać buraki, fasolę, grzyby, jarzyny, mięso, owoce, ryby, ryż, szpinak, warzywa, ziemniaki; butelki, menażkę, miski, naczynia, narzędzia, opakowania, szkło, termos; bieliznę, pranie, ręczniki, sweter, szmaty, ściereczkę, tkaninę; palce, ręce, twarz, włosy; kruszywo, piasek, złoto, żwir
- płukać lizolem, octem, piwem, sokiem z cytryny, wodą
- płukać nad potokiem, nad rzeką
- płukać pod kranem, pod bieżącą wodą
- płukać przed jedzeniem, przed mieleniem, przed obraniem, przed spożyciem
- płukać w ługu sodowym, w benzynie ekstrakcyjnej, w płynie, w bieżącej, ciepłej, zimnej... wodzie, w roztworze sody kaustycznej, w środkach hypoalergicznych, zapachowych, zmiękczających...; w misce, w wiaderku, w naczyniu, w zbiorniku... z wodą, w jeziorze, w potoku, w strumieniu; w łazience, w toalecie
- płukać z mułu
- płukać dokładnie, energicznie, kilkakrotnie, stale, wielokrotnie; aż woda będzie czysta, do skutku
- można, należy płukać
- płukać i gotować, płukać i kłaść, płukać i krochmalić, płukać i moczyć, płukać i myć, płukać i ocierać, płukać i pakować, płukać i suszyć, płukać i ustawiać, płukać i wycierać; krajać i płukać, zbierać i płukać, zmywać i płukać
- płyn do płukania tkanin
Cytaty
|
Filtry należy płukać gorącą wodą, lecz mimo to konieczna jest okresowa wymiana wypełnienia. źródło: NKJP: Bronisław Bartkiewicz: Oczyszczanie ścieków przemysłowych, 2002 |
|
|
Po posiłku blaszane miski płukaliśmy w jeziorze. źródło: NKJP: Eugenia Czyż: Kącik wspomnień: W Falmierowie, Nakielski Czas, 2006-05-17 |
|
|
A co do maszynek, to kiedy korzystałam wcześniej, to goliłam nogi smarując kremem do golenia albo pianką taty i płukałam pod zimną wodą. źródło: NKJP: Depilacja nóg, 2007-08-25, Internet |
|
|
- By nie było banalnie, poprowadziłem, nie powiem, że całkiem trzeźwy, zespół w morze. I cały chór, panie w długich sukniach, panowie w eleganckich garniturach, poszedł za nami... - opowiada Jakóbiec. A Kwaśniewski wspomina, że musiał potem płukać z wody morskiej klarnet. źródło: NKJP: Oldy, Dziennik Polski - Magazyn, 2003-07-04 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
płuczę |
płuczemy |
|||
| 2 os. |
płuczesz |
płuczecie |
|||
| 3 os. |
płucze |
płuczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałem +(e)m płukał |
płukałam +(e)m płukała |
płukałom +(e)m płukało |
płukaliśmy +(e)śmy płukali |
płukałyśmy +(e)śmy płukały |
| 2 os. |
płukałeś +(e)ś płukał |
płukałaś +(e)ś płukała |
płukałoś +(e)ś płukało |
płukaliście +(e)ście płukali |
płukałyście +(e)ście płukały |
| 3 os. |
płukał |
płukała |
płukało |
płukali |
płukały |
bezosobnik: płukano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę płukał będę płukać |
będę płukała będę płukać |
będę płukało będę płukać |
będziemy płukali będziemy płukać |
będziemy płukały będziemy płukać |
| 2 os. |
będziesz płukał będziesz płukać |
będziesz płukała będziesz płukać |
będziesz płukało będziesz płukać |
będziecie płukali będziecie płukać |
będziecie płukały będziecie płukać |
| 3 os. |
będzie płukał będzie płukać |
będzie płukała będzie płukać |
będzie płukało będzie płukać |
będą płukali będą płukać |
będą płukały będą płukać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
płuczmy |
|
| 2 os. |
płucz |
płuczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałbym bym płukał |
płukałabym bym płukała |
płukałobym bym płukało |
płukalibyśmy byśmy płukali |
płukałybyśmy byśmy płukały |
| 2 os. |
płukałbyś byś płukał |
płukałabyś byś płukała |
płukałobyś byś płukało |
płukalibyście byście płukali |
płukałybyście byście płukały |
| 3 os. |
płukałby by płukał |
płukałaby by płukała |
płukałoby by płukało |
płukaliby by płukali |
płukałyby by płukały |
bezosobnik: płukano by
bezokolicznik: płukać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
płucząc
gerundium: płukanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | płukanie |
płukania |
| D. | płukania |
płukań |
| C. | płukaniu |
płukaniom |
| B. | płukanie |
płukania |
| N. | płukaniem |
płukaniami |
| Ms. | płukaniu |
płukaniach |
| W. | płukanie |
płukania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: płuczący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczący |
płuczące |
płucząca |
| D. | płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącej |
| C. | płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącej |
| B. | płuczącego |
płuczącego |
płuczący |
płuczące |
płuczącą |
| N. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącą |
| Ms. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczące |
płuczące |
| D. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
| C. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
| B. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczące |
| N. | płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
| Ms. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: płukany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płukany |
płukany |
płukany |
płukane |
płukana |
| D. | płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanej |
| C. | płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanej |
| B. | płukanego |
płukanego |
płukany |
płukane |
płukaną |
| N. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukaną |
| Ms. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płukani |
płukani |
płukane |
płukane |
| D. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
| C. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
| B. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukane |
| N. | płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
| Ms. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
Składnia
| Rzosobowy | + | płukać | + |
CO +
(CZYM) +
(w CZYM | pod CZYM) +
(z CZEGO)
|
2. usta
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Pielęgnacja ciała czynności związane z pielęgnacją ciała i ich efekty
Połączenia
- płukać buzię, gardło, jamę ustną, nos, usta, zęby
- płukać naparem z rumianku, szałwii..., płynami, rumiankiem, roztworem czegoś, solą, szałwią, wodą, wywarem z czegoś, herbatą, ziołami
- płukać po paście, po każdym posiłku, po przyjęciu leku, po szczotkowaniu
- płukać pod ciśnieniem
- płukać przez ileś minut
- płukać przy zapaleniu błon śluzowych, gardła...
- płukać często, hałaśliwie, głośno, skrupulatnie, starannie
- kazać, musieć, próbować, zacząć, zalecać płukać
- płukać i wypluwać; myć i płukać, osłodzić i płukać
Cytaty
|
Kiedy myjemy zęby i płuczemy je wodą z kubeczka, a nie bieżącą - zaoszczędzamy 70 litrów wody miesięcznie. źródło: NKJP: (MM): Szanuj wodę, weź prysznic, Dziennik Polski - Kraków, 2000-08-14 |
|
|
Kuracjusze w pijalniach popijają zapisane przez lekarzy wody, chodzą na inhalacje, płukania gardła itp. źródło: NKJP: Zabiegi na kranówce, Dziennik Polski - Podhale, 2003-04-23 |
|
|
Zbyt rzadko zmieniamy szczoteczki. Nie stosujemy dodatkowych akcesoriów i preparatów [...]. Jeszcze mniej osób płucze jamę ustną preparatami przeciwpróchniczymi. źródło: NKJP: /KAK/: Zgrzytanie zębami, Echo Dnia, 2004-06-16 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
płuczę |
płuczemy |
|||
| 2 os. |
płuczesz |
płuczecie |
|||
| 3 os. |
płucze |
płuczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałem +(e)m płukał |
płukałam +(e)m płukała |
płukałom +(e)m płukało |
płukaliśmy +(e)śmy płukali |
płukałyśmy +(e)śmy płukały |
| 2 os. |
płukałeś +(e)ś płukał |
płukałaś +(e)ś płukała |
płukałoś +(e)ś płukało |
płukaliście +(e)ście płukali |
płukałyście +(e)ście płukały |
| 3 os. |
płukał |
płukała |
płukało |
płukali |
płukały |
bezosobnik: płukano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę płukał będę płukać |
będę płukała będę płukać |
będę płukało będę płukać |
będziemy płukali będziemy płukać |
będziemy płukały będziemy płukać |
| 2 os. |
będziesz płukał będziesz płukać |
będziesz płukała będziesz płukać |
będziesz płukało będziesz płukać |
będziecie płukali będziecie płukać |
będziecie płukały będziecie płukać |
| 3 os. |
będzie płukał będzie płukać |
będzie płukała będzie płukać |
będzie płukało będzie płukać |
będą płukali będą płukać |
będą płukały będą płukać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
płuczmy |
|
| 2 os. |
płucz |
płuczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałbym bym płukał |
płukałabym bym płukała |
płukałobym bym płukało |
płukalibyśmy byśmy płukali |
płukałybyśmy byśmy płukały |
| 2 os. |
płukałbyś byś płukał |
płukałabyś byś płukała |
płukałobyś byś płukało |
płukalibyście byście płukali |
płukałybyście byście płukały |
| 3 os. |
płukałby by płukał |
płukałaby by płukała |
płukałoby by płukało |
płukaliby by płukali |
płukałyby by płukały |
bezosobnik: płukano by
bezokolicznik: płukać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
płucząc
gerundium: płukanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | płukanie |
płukania |
| D. | płukania |
płukań |
| C. | płukaniu |
płukaniom |
| B. | płukanie |
płukania |
| N. | płukaniem |
płukaniami |
| Ms. | płukaniu |
płukaniach |
| W. | płukanie |
płukania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: płuczący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczący |
płuczące |
płucząca |
| D. | płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącej |
| C. | płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącej |
| B. | płuczącego |
płuczącego |
płuczący |
płuczące |
płuczącą |
| N. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącą |
| Ms. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczące |
płuczące |
| D. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
| C. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
| B. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczące |
| N. | płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
| Ms. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: płukany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płukany |
płukany |
płukany |
płukane |
płukana |
| D. | płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanej |
| C. | płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanej |
| B. | płukanego |
płukanego |
płukany |
płukane |
płukaną |
| N. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukaną |
| Ms. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płukani |
płukani |
płukane |
płukane |
| D. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
| C. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
| B. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukane |
| N. | płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
| Ms. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
Składnia
| Rzosobowy | + | płukać | + |
CO +
(CZYM)
|
3. żołądek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne
Połączenia
- płukanie jelita grubego, otrzewnej, pęcherza, żołądka
- płukać na pogotowiu
- płukać w szpitalu
Cytaty
|
Jeśli objawy śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego nie ulegają złagodzeniu po zabiegu rozciągania pęcherza, może pomóc płukanie pęcherza specjalnym roztworem leków. źródło: Internet |
|
|
Dziewczyna chciała się otruć proszkami nasennymi, środek był słaby, wzięła niewielką dawkę. Ale płukanie żołądka długo będzie pamiętać. źródło: NKJP: Aleksander Minkowski: Szaleństwo Majki Skowron, 1972 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
płuczę |
płuczemy |
|||
| 2 os. |
płuczesz |
płuczecie |
|||
| 3 os. |
płucze |
płuczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałem +(e)m płukał |
płukałam +(e)m płukała |
płukałom +(e)m płukało |
płukaliśmy +(e)śmy płukali |
płukałyśmy +(e)śmy płukały |
| 2 os. |
płukałeś +(e)ś płukał |
płukałaś +(e)ś płukała |
płukałoś +(e)ś płukało |
płukaliście +(e)ście płukali |
płukałyście +(e)ście płukały |
| 3 os. |
płukał |
płukała |
płukało |
płukali |
płukały |
bezosobnik: płukano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę płukał będę płukać |
będę płukała będę płukać |
będę płukało będę płukać |
będziemy płukali będziemy płukać |
będziemy płukały będziemy płukać |
| 2 os. |
będziesz płukał będziesz płukać |
będziesz płukała będziesz płukać |
będziesz płukało będziesz płukać |
będziecie płukali będziecie płukać |
będziecie płukały będziecie płukać |
| 3 os. |
będzie płukał będzie płukać |
będzie płukała będzie płukać |
będzie płukało będzie płukać |
będą płukali będą płukać |
będą płukały będą płukać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
płuczmy |
|
| 2 os. |
płucz |
płuczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
płukałbym bym płukał |
płukałabym bym płukała |
płukałobym bym płukało |
płukalibyśmy byśmy płukali |
płukałybyśmy byśmy płukały |
| 2 os. |
płukałbyś byś płukał |
płukałabyś byś płukała |
płukałobyś byś płukało |
płukalibyście byście płukali |
płukałybyście byście płukały |
| 3 os. |
płukałby by płukał |
płukałaby by płukała |
płukałoby by płukało |
płukaliby by płukali |
płukałyby by płukały |
bezosobnik: płukano by
bezokolicznik: płukać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
płucząc
gerundium: płukanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | płukanie |
płukania |
| D. | płukania |
płukań |
| C. | płukaniu |
płukaniom |
| B. | płukanie |
płukania |
| N. | płukaniem |
płukaniami |
| Ms. | płukaniu |
płukaniach |
| W. | płukanie |
płukania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: płuczący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczący |
płuczące |
płucząca |
| D. | płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącego |
płuczącej |
| C. | płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącemu |
płuczącej |
| B. | płuczącego |
płuczącego |
płuczący |
płuczące |
płuczącą |
| N. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącą |
| Ms. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płuczący |
płuczący |
płuczące |
płuczące |
| D. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
| C. | płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
płuczącym |
| B. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczące |
| N. | płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
płuczącymi |
| Ms. | płuczących |
płuczących |
płuczących |
płuczących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: płukany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | płukany |
płukany |
płukany |
płukane |
płukana |
| D. | płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanego |
płukanej |
| C. | płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanemu |
płukanej |
| B. | płukanego |
płukanego |
płukany |
płukane |
płukaną |
| N. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukaną |
| Ms. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | płukani |
płukani |
płukane |
płukane |
| D. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
| C. | płukanym |
płukanym |
płukanym |
płukanym |
| B. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukane |
| N. | płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
płukanymi |
| Ms. | płukanych |
płukanych |
płukanych |
płukanych |
odpowiednik aspektowy: przepłukać
Inne uwagi
Zwykle ger
Składnia
|
+ | płukać | + |
CO +
(CZYM)
|