UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozszyfrować

Chronologizacja

1949, NKJP

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozszyfruję
rozszyfrujemy
2 os. rozszyfrujesz
rozszyfrujecie
3 os. rozszyfruje
rozszyfrują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozszyfrowałem
+(e)m rozszyfrował
rozszyfrowałam
+(e)m rozszyfrowała
rozszyfrowałom
+(e)m rozszyfrowało
rozszyfrowaliśmy
+(e)śmy rozszyfrowali
rozszyfrowałyśmy
+(e)śmy rozszyfrowały
2 os. rozszyfrowałeś
+(e)ś rozszyfrował
rozszyfrowałaś
+(e)ś rozszyfrowała
rozszyfrowałoś
+(e)ś rozszyfrowało
rozszyfrowaliście
+(e)ście rozszyfrowali
rozszyfrowałyście
+(e)ście rozszyfrowały
3 os. rozszyfrował
rozszyfrowała
rozszyfrowało
rozszyfrowali
rozszyfrowały

bezosobnik: rozszyfrowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozszyfrujmy
2 os. rozszyfruj
rozszyfrujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozszyfrowałbym
bym rozszyfrował
rozszyfrowałabym
bym rozszyfrowała
rozszyfrowałobym
bym rozszyfrowało
rozszyfrowalibyśmy
byśmy rozszyfrowali
rozszyfrowałybyśmy
byśmy rozszyfrowały
2 os. rozszyfrowałbyś
byś rozszyfrował
rozszyfrowałabyś
byś rozszyfrowała
rozszyfrowałobyś
byś rozszyfrowało
rozszyfrowalibyście
byście rozszyfrowali
rozszyfrowałybyście
byście rozszyfrowały
3 os. rozszyfrowałby
by rozszyfrował
rozszyfrowałaby
by rozszyfrowała
rozszyfrowałoby
by rozszyfrowało
rozszyfrowaliby
by rozszyfrowali
rozszyfrowałyby
by rozszyfrowały

bezosobnik: rozszyfrowano by

bezokolicznik: rozszyfrować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozszyfrowawszy

gerundium: rozszyfrowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozszyfrowanie
rozszyfrowania
D. rozszyfrowania
rozszyfrowań
C. rozszyfrowaniu
rozszyfrowaniom
B. rozszyfrowanie
rozszyfrowania
N. rozszyfrowaniem
rozszyfrowaniami
Ms. rozszyfrowaniu
rozszyfrowaniach
W. rozszyfrowanie
rozszyfrowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozszyfrowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozszyfrowany
rozszyfrowany
rozszyfrowany
rozszyfrowane
rozszyfrowana
D. rozszyfrowanego
rozszyfrowanego
rozszyfrowanego
rozszyfrowanego
rozszyfrowanej
C. rozszyfrowanemu
rozszyfrowanemu
rozszyfrowanemu
rozszyfrowanemu
rozszyfrowanej
B. rozszyfrowanego
rozszyfrowanego
rozszyfrowany
rozszyfrowane
rozszyfrowaną
N. rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowaną
Ms. rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozszyfrowani
rozszyfrowani
rozszyfrowane
rozszyfrowane
D. rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
C. rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
rozszyfrowanym
B. rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowane
N. rozszyfrowanymi
rozszyfrowanymi
rozszyfrowanymi
rozszyfrowanymi
Ms. rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowanych
rozszyfrowanych

odpowiednik aspektowy: rozszyfrowywać

Pochodzenie

Od: szyfr

1. tajną wiadomość

Definicja

odczytać kod zabezpieczający tajny tekst zapisany szyfrem lub chronione informacje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odcyfrować, odszyfrować, zdeszyfrować
antonimy:  zaszyfrować

Połączenia

  • rozszyfrować depeszę, Enigmę, wiadomość

Cytaty

Anglicy przekazując Amerykanom te informacje, podawali je często jako zdobyte przez brytyjski wywiad. A dopiero 20 lat po wojnie ujawnili światu, kto rozszyfrował Enigmę.

źródło: NKJP: Maria Nowak: Polak potrafi, Gazeta Poznańska, 2005-07-06

W kwietniu 1943 amerykański radiowywiad przechwycił i rozszyfrował depeszę z harmonogramem podróży dowódcy Japońskiej Połączonej Floty [...].

źródło: NKJP: Tomasz Borówka: Tajemnice wojny szyfrów, Gazeta Krakowska, 2007-09-08

Zazwyczaj przy bezpiecznej wysyłce używa się połączenia podpisywania wiadomości z jej zaszyfrowaniem [...]. Podczas takiej najbezpieczniejszej formy kontaktu mailowego obie strony proszone są o podanie hasła - nadawca w celu podpisania wiadomości swoim kluczem prywatnym, zaś odbiorca w celu rozszyfrowania wiadomości.

źródło: NKJP: (KEI): Bezpieczeństwo poczty elektronicznej, wiarygodność nadawcy oraz system PGP, Dziennik Internautów, 2008-12-03

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
CO

2. hieroglify

Definicja

odczytać tekst zapisany w nieznanym języku lub alfabecie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język pisanie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  odczytać

Połączenia

  • rozszyfrować pismo

Cytaty

Postać tragicznie zmarłego w 1976 r. Benesza [...] do dziś budzi emocje. [...] Oficjalnie nigdy nie udało mu się rozszyfrować pisma Inków.

źródło: NKJP: Anna Szulc: Złoto dla wytrwałych, Polityka, 2002-08-24

Duże znaczenie dla dalszych prac nad rozszyfrowaniem pisma Majów miały konferencje w znanym ze starożytnych zabytków mieście [...]

źródło: NKJP: Justyna Olko: Wielka przygoda intelektualna XX wieku, Wiedza i Życie nr 3, 1996

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
CO

3. niewyraźne pismo

Definicja

odczytać z trudem niewyraźnie zapisany tekst

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język pisanie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  odczytać

Cytaty

Pani, tu nie apteka, żebym ja musiała rozszyfrować, co tam na kartce napisane. Poprosić trzeba matkę, żeby jeszcze raz napisała.

źródło: NKJP: Sylwia Chutnik: Dzidzia, 2009

Dziewczyna z trudem rozszyfrowała niewyraźne pismo.

źródło: Sarah Lark: Kobiety Maorysów, 2015 (books.google.pl)

Porucznik nie odpowiedział, tylko zabrał się do czytania diagnozy. Z trudem rozszyfrował niewyraźne hieroglify, a im dalej brnął, tym bardziej marszczył brwi. — Niech ich diabli wezmą! — wykrzyknął skończywszy czytanie.

źródło: Stanisław Goszczurny: Długi prosi o karę śmierci, 1970 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
CO

4. zagadkę

Definicja

odkryć coś tajemniczego i nieznanego wcześniej lub niezrozumiałego dla większości osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozwiązać

Połączenia

  • rozszyfrować skrót, tajemnicę, zagadkę

Cytaty

[...] zostali tak dobrani, by wspólną pracą i rozmową rozszyfrować zagadkę i dotrzeć do wyjścia.

źródło: NKJP: Krzysztof Warlikowski: Szekspir i uzurpator, 2007

Uczony obiecuje: gdy rozszyfrujemy tajemnicę genomu ludzkiego (a więc rozpracujemy ukryte w nim informacje), uwolnimy ludzkość od dręczących ją chorób.

źródło: NKJP: Edwin Bendyk: Zatruta studnia. Rzecz o władzy i wolności, 2002

Nadal w dobrym stanie zachowane są stawy retencyjne i odpływowe, kanały, jazy i przepusty. Na pierwszy rzut oka trudno rozszyfrować, jak funkcjonował ów skomplikowany układ.

źródło: NKJP: Zdzisław Skrok: Wielkie Rozdroże: ćwiczenia terenowe z archeologii wyobraźni, 2008

Przypomnę, że w jego „Raporcie o Bursztynowej Komnacie” z 1986 roku pojawia się tylko Alfons K., chociaż nazwisko to rozszyfrował dwa lata wcześniej zachodnioniemiecki tygodnik [...].

źródło: NKJP: Leszek Adamczewski: Sensacje z przeszłości. Tajemniczy Alfons K., Polska Głos Wielkopolski, 2005-07-16

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
CO

5. zamiary

Definicja

rozpoznać czyjś skrywany charakter, zamiar lub cechy pozwalające zidentyfikować daną osobę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przejrzeć

Połączenia

  • szybko rozszyfrować

Cytaty

[...] widząc uśmiechniętą twarz pilota myślę: „chce mi napędzić stracha, nie dam się”. Radość z tego, że rozszyfrowałem zamiary pana Wiesława, trwała jednak krótko. W następnej sekundzie samolot zaczął nagle pikować [...].

źródło: NKJP: Marcin Kasprzyk: W stanie nieważkości, Dziennik Zachodni, 2002-08-28

Rozszyfrowałem go po piśmie. Zajmowałem się przez pewien czas grafologią.

źródło: NKJP: J. Pruszyński: Wspomnienia, Gazeta Wyborcza, 1994-09-23

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
CO

6. aferę

Definicja

zdobyć informacje o utajonym sposobie działania jakiejś organizacji lub osoby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  rozpracować

Cytaty

[...] współpracował z kontrwywiadem w rozszyfrowaniu międzynarodowej afery finansowej związanej z wypłaceniem przez Węgry dziesiątków milionów dolarów kary [...].

źródło: NKJP: Tadeusz Olszański: Gabinety pełne agentów, Polityka, 2002-09-21

- Proponuję - powiedział Dibelius - proponuję ci współpracę. [...] wspominałeś mi o jakimś inteligentnym oficerze. Ten twój [...] Kloss, powinien być wystarczająco inteligentny do rozszyfrowania siatki Wąsowskiego, a jednocześnie dość sprytny, aby dojrzeć swój interes w nie mieszaniu naszych ludzi w tę aferę.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Jesienią ma się ukazać w Wielkiej Brytanii książka o rozszyfrowaniu mordercy. Jej autorzy mają nadzieję, że publikacji będzie towarzyszyć emisja telewizyjnego filmu pt. „Pamiętnik Kuby Rozpruwacza”.

źródło: NKJP: Tadeusz Jagodziński: Czyżby wyjaśniono tajemnicę Kuby Rozpruwacza?, Gazeta Wyborcza, 1993-04-24

Składnia

bez ograniczeń + rozszyfrować +
KOGO/CO
Data ostatniej modyfikacji: 03.04.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json