UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wykorzystywać

Chronologizacja

SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. korzyść

1. szansę

Definicja

używać czegoś dla osiągnięcia korzyści

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:

wyzyskiwać

Połączenia

wykorzystywać chwilę, moment; okazję, szansę; sytuację; umiejętności, wiedzę; czyjś błąd, pomyłkę, potknięcie; pomysł; pieniądze

Cytaty

Otóż Arno, dzięki swoim znajomościom karcianym z pewnym chirurgiem plastycznym uzyskał specjalny program komputerowy przedstawiający zmiany rysów twarzy wraz z upływem czasu. Teraz go wykorzystujemy do odtworzenia wyglądu twarzy naszego księcia - młodszego, powiedzmy, o jakieś dziesięć, piętnaście lat.

źródło: NKJP: Antoni Kapelański: Wielki Koneser, 2006

Psiak był czujny i zawsze witał pana. Wykorzystywał tę świetną okazję do przypomnienia, że istnieje, a jego miska jest zapewne pusta.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008

Podobno moi szefowie kręcili jakieś lewe interesy, wykorzystując nasze wpływy i informacje.

źródło: NKJP: Jacek Rębacz: Zakopane: sezon na samobójców, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wykorzystuję	wykorzystujemy
2 os.	wykorzystujesz	wykorzystujecie
3 os.	wykorzystuje	wykorzystują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałem +(e)m wykorzystywał	wykorzystywałam +(e)m wykorzystywała	wykorzystywałom +(e)m wykorzystywało	wykorzystywaliśmy +(e)śmy wykorzystywali	wykorzystywałyśmy +(e)śmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałeś +(e)ś wykorzystywał	wykorzystywałaś +(e)ś wykorzystywała	wykorzystywałoś +(e)ś wykorzystywało	wykorzystywaliście +(e)ście wykorzystywali	wykorzystywałyście +(e)ście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywał	wykorzystywała	wykorzystywało	wykorzystywali	wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wykorzystywał będę wykorzystywać	będę wykorzystywała będę wykorzystywać	będę wykorzystywało będę wykorzystywać	będziemy wykorzystywali będziemy wykorzystywać	będziemy wykorzystywały będziemy wykorzystywać
2 os.	będziesz wykorzystywał będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywała będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywało będziesz wykorzystywać	będziecie wykorzystywali będziecie wykorzystywać	będziecie wykorzystywały będziecie wykorzystywać
3 os.	będzie wykorzystywał będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywała będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywało będzie wykorzystywać	będą wykorzystywali będą wykorzystywać	będą wykorzystywały będą wykorzystywać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wykorzystujmy
2 os.	wykorzystuj	wykorzystujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałbym bym wykorzystywał	wykorzystywałabym bym wykorzystywała	wykorzystywałobym bym wykorzystywało	wykorzystywalibyśmy byśmy wykorzystywali	wykorzystywałybyśmy byśmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałbyś byś wykorzystywał	wykorzystywałabyś byś wykorzystywała	wykorzystywałobyś byś wykorzystywało	wykorzystywalibyście byście wykorzystywali	wykorzystywałybyście byście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywałby by wykorzystywał	wykorzystywałaby by wykorzystywała	wykorzystywałoby by wykorzystywało	wykorzystywaliby by wykorzystywali	wykorzystywałyby by wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano by

bezokolicznik: wykorzystywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wykorzystując

gerundium: wykorzystywanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wykorzystywanie	wykorzystywania
D.	wykorzystywania	wykorzystywań
C.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniom
B.	wykorzystywanie	wykorzystywania
N.	wykorzystywaniem	wykorzystywaniami
Ms.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniach
W.	wykorzystywanie	wykorzystywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wykorzystujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystująca
D.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującej
C.	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującej
B.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystującą
N.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującą
Ms.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystujące
D.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących
C.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym
B.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujące
N.	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi
Ms.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykorzystywany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywana
D.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanej
C.	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanej
B.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywaną
N.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywaną
Ms.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystywani	wykorzystywani	wykorzystywane	wykorzystywane
D.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych
C.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym
B.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywane
N.	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi
Ms.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych

odpowiednik aspektowy: wykorzystać

Składnia

Rz_żywotny

wykorzystywać

2. pracownika

Definicja

pejorat.

posługiwać się dla osiągnięcia własnej korzyści kimś słabszym albo w jakiś sposób zależnym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:

posługiwać się

Połączenia

wykorzystywać człowieka, dziecko
niecnie, perfidnie wykorzystywać kogoś

Cytaty

GNIEW: Wobec agresji, niesprawiedliwości, podłości i wobec niezawinionego cierpienia. Kiedy ktoś narusza moje granice, namolnie namawiając mnie do czegoś. Kiedy ktoś wykorzystuje mnie i nadużywa, bazując na moich dobrych do niego uczuciach.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008

Nie wygrasz żadnego konkursu, bo jesteś zły, ranisz ludzi! Wykorzystujesz ludzi. Nic dziwnego, że matka cię nie kocha!

źródło: NKJP: Ariadna Lewańska: Sonata dla Natalii, 1996

Dochody firmy reklamowej, wykorzystującej chorą dziewczynę, zwiększyły się pięciokrotnie w ciągu kwartału. Firma wygrywa również na giełdzie.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Namiętnik, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wykorzystuję	wykorzystujemy
2 os.	wykorzystujesz	wykorzystujecie
3 os.	wykorzystuje	wykorzystują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałem +(e)m wykorzystywał	wykorzystywałam +(e)m wykorzystywała	wykorzystywałom +(e)m wykorzystywało	wykorzystywaliśmy +(e)śmy wykorzystywali	wykorzystywałyśmy +(e)śmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałeś +(e)ś wykorzystywał	wykorzystywałaś +(e)ś wykorzystywała	wykorzystywałoś +(e)ś wykorzystywało	wykorzystywaliście +(e)ście wykorzystywali	wykorzystywałyście +(e)ście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywał	wykorzystywała	wykorzystywało	wykorzystywali	wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wykorzystywał będę wykorzystywać	będę wykorzystywała będę wykorzystywać	będę wykorzystywało będę wykorzystywać	będziemy wykorzystywali będziemy wykorzystywać	będziemy wykorzystywały będziemy wykorzystywać
2 os.	będziesz wykorzystywał będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywała będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywało będziesz wykorzystywać	będziecie wykorzystywali będziecie wykorzystywać	będziecie wykorzystywały będziecie wykorzystywać
3 os.	będzie wykorzystywał będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywała będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywało będzie wykorzystywać	będą wykorzystywali będą wykorzystywać	będą wykorzystywały będą wykorzystywać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wykorzystujmy
2 os.	wykorzystuj	wykorzystujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałbym bym wykorzystywał	wykorzystywałabym bym wykorzystywała	wykorzystywałobym bym wykorzystywało	wykorzystywalibyśmy byśmy wykorzystywali	wykorzystywałybyśmy byśmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałbyś byś wykorzystywał	wykorzystywałabyś byś wykorzystywała	wykorzystywałobyś byś wykorzystywało	wykorzystywalibyście byście wykorzystywali	wykorzystywałybyście byście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywałby by wykorzystywał	wykorzystywałaby by wykorzystywała	wykorzystywałoby by wykorzystywało	wykorzystywaliby by wykorzystywali	wykorzystywałyby by wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano by

bezokolicznik: wykorzystywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wykorzystując

gerundium: wykorzystywanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wykorzystywanie	wykorzystywania
D.	wykorzystywania	wykorzystywań
C.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniom
B.	wykorzystywanie	wykorzystywania
N.	wykorzystywaniem	wykorzystywaniami
Ms.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniach
W.	wykorzystywanie	wykorzystywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wykorzystujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystująca
D.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującej
C.	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującej
B.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystującą
N.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującą
Ms.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystujące
D.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących
C.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym
B.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujące
N.	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi
Ms.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykorzystywany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywana
D.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanej
C.	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanej
B.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywaną
N.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywaną
Ms.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystywani	wykorzystywani	wykorzystywane	wykorzystywane
D.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych
C.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym
B.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywane
N.	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi
Ms.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych

odpowiednik aspektowy: wykorzystać

Składnia

Rz_osobowy

wykorzystywać

KOGO

3. kobietę

Definicja

wielokrotnie nakłaniać do współżycia seksualnego tylko dla zaspokojenia własnych potrzeb erotycznych, bez zaangażowania uczuciowego ze swojej strony

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Połączenia

wykorzystywać dziewczynę, kobietę, mężczyznę

Cytaty

[...] wykorzystywali naiwne dziewczyny z prowincji, służące zapłodnione przez ich pana i władcę, egzaltowane pannice, uwiedzione przez przymilnych, wybrylantynowanych donżuanów w kapeluszach typu panama.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007

[...] trafi przed prawdziwy sąd. Wykorzystywanie seksualne podwładnych to poważne przestępstwo.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wykorzystuję	wykorzystujemy
2 os.	wykorzystujesz	wykorzystujecie
3 os.	wykorzystuje	wykorzystują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałem +(e)m wykorzystywał	wykorzystywałam +(e)m wykorzystywała	wykorzystywałom +(e)m wykorzystywało	wykorzystywaliśmy +(e)śmy wykorzystywali	wykorzystywałyśmy +(e)śmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałeś +(e)ś wykorzystywał	wykorzystywałaś +(e)ś wykorzystywała	wykorzystywałoś +(e)ś wykorzystywało	wykorzystywaliście +(e)ście wykorzystywali	wykorzystywałyście +(e)ście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywał	wykorzystywała	wykorzystywało	wykorzystywali	wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wykorzystywał będę wykorzystywać	będę wykorzystywała będę wykorzystywać	będę wykorzystywało będę wykorzystywać	będziemy wykorzystywali będziemy wykorzystywać	będziemy wykorzystywały będziemy wykorzystywać
2 os.	będziesz wykorzystywał będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywała będziesz wykorzystywać	będziesz wykorzystywało będziesz wykorzystywać	będziecie wykorzystywali będziecie wykorzystywać	będziecie wykorzystywały będziecie wykorzystywać
3 os.	będzie wykorzystywał będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywała będzie wykorzystywać	będzie wykorzystywało będzie wykorzystywać	będą wykorzystywali będą wykorzystywać	będą wykorzystywały będą wykorzystywać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wykorzystujmy
2 os.	wykorzystuj	wykorzystujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wykorzystywałbym bym wykorzystywał	wykorzystywałabym bym wykorzystywała	wykorzystywałobym bym wykorzystywało	wykorzystywalibyśmy byśmy wykorzystywali	wykorzystywałybyśmy byśmy wykorzystywały
2 os.	wykorzystywałbyś byś wykorzystywał	wykorzystywałabyś byś wykorzystywała	wykorzystywałobyś byś wykorzystywało	wykorzystywalibyście byście wykorzystywali	wykorzystywałybyście byście wykorzystywały
3 os.	wykorzystywałby by wykorzystywał	wykorzystywałaby by wykorzystywała	wykorzystywałoby by wykorzystywało	wykorzystywaliby by wykorzystywali	wykorzystywałyby by wykorzystywały

bezosobnik: wykorzystywano by

bezokolicznik: wykorzystywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wykorzystując

gerundium: wykorzystywanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wykorzystywanie	wykorzystywania
D.	wykorzystywania	wykorzystywań
C.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniom
B.	wykorzystywanie	wykorzystywania
N.	wykorzystywaniem	wykorzystywaniami
Ms.	wykorzystywaniu	wykorzystywaniach
W.	wykorzystywanie	wykorzystywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wykorzystujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystująca
D.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystującej
C.	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującemu	wykorzystującej
B.	wykorzystującego	wykorzystującego	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystującą
N.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującą
Ms.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystujący	wykorzystujący	wykorzystujące	wykorzystujące
D.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących
C.	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym	wykorzystującym
B.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujące
N.	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi	wykorzystującymi
Ms.	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących	wykorzystujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykorzystywany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywana
D.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywanej
C.	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanemu	wykorzystywanej
B.	wykorzystywanego	wykorzystywanego	wykorzystywany	wykorzystywane	wykorzystywaną
N.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywaną
Ms.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wykorzystywani	wykorzystywani	wykorzystywane	wykorzystywane
D.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych
C.	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym	wykorzystywanym
B.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywane
N.	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi	wykorzystywanymi
Ms.	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych	wykorzystywanych

odpowiednik aspektowy: wykorzystać

Składnia

Rz_osobowy

wykorzystywać

KOGO

Data ostatniej modyfikacji: 27.01.2013