Chronologizacja
Pochodzenie
Wyraz wywodzący się z odmiany dziecięcej języka z charakterystycznym podwojeniem sylaby o podstawie dźwiękonaśladowczej; z charakterem wyrazu związane są nieregularne zmiany fonetyczne, jak zmiękczenie spółgłosek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca zawody
Połączenia
- była, dawna, nowa, przyszła; stara; dobra, najukochańsza, ukochana, wspaniała; angielska, australijska, cudzoziemska, polska niania
- matka i niania; rodzice i niania
- obowiązki; opieka; praca niani
- spacer z nianią
- niania wychowuje dziecko; niania opiekuje się, zajmuje się dzieckiem
- nie mieć niani
- wybierać; zatrudnić; mieć nianię
Cytaty
|
Ingrid szybko znudziły pieluchy, przeciery, podgrzewane butelki. Wróciła do pracy. Dzieckiem zajmowała się niania. Gotowaniem i sprzątaniem – gosposia. źródło: KWSJP: Manuela Gretkowska: Namiętnik: 1997 |
|
|
Jako dziecko z nikim się nie zżył, nie zaprzyjaźnił. Nie miał niani śpiewającej kołysanki ani starego Kacpra, z gatunku tych, z którymi panicze chodzą na kaczki i wysłuchują opowieści o powstaniu styczniowym. źródło: KWSJP: Włodzimierz Kowalewski: Światło i lęk. Opowiadania starej daty, 2003 |
|
|
Śliczna dziewczynka o złocistych kędziorach i niebieskich oczach miała nianię, własny dziecinny pokój, najpiękniejsze sukienki, książki, lalki i zabawki. Ale wcale nie psuło jej to charakteru. źródło: KWSJP: Joanna Olczak-Ronikierowa: W ogrodzie pamięci, 2002 |
|
|
[...] chciałbym także pospacerować w Ogrodzie Luksemburskim, dzieci będą jeszcze przecież puszczały okręciki na stawie pod opieką robiących na drutach niań [...]. źródło: KWSJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1979 |
|
|
- Nie sądzę, żeby ta osoba nadawała się na nianię dla Juleczka - wypowiedziała się teściowa, brzękając filiżanką o spodek. - To prosta kobieta, która w dodatku próbuje tą samą łyżeczką, którą później karmi dziecko. źródło: KWSJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | niania |
nianie |
|
| D. | niani |
niań |
|
| C. | niani |
nianiom |
|
| B. | nianię |
nianie |
|
| N. | nianią |
nianiami |
|
| Ms. | niani |
nianiach |
|
| W. | nianiu |
nianie |