Chronologizacja
Pochodzenie
st.pol. znajemy
z psł. *znajemъ 'taki, którego się zna'
Uprzymiotnikowiony psł. imiesłów bierny czasu teraźniejszego od *znati, oparty na temacie czasu teraźniejszego *znaje-, zob. znać
1. człowiek
Definicja
Noty o użyciu
Używany często w znaczeniu 'człowiek znajomy'.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | nieznajomy |
Połączenia
- znajomy chłopak, pan; Polak; architekt, barman, doktor, inżynier, kelner, ksiądz, lekarz, mechanik, redaktor, poeta, policjant, taksówkarz; znajoma rodzina; znajomi ludzie; znajome osoby
- dobrze, dziwnie, mało, niepokojąco znajomy
- znajomi i nieznajomi, znajomi i obcy
- bardzo, ledwie, nazbyt znajomy
Cytaty
|
Znajomy doktor tłumaczył z przyjaznym uśmiechem, że lepiej poddać się zabiegowi, jak to delikatnie określał, niż czekać na sytuację przymusową i stan zapalny. źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995 |
|
|
W kawiarni przysiadłem się do paru znajomych osób - szykowali się gdzieś na wieczór, rozmawiali o innych znajomych, tych, którzy już tu nie przychodzą, [...] źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997 |
|
|
Pani miała przywidzenie, powiedział znajomy ksiądz. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Jasność i dal. Wspomnienia z nie-pamięci, 2003 |
|
|
Mimo zmęczenia 24-godzinną podróżą odwiedziłam wieczorem jeszcze kilka znajomych rodzin. źródło: NKJP: SEMANA SANTA, Gazeta Wyborcza, 1993-04-09 |
|
|
[...] żołnierz w mundurze kozackim wszedł do sali pobrzękując szablą. Nowy gość wydał się Tomkowi dziwnie znajomy. źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1963 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | znajomy |
znajomy |
znajomy |
znajome |
znajoma |
| D. | znajomego |
znajomego |
znajomego |
znajomego |
znajomej |
| C. | znajomemu |
znajomemu |
znajomemu |
znajomemu |
znajomej |
| B. | znajomego |
znajomego |
znajomy |
znajome |
znajomą |
| N. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomą |
| Ms. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomej |
| W. | znajomy |
znajomy |
znajomy |
znajome |
znajoma |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | znajomi |
znajomi |
znajome |
znajome |
| D. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajomych |
| C. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
| B. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajome |
| N. | znajomymi |
znajomymi |
znajomymi |
znajomymi |
| Ms. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajomych |
| W. | znajomi |
znajomi |
znajome |
znajome |
2. głos
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | nieznajomy |
Połączenia
- znajomy dźwięk, głos, okrzyk, szmer, śmiech; kształt; widok; zapach; przekaz, sposób; dom, obraz; znajome nazwiska, twarze; ściany, uczucia; znajome drzwi
- dobrze, dziwnie, mało, niepokojąco znajomy
- bardzo, ledwie, nazbyt znajomy
Cytaty
|
- Wiktor, to ja - usłyszałem w ciemnościach znajomy głos. - Poznajesz mnie? źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Opowiadania drastyczne, 1966 |
|
|
Poczułem znajomy przyjemny zapach perfum. źródło: NKJP: Zbigniew Nienacki: Księga strachów, 1967 |
|
|
Było wcześnie, przed dziewiątą, gdy zobaczył znajomy niebieski samochód. źródło: NKJP: Paulina Grych: Numer zerowy, 2007 |
|
|
Poczuł znajomy ból w żołądku - mdlący i ćmiący. Ból ten towarzyszył mu niemal stale od miesięcy. źródło: NKJP: Czesław Karkowski: Kamienna drabina, 2008 |
|
|
Przez małe okrągłe okienko helikoptera dostrzegł znajome szczyty. źródło: NKJP: Paweł Zuchniewicz: Jan Paweł II: „Będę szedł naprzód”. Powieść biograficzna, 2009 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | znajomy |
znajomy |
znajomy |
znajome |
znajoma |
| D. | znajomego |
znajomego |
znajomego |
znajomego |
znajomej |
| C. | znajomemu |
znajomemu |
znajomemu |
znajomemu |
znajomej |
| B. | znajomego |
znajomego |
znajomy |
znajome |
znajomą |
| N. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomą |
| Ms. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomej |
| W. | znajomy |
znajomy |
znajomy |
znajome |
znajoma |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | znajomi |
znajomi |
znajome |
znajome |
| D. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajomych |
| C. | znajomym |
znajomym |
znajomym |
znajomym |
| B. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajome |
| N. | znajomymi |
znajomymi |
znajomymi |
znajomymi |
| Ms. | znajomych |
znajomych |
znajomych |
znajomych |
| W. | znajomi |
znajomi |
znajome |
znajome |