UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przeturlać się

Chronologizacja

1955, Tadeusz Łopalewski, W domu niewoli, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeturlam się
przeturlamy się
2 os. przeturlasz się
przeturlacie się
3 os. przeturla się
przeturlają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeturlałem się
+(e)m się przeturlał
przeturlałam się
+(e)m się przeturlała
przeturlałom się
+(e)m się przeturlało
przeturlaliśmy się
+(e)śmy się przeturlali
przeturlałyśmy się
+(e)śmy się przeturlały
2 os. przeturlałeś się
+(e)ś się przeturlał
przeturlałaś się
+(e)ś się przeturlała
przeturlałoś się
+(e)ś się przeturlało
przeturlaliście się
+(e)ście się przeturlali
przeturlałyście się
+(e)ście się przeturlały
3 os. przeturlał się
przeturlała się
przeturlało się
przeturlali się
przeturlały się

bezosobnik: przeturlano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeturlajmy się
2 os. przeturlaj się
przeturlajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeturlałbym się
bym się przeturlał
przeturlałabym się
bym się przeturlała
przeturlałobym się
bym się przeturlało
przeturlalibyśmy się
byśmy się przeturlali
przeturlałybyśmy się
byśmy się przeturlały
2 os. przeturlałbyś się
byś się przeturlał
przeturlałabyś się
byś się przeturlała
przeturlałobyś się
byś się przeturlało
przeturlalibyście się
byście się przeturlali
przeturlałybyście się
byście się przeturlały
3 os. przeturlałby się
by się przeturlał
przeturlałaby się
by się przeturlała
przeturlałoby się
by się przeturlało
przeturlaliby się
by się przeturlali
przeturlałyby się
by się przeturlały

bezosobnik: przeturlano by się

bezokolicznik: przeturlać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przeturlawszy się

gerundium: przeturlanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przeturlanie się
przeturlania się
D. przeturlania się
przeturlań się
C. przeturlaniu się
przeturlaniom się
B. przeturlanie się
przeturlania się
N. przeturlaniem się
przeturlaniami się
Ms. przeturlaniu się
przeturlaniach się
W. przeturlanie się
przeturlania się

Pochodzenie

Zob. turlać

1. po trawie

Definicja

przemieścić się po podłożu, obracając się wokół własnej osi

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przetoczyć się

Połączenia

  • piłka przeturlała się
  • przeturlać się po podłodze, po trawie, po ziemi

Cytaty

Samochód tylko się przeturlał i huknął podłogą w drzewa.

źródło: NKJP: Eugeniusz Dębski: Aksamitny Anschluss, 2001

Piłka odbiła się od wewnętrznej strony słupka i przeturlała się wzdłuż linii, jakimś cudem nie wpadając do siatki.

źródło: NKJP: Klasa A, grupa IV, Dziennik Polski, 2005-10-17

Przeturlał się pod mur, wypuszczając zatopiony w ciele miecz.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Smoczy pazur, 2003

Składnia

bez ograniczeń + przeturlać się +
(DOKĄD) + (KTÓRĘDY)

2. przez bezdroża

Definicja

przemieścić się powoli lub z trudem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

[...] z workiem sucharów przeturlał się poprzez upalne latem, płonące nieraz ogniem, a zimą zawiane buranem stepy.

źródło: NKJP: Helena Zaworska: Jerzego Krzysztonia lekarstwo na zbiorowe obłędy, Gazeta Wyborcza, 1994-01-24

Kierowcę [...], który przeturlawszy się z prędkością furmanki z Krakowa do Brzezia, wykorzysta długą prostą do wyprzedzenia blokujących go ciężarówek, namierzy za pomocą ustawionego tam fotoradaru.

źródło: NKJP: Dobro i bezwzględna wyższość, Dziennik Polski, 2008-07-12

Składnia

bez ograniczeń + przeturlać się +
DOKĄD + (SKĄD)
bez ograniczeń + przeturlać się +
KTÓRĘDY

3. przez życie

Definicja

przeżyć w określony sposób pewien czas pomimo jakichś trudności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia

Połączenia

  • przeturlać się przez życie

Cytaty

Dla was nieważne jest, żeby się czegoś nauczyć i dowieść wszystkim, że jesteście kimś, tylko żeby jakoś przeturlać się przez życie.

źródło: NKJP: Nie przesmyknąć się, Dziennik Polski, 2008-01-03

Oczywiście, będę bidować, głodować, ale jakoś się przeturlam przez to życie.

źródło: NKJP: Danuta Wieczorek: Na własne oczy, Gazeta Wyborcza, 1992-09-29

Można powiedzieć, że jakoś się przeturlałem przez te 12 miesięcy.

źródło: Internet: autogaleria.pl

Składnia

bez ograniczeń + przeturlać się +
przez CO
Data ostatniej modyfikacji: 14.10.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json