UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dygotać

Chronologizacja

1669, KorBa

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dygoczę
dygocę
dygocemy
dygoczemy
2 os. dygocesz
dygoczesz
dygocecie
dygoczecie
3 os. dygoce
dygocze
dygoczą
dygocą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dygotałem
+(e)m dygotał
dygotałam
+(e)m dygotała
dygotałom
+(e)m dygotało
dygotaliśmy
+(e)śmy dygotali
dygotałyśmy
+(e)śmy dygotały
2 os. dygotałeś
+(e)ś dygotał
dygotałaś
+(e)ś dygotała
dygotałoś
+(e)ś dygotało
dygotaliście
+(e)ście dygotali
dygotałyście
+(e)ście dygotały
3 os. dygotał
dygotała
dygotało
dygotali
dygotały

bezosobnik: dygotano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę dygotał
będę dygotać
będę dygotała
będę dygotać
będę dygotało
będę dygotać
będziemy dygotali
będziemy dygotać
będziemy dygotały
będziemy dygotać
2 os. będziesz dygotał
będziesz dygotać
będziesz dygotała
będziesz dygotać
będziesz dygotało
będziesz dygotać
będziecie dygotali
będziecie dygotać
będziecie dygotały
będziecie dygotać
3 os. będzie dygotał
będzie dygotać
będzie dygotała
będzie dygotać
będzie dygotało
będzie dygotać
będą dygotali
będą dygotać
będą dygotały
będą dygotać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dygocmy
dygoczmy
2 os. dygoc
dygocz
dygoccie
dygoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dygotałbym
bym dygotał
dygotałabym
bym dygotała
dygotałobym
bym dygotało
dygotalibyśmy
byśmy dygotali
dygotałybyśmy
byśmy dygotały
2 os. dygotałbyś
byś dygotał
dygotałabyś
byś dygotała
dygotałobyś
byś dygotało
dygotalibyście
byście dygotali
dygotałybyście
byście dygotały
3 os. dygotałby
by dygotał
dygotałaby
by dygotała
dygotałoby
by dygotało
dygotaliby
by dygotali
dygotałyby
by dygotały

bezosobnik: dygotano by

bezokolicznik: dygotać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

dygocząc
dygocąc

gerundium: dygotanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dygotanie
dygotania
D. dygotania
dygotań
C. dygotaniu
dygotaniom
B. dygotanie
dygotania
N. dygotaniem
dygotaniami
Ms. dygotaniu
dygotaniach
W. dygotanie
dygotania

imiesłów przymiotnikowy czynny: dygoczący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dygoczący
dygocący
dygoczący
dygocący
dygoczący
dygocący
dygoczące
dygocące
dygocząca
dygocąca
D. dygoczącego
dygocącego
dygoczącego
dygocącego
dygoczącego
dygocącego
dygoczącego
dygocącego
dygoczącej
dygocącej
C. dygoczącemu
dygocącemu
dygoczącemu
dygocącemu
dygoczącemu
dygocącemu
dygoczącemu
dygocącemu
dygoczącej
dygocącej
B. dygoczącego
dygocącego
dygoczącego
dygocącego
dygoczący
dygocący
dygoczące
dygocące
dygoczącą
dygocącą
N. dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącą
dygocącą
Ms. dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącej
dygocącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dygoczący
dygocący
dygoczący
dygocący
dygoczące
dygocące
dygoczące
dygocące
D. dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
C. dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
dygoczącym
dygocącym
B. dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczące
dygocące
N. dygoczącymi
dygocącymi
dygoczącymi
dygocącymi
dygoczącymi
dygocącymi
dygoczącymi
dygocącymi
Ms. dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących
dygoczących
dygocących

Pochodzenie

Zob. dygać

1. o ciele

Definicja

książk. 
wykonywać bardzo szybkie, nieznaczne ruchy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  drżeć, trząść się, trzepotać się

Połączenia

  • nogi, ręce dygocą; ciało, maszyna, ziemia dygocze; kolana, ramiona, ściany dygocą
  • dygotać od grzmotów, od huku armat, od tupotu, od uderzeń
  • dygotać z emocji, z napięcia, z podniecenia, z pożądania, z przejęcia, ze strachu, z wściekłości, z zimna, ze złości
  • przestać, zacząć dygotać
  • dygotać jak galareta, jak listek, jak liść, jak osika, jak w febrze, jak w gorączce
  • pocić się i dygotać, szczękać zębami i dygotać

Cytaty

Nie wierzyłem, że ustoi. I co pan powie, ustał. Skóra i kości. [...] Chwiał się, dygotał, ale ustał.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007

Gdyśmy się zbudzili, było jeszcze ciemno. Przemarznięci, dygocący z zimna, otrząsając się z liści i igliwia, wyszliśmy z lasu.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Stał z wyciągniętą ręką, aż ramię zaczęło mu dygotać z wysiłku.

źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005

Mechanik i drugi pilot też wyglądali marnie: poszarzali, z sinymi wargami, dygotali od niekontrolowanych skurczów mięśni.

źródło: NKJP: Mariusz Ziomecki: Lato nieśmiertelnych, 2002

Cisek Cahira stanął dęba, zarżał boleśnie [...]. Pozostałe wierzchowce też rżały i ciskały się, prom dygotał od uderzeń kopyt.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996

Składnia

bez ograniczeń + dygotać +
z CZEGO | od CZEGO

2. o głosie

Definicja

książk. 
brzmieć nierówno i załamywać się

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:  drżeć, trząść się

Cytaty

- Doprawdy? - Lelka przymrużyła oczy, lecz jej głos dygotał niebezpiecznie.

źródło: NKJP: Internet

- Nie chcesz - powiedział głosem dygocącym od złości. - To się dobrze składa, bo ja już nic więcej nie mam ci do powiedzenia.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 2001

3. o płomieniu

Definicja

książk. 
świecić przerywanym światłem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

synonimy:  drżeć, trząść się

Cytaty

Ponad konarami drzew dygotały ognie gwiazd [...].

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Zapalenie światła elektrycznego przeganiało wyjątkowy nastrój, wyczarowany z dygoczących płomieni.

źródło: NKJP: (ANA): Rodzinna nastrojowa kolacja, Gazeta Wrocławska, 2003-09-16

Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json