UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

sztywnie

Chronologizacja

1812, SL

Odmiana

część mowy: przysłówek

stopień równy sztywnie
stopień wyższy sztywniej

Pochodzenie

Od: sztywny

1. krochmalić

Definicja

w taki sposób, że to, o czym mowa, utrzymuje nadany kształt, nie ugina się albo się nie odkształca

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sztywno
antonimy:  giętko

Cytaty

Szklane rurki sztywnie wyprostowane, zginane pod ogniem w kolana, skręcone w spirale.

źródło: NKJP: Leon Gomolicki: Odwiedziny Galileusza, 1986

W każdą niedzielę przy kościele parafialnym gapiliśmy się na ogromnego chłopa, o potężnej budowie ciała i szerokiej, czerwonej jak burak twarzy, ubranego w białą płótniankę sztywnie wyprasowaną i nową czerwoną czapkę, niedbale na głowę nałożoną.

źródło: Moje wspomnienia. Tom 2, 1988 (books.google.pl)

2. ubić

Definicja

w taki sposób, że to, o czym mowa zostało doprowadzone do takiej konsystencji, że nie można tego wylać

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sztywno

Cytaty

Całą tajemnicą omletu jest bardzo sztywnie ubita piana i delikatne wymieszanie omletu, tak aby nie opadł.

źródło: Internet: dietetycznie-fantastycznie.blogspot.com

Miksujemy do uzyskania puszystej pianki (masa nie musi być sztywnie ubita).

źródło: Czas na małe co nieco. Akcja blogerska Pyszne.pl, 2016 (pyszne.pl)

3. siedzieć

Definicja

w sposób pozbawiony naturalnej płynności i giętkości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sztywno

Cytaty

Z podniesionymi sztywnie głowami i rozwianymi lokami włosów gołych głów maszerowali w krok.

źródło: NKJP: Zygmunt Haupt: Baskijski diabeł. Opowiadania i reportaże, 2007

Zamiast zwykłej, wyluzowanej postawy kruczowłosy sztywnie siedział na brzegu kanapy.

źródło: Internet: fanfiction.net

4. zachowywać się

Definicja

zachowując się w sposób pozbawiony naturalnej swobody i spontaniczności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sztywno

Cytaty

Kapitan, sztywny Prusak w pozapinanym na guziki, ciężkim płaszczu i z monoklem w oku, i zaciętymi, oślinionymi wargami, zimno i sztywnie usiłował nawiązać rozmowę [...].

źródło: NKJP: Zygmunt Haupt: Baskijski diabeł. Opowiadania i reportaże, 2007

Na początku było sztywnie. Po jakimś czasie każdy zaczął się bawić.

źródło: Internet: mieszaninamoichmysli.tumblr.com

5. określić zasady

Definicja

w sposób ściśle określony i bez względu na sytuację niemożliwy do zmiany

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sztywno

Połączenia

  • sztywnie ograniczony, określony

Cytaty

Wartość dochodu rolnika z hektara nie może być sztywnie określana.

źródło: NKJP: Rolnicy i podatki, Dziennik Polski, 2003-09-05

[...] przestępstwo zakwalifikowane jako bardzo groźne może w rzeczywistości takim nie być, a sztywnie ujęte w kodeksie sankcje mogą się w praktyce okazać po prostu niesprawiedliwe.

źródło: NKJP: Wojciech Kopeć: Jak karać, jak leczyć?, Gazeta Krakowska, 2006-02-06

Administracja winna być dobrze opłacana, dobrze wyposażona technicznie i nieograniczona sztywnie etatami.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 10.12.1992

Nie godziły się z naturą Kościoła coraz bardziej sztywnie zorganizowanego, coraz bardziej niechętnego innowacjom.

źródło: NKJP: Jarosław Makowski: Kobiety uczą kościół, 2007

Data ostatniej modyfikacji: 22.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json