Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wydobywam się |
wydobywamy się |
|||
| 2 os. |
wydobywasz się |
wydobywacie się |
|||
| 3 os. |
wydobywa się |
wydobywają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wydobywałem się +(e)m się wydobywał |
wydobywałam się +(e)m się wydobywała |
wydobywałom się +(e)m się wydobywało |
wydobywaliśmy się +(e)śmy się wydobywali |
wydobywałyśmy się +(e)śmy się wydobywały |
| 2 os. |
wydobywałeś się +(e)ś się wydobywał |
wydobywałaś się +(e)ś się wydobywała |
wydobywałoś się +(e)ś się wydobywało |
wydobywaliście się +(e)ście się wydobywali |
wydobywałyście się +(e)ście się wydobywały |
| 3 os. |
wydobywał się |
wydobywała się |
wydobywało się |
wydobywali się |
wydobywały się |
bezosobnik: wydobywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się wydobywał będę się wydobywać |
będę się wydobywała będę się wydobywać |
będę się wydobywało będę się wydobywać |
będziemy się wydobywali będziemy się wydobywać |
będziemy się wydobywały będziemy się wydobywać |
| 2 os. |
będziesz się wydobywał będziesz się wydobywać |
będziesz się wydobywała będziesz się wydobywać |
będziesz się wydobywało będziesz się wydobywać |
będziecie się wydobywali będziecie się wydobywać |
będziecie się wydobywały będziecie się wydobywać |
| 3 os. |
będzie się wydobywał będzie się wydobywać |
będzie się wydobywała będzie się wydobywać |
będzie się wydobywało będzie się wydobywać |
będą się wydobywali będą się wydobywać |
będą się wydobywały będą się wydobywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wydobywajmy się |
|
| 2 os. |
wydobywaj się |
wydobywajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wydobywałbym się bym się wydobywał |
wydobywałabym się bym się wydobywała |
wydobywałobym się bym się wydobywało |
wydobywalibyśmy się byśmy się wydobywali |
wydobywałybyśmy się byśmy się wydobywały |
| 2 os. |
wydobywałbyś się byś się wydobywał |
wydobywałabyś się byś się wydobywała |
wydobywałobyś się byś się wydobywało |
wydobywalibyście się byście się wydobywali |
wydobywałybyście się byście się wydobywały |
| 3 os. |
wydobywałby się by się wydobywał |
wydobywałaby się by się wydobywała |
wydobywałoby się by się wydobywało |
wydobywaliby się by się wydobywali |
wydobywałyby się by się wydobywały |
bezosobnik: wydobywano by się
bezokolicznik: wydobywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wydobywając się
gerundium: wydobywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wydobywanie się |
wydobywania się |
| D. | wydobywania się |
wydobywań się |
| C. | wydobywaniu się |
wydobywaniom się |
| B. | wydobywanie się |
wydobywania się |
| N. | wydobywaniem się |
wydobywaniami się |
| Ms. | wydobywaniu się |
wydobywaniach się |
| W. | wydobywanie się |
wydobywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wydobywający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wydobywający się |
wydobywający się |
wydobywający się |
wydobywające się |
wydobywająca się |
| D. | wydobywającego się |
wydobywającego się |
wydobywającego się |
wydobywającego się |
wydobywającej się |
| C. | wydobywającemu się |
wydobywającemu się |
wydobywającemu się |
wydobywającemu się |
wydobywającej się |
| B. | wydobywającego się |
wydobywającego się |
wydobywający się |
wydobywające się |
wydobywającą się |
| N. | wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającą się |
| Ms. | wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wydobywający się |
wydobywający się |
wydobywające się |
wydobywające się |
| D. | wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywających się |
| C. | wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
wydobywającym się |
| B. | wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywające się |
| N. | wydobywającymi się |
wydobywającymi się |
wydobywającymi się |
wydobywającymi się |
| Ms. | wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywających się |
wydobywających się |
odpowiednik aspektowy: wydobyć się
Pochodzenie
Zob. dobyć
1. z piwnicy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wydostawać się |
Połączenia
- wydobywać się z pułapki
Cytaty
|
Mozolnie wydobywał się na powierzchnię. Dopłynął do brzegu rzeki, gdy spod Gorczem ruszyły pierwsze obsadzone przez żołnierzy łodzie. źródło: NKJP: Tomasz Kołodziejczak: Krew i kamień, 2003 |
|
|
Po chwili z domu wychodzi Marta, podbiega do furtki w chwili, kiedy Robert wydobywa się z trudem z taksówki. źródło: NKJP: Radosław Figura: Teraz albo nigdy!, 2008 |
|
|
Lód pęka pode mną i pod wydobywającym się z przerębli mokrym ciałem. źródło: NKJP: Roman Nacht: Podwójna spirala, 2005 |
Składnia
|
+ | wydobywać się | + |
SKĄD
|
2. o dymie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | dobywać się, walić, wydostawać się |
Połączenia
- dym, ogień, powietrze; zapach wydobywa się; płomienie wydobywają się
- wydobywać się z komina, z pomieszczenia
Cytaty
|
Z roztrzaskanych komór chłodniowych wydobywał się trujący freon. źródło: NKJP: Henryk Mąka: Piraci znów atakują, 1995 |
|
|
Gęsta masa, wydobywająca się spod ziemi, płynie i zalewa długi podjazd. źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem: (Francja 1940-1944), 1957 |
|
|
Niemcy otaczający podwórze zobaczyli czarny dym wydobywający się z wąskiego okna. źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967 |
Składnia
|
+ | wydobywać się | + |
SKĄD
|
3. o głosie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | dobywać się |
Połączenia
- dźwięk, głos, śpiew wydobywa się
- wydobywać się z gardła, z krtani; z głośnika
Cytaty
|
Postękiwał, jakieś mamrotanie wydobywało się ze śpiworów. źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Biały kruk, 1955 |
|
|
Z jego gardła wydobywał się głuchy bulgot. źródło: NKJP: Joanna Rudniańska: Miejsca, 1999 |
|
|
Facet poruszył ustami, lecz nie wydobywały się z nich żadne dźwięki. źródło: NKJP: Ireneusz Iredyński: Dzień oszusta. Człowiek epoki, 1962 |
Składnia
|
+ | wydobywać się | + |
SKĄD
|
4. z kłopotów
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wygrzebywać się |
Połączenia
- wydobywać się z biedy, z długów, z kryzysu, z nałogu, z zapaści
Cytaty
|
Chmieleńska firma powoli wydobywa się z kłopotów. źródło: NKJP: (J.S.): Kulawo ale do przodu, Dziennik Bałtycki, 1999-06-23 |
|
|
[...] okazało się, że kraj ten potrafi o własnych siłach wydobywać się z ostrego kryzysu gospodarczego, w jaki wpadł na początku lat 90. źródło: NKJP: Piotr Cegielski: FINLANDIA: Za tydzień referendum, Gazeta Wyborcza, 1994-10-10 |
|
|
Wydobywanie się z choroby, która szczególnie dotyka sumień, trwa nadal. źródło: NKJP: Tomasz Królak, Bogumił Łoziński: Nie będziemy wzywać do rewolucji, Gazeta Wyborcza, 1995-11-27 |
Składnia
|
+ | wydobywać się | + |
z CZEGO
|