UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

szaraczek

Chronologizacja

1810, Kuryer Litewski, nr 41, polona.pl

Pochodzenie

Zob. szary

1. zając

Definicja

ekspresyjnie o szaraku - zającu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta leśne i polne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  szarak, zając szarak
hiperonimy:  zając

Cytaty

- Kiedyś odwiedzał nas szaraczek - wspomina mieszkanka jednej z wsi na Kociewiu. - Obserwowałam go wieczorami przez okno. [...] Kicał, coraz bliżej. Raz stanął słupka. Rozejrzał się i znowu parę razy kicnął. I nagle wyskoczył na niego wilczur naszego sąsiada. Więcej już zając do nas nie zajrzał.

źródło: NKJP: Kazimierz Netka: Szaraki w opałach, Dziennik Bałtycki, 1999-04-02

Oprócz drapieżników na małą liczbę zajęcy wpłynęła też chemizacja i mechanizacja w rolnictwie. Kiedy wiosną mały szaraczek siedzi sobie w trawie, nie ucieknie przez zbliżającą się kosiarką.

źródło: NKJP: Leszek Waligóra: Strzelić zająca z ambony, Gazeta Poznańska, 2005-03-25

W połowie lutego przyjęliśmy małego zająca szaraka (Lepus europaeus), a 20 marca kolejne dwa maleńkie szaraczki ważące niewiele ponad 100 gram.

źródło: Internet: dzpk.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szaraczek
szaraczki
D. szaraczka
szaraczków
C. szaraczkowi
szaraczkom
B. szaraczka
szaraczki
N. szaraczkiem
szaraczkami
Ms. szaraczku
szaraczkach
W. szaraczku
szaraczki

2. przeciętniak

Definicja

ekspresyjnie o szaraku - tym, kto jest przeciętny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka określenia człowieka ze względu na jego usposobienie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przeciętniak, szarak, średniak

Połączenia

  • przeciętny, zwykły szaraczek

Cytaty

A zdaniem Mariusza zrezygnowanie z takiej pozycji byłoby powrotem do bycia zwykłym szaraczkiem, którym - według niego samego - był przed osiągnięciem swojej pozycji zawodowej.

źródło: NKJP: Natasza Chyrzyńska: JA i tylko ja, Cosmopolitan, 2000

Moim zdaniem podatki powinny być niższe i żadnych ulg. Są one dla bardzo bogatych, którzy mogą inwestować. Przeciętny szaraczek i tak z ulg nie korzysta.

źródło: NKJP: Celina Kaczmarek: Czas na zeznania podatkowe, Dziennik Bałtycki, 1999-04-24

Nie wiedział też, co skłoniło właściciela ukraińskich plantacji luboru i połowy krymskiej floty handlowej, którego majątek liczono w milionach eurosów, aby zaprosić na bal tak mało znaczącego szaraczka.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Dzieci nocy, 2001

[...] 14 osób ze ścisłego kierownictwa spółki za 300 tysięcy złotych objęło akcje warte... 18,2 miliona złotych. A mają prawo do następnych wartych w sumie... 62 miliony złotych. Co pozostaje szaraczkom? „Uścisk dłoni prezesa”.

źródło: NKJP: Pieniądze dla urzędnika, Głos Wielkopolski, 2007-03-02

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szaraczek
szaraczkowie
ndepr
szaraczki
depr
D. szaraczka
szaraczków
C. szaraczkowi
szaraczkom
B. szaraczka
szaraczków
N. szaraczkiem
szaraczkami
Ms. szaraczku
szaraczkach
W. szaraczku
szaraczkowie
ndepr
szaraczki
depr

3. szlachcic

Definicja

ekspresyjnie o szaraku - ubogim szlachcicu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chudopachołek, szarak
hiperonimy:  szlachcic

Cytaty

Sejmikowe garkuchnie były wręcz instytucją, utrzymywaną przez wielmożów ku uciesze szlacheckich szaraczków [...].

źródło: NKJP: Andrzej Kozioł: Zwodniczy aromat wyborczej kiełbasy, Dziennik Polski, 2005-07-29

Nasza szlachta uważała się za potomków Sarmatów, ponieważ Sarmaci używali tangów - znaków rodowych, a naród szlachecki pysznił się herbami. Dzięki temu każdy szlachcic-szaraczek miał lepsze samopoczucie, bo uważał, że jego praprzodkowie bili legiony rzymskie.

źródło: NKJP: Paweł Wroński: Kłopoty z dziadkiem Lecha, Gazeta Wyborcza, 1997-08-29

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szaraczek
szaraczkowie
ndepr
szaraczki
depr
D. szaraczka
szaraczków
C. szaraczkowi
szaraczkom
B. szaraczka
szaraczków
N. szaraczkiem
szaraczkami
Ms. szaraczku
szaraczkach
W. szaraczku
szaraczkowie
ndepr
szaraczki
depr
Data ostatniej modyfikacji: 09.08.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json