UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

złośliwy

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp
Inne znaczenie: 'niegodziwy'

Pochodzenie

Zob. złość

Znaczenie medyczne jest odpowiednikiem łac. (neoplasma) malignum.

1.a człowiek

Definicja

taki, który celowo dokucza komuś i sprawia mu przykrość

Noty o użyciu

W lm (m1) wyraz używany często w znaczeniu 'ludzie złośliwi'.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zgryźliwy, zjadliwy, złośniczy

Połączenia

  • złośliwy człowiek, dziennikarz, krytyk, sąsiad, staruch; chochlik, demon, diabeł, duch; los; złośliwa czarownica, jędza; złośliwe dziecko; złośliwi koledzy, komentatorzy; złośliwe owady
  • złośliwy i uparty
  • bardzo, szczególnie, wyjątkowo złośliwy

Cytaty

[...] Stanisław Pałetko to człowiek złośliwy i uparty, który robi wszystko, by uprzykrzyć życie im i utrudnić działalność prowadzonemu przez nich przedsiębiorstwu.

źródło: NKJP: Żyjący z tirami, Dziennik Polski, 2003-01-17

Oczywiście nie jest też tak, jak napisał pewien złośliwy dziennikarz, że jak zobaczę kota, to go natychmiast przejeżdżam. Co to, to nie.

źródło: NKJP: Michał Pol: Automobilizm. Rajdowy mistrz Europy Krzysztof Hołowczyc specjalnie dla „Gazety”, Gazeta Wyborcza, 1997-09-30

[...] nasza służąca wiedziała, że zacietrzewiona pani domu potrafi być przykrą i złośliwą jędzą, a także odbierać ofiarowane niegdyś prezenty.

źródło: NKJP: Andrzej Zaniewski: Król Tanga, 1997

[...] słabł i z dziecka pokornego i grzecznego zmieniał się w dziecko złośliwe i krnąbrne.

źródło: NKJP: Mariusz Grzebalski: Człowiek, który biegnie przez las, 2006

Złośliwi twierdzą, że jego kariera zaczęła się na dobre wówczas, gdy ożenił się z Ludmiłą, córką wysoko postawionego działacza partyjnego z Dniepropietrowska.

źródło: NKJP: Marcin Wojciechowski: Pomarańczowy majdan, 2006

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
D. złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwej
C. złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwej
B. złośliwego
złośliwego
złośliwy
złośliwe
złośliwą
N. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwą
Ms. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwej
W. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe
D. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
C. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
B. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwe
N. złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
Ms. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
W. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwszy
złośliwszy
złośliwszy
złośliwsze
złośliwsza
D. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszej
C. złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszej
B. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszy
złośliwsze
złośliwszą
N. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszą
Ms. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwsi
złośliwsi
złośliwsze
złośliwsze
D. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
C. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
B. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwsze
N. złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
Ms. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych

Inne uwagi

Zwykle stopniuje się opisowo

1.b komentarz

Definicja

świadczący o tym, że ktoś celowo dokucza komuś i sprawia mu przykrość

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  cięty, gryzący, zgryźliwy, zjadliwy

Połączenia

  • złośliwy chichot, grymas, śmiech, uśmiech; artykuł, felieton, komentarz, pamflet; dowcip, figiel, żart; atak, faul; złośliwa aluzja, anegdota, karykatura, krytyka, odpowiedź; ironia, radość, satysfakcja, uciecha; złośliwe spojrzenie; złośliwe docinki, epitety, okrzyki, plotki, pomówienia, przytyki, uwagi, wierszyki
  • uporczywy i złośliwy, uszczypliwy i złośliwy, tendencyjny i złośliwy
  • bardzo, szczególnie, wyjątkowo złośliwy

Cytaty

Moim zdaniem, niedopuszczalny jest złośliwy atak na czyjąś godność w postaci celowego zniekształcania i ośmieszania nazwiska.

źródło: NKJP: Panie Samselski!, Nakielski Czas, 2006-11-29

Fani nie szczędzili złośliwych okrzyków, gwizdów pod adresem hokeistów.

źródło: NKJP: Setka „Bluesmanów” i „Skrzydeł”, Dziennik Polski, 2000-03-29

Świat zabaw dorastającej młodzieży to wszelkiego rodzaju przebieranie, płatanie figlów, malowanie nielubianemu gospodarzowi złośliwego rysunku na płocie, a nawet i wsadzenie wozu na dach [...].

źródło: NKJP: Aleksander Jackowski: Polska sztuka ludowa, 2002

[...] odczuwam pewien rodzaj złośliwej satysfakcji, że pycha i zarozumialstwo [...] zostały wreszcie ukarane.

źródło: NKJP: Telefoniczna Opinia Publiczna 41 30 53, Gazeta Wyborcza, 1995-11-21

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
D. złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwej
C. złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwej
B. złośliwego
złośliwego
złośliwy
złośliwe
złośliwą
N. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwą
Ms. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwej
W. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe
D. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
C. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
B. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwe
N. złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
Ms. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
W. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwszy
złośliwszy
złośliwszy
złośliwsze
złośliwsza
D. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszej
C. złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszej
B. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszy
złośliwsze
złośliwszą
N. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszą
Ms. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwsi
złośliwsi
złośliwsze
złośliwsze
D. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
C. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
B. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwsze
N. złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
Ms. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych

Inne uwagi

Zwykle stopniuje się opisowo

2. coś uciążliwego

Definicja

taki, który przeszkadza komuś i przysparza mu dodatkowych trudności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  uciążliwy

Połączenia

  • złośliwy i dokuczliwy

Cytaty

Leżałem przy ścianie i nie mogłem zasnąć. W kręgosłup wbijał mi się złośliwy garbik, nie dało się go usunąć.

źródło: NKJP: Jacek Natanson: Ostatnie cztery minuty, 1977

[...] od pierwszego dnia pobytu w Azji po ostatni prześladowała go złośliwa biegunka, która nasilała się równie regularnie jak ofensywy Żółtych.

źródło: NKJP: Marcin Wolski: Agent dołu, 1988

W miejscach, gdzie łowimy często latem, warto pokusić się o rozrysowanie własnej mapy, uwzględniając przy tym dołki, górki i oczywiście złośliwe zaczepy.

źródło: NKJP: Wędkarska kartografia, Dziennik Polski, 2004-01-19

[...] nie słyszał nic z tego, co mówiła do niego prowadząc go przez przedpokój - [...] pełen szaf, kufrów i jakichś piekielnych chodników, które utrudniały chodzenie, zwijając się w złośliwe naleśniki pod nogami.

źródło: NKJP: Marek Hłasko: Cmentarze, 1957

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
D. złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwej
C. złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwej
B. złośliwego
złośliwego
złośliwy
złośliwe
złośliwą
N. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwą
Ms. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwej
W. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe
D. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
C. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
B. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwe
N. złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
Ms. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
W. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwszy
złośliwszy
złośliwszy
złośliwsze
złośliwsza
D. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszego
złośliwszej
C. złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszemu
złośliwszej
B. złośliwszego
złośliwszego
złośliwszy
złośliwsze
złośliwszą
N. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszą
Ms. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwsi
złośliwsi
złośliwsze
złośliwsze
D. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
C. złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
złośliwszym
B. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwsze
N. złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
złośliwszymi
Ms. złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych
złośliwszych

Inne uwagi

Zwykle stopniuje się opisowo

3. w medycynie

Definicja

taki, którego charakter jest bardzo groźny dla ludzkiego życia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób

Relacje znaczeniowe

antonimy:  dobrotliwy

Połączenia

  • czerniak, guz, nowotwór złośliwy; ziarnica złośliwa; złośliwy rak; złośliwa odmiana czegoś
  • łagodny i złośliwy

Cytaty

[...] do groźnej złośliwej choroby nowotworowej dochodzi, gdy zmutowanych zostaje szereg określonych genów.

źródło: NKJP: Jerzy Duszyński: O tym trudno myśleć, ale jednak trzeba, Magazyn nr 23 dodatek do Gazety Wyborczej, 1997-06-06

Można usunąć złośliwy guz, chociaż zabieg jest bardzo rozległy, trwa od 8 do 10 godzin i związany jest z usunięciem wszystkich węzłów chłonnych [...].

źródło: NKJP: Neuroblastoma zoperowana, Dziennik Polski, 2001-03-01

Moim pacjentem był czternastoletni chłopiec cierpiący z powodu złośliwej odmiany łysienia plackowatego, które nie poddawało się leczeniu przez kilkanaście lat.

źródło: NKJP: Danuta Myłek: Alergie, 2001

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
D. złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwego
złośliwej
C. złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwemu
złośliwej
B. złośliwego
złośliwego
złośliwy
złośliwe
złośliwą
N. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwą
Ms. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwej
W. złośliwy
złośliwy
złośliwy
złośliwe
złośliwa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe
D. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
C. złośliwym
złośliwym
złośliwym
złośliwym
B. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwe
N. złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
złośliwymi
Ms. złośliwych
złośliwych
złośliwych
złośliwych
W. złośliwi
złośliwi
złośliwe
złośliwe

Frazeologizmy

złośliwe języki
Data ostatniej modyfikacji: 05.07.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json