UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kłębić się

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kłębię się
kłębimy się
2 os. kłębisz się
kłębicie się
3 os. kłębi się
kłębią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kłębiłem się
+(e)m się kłębił
kłębiłam się
+(e)m się kłębiła
kłębiłom się
+(e)m się kłębiło
kłębiliśmy się
+(e)śmy się kłębili
kłębiłyśmy się
+(e)śmy się kłębiły
2 os. kłębiłeś się
+(e)ś się kłębił
kłębiłaś się
+(e)ś się kłębiła
kłębiłoś się
+(e)ś się kłębiło
kłębiliście się
+(e)ście się kłębili
kłębiłyście się
+(e)ście się kłębiły
3 os. kłębił się
kłębiła się
kłębiło się
kłębili się
kłębiły się

bezosobnik: kłębiono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się kłębił
będę się kłębić
będę się kłębiła
będę się kłębić
będę się kłębiło
będę się kłębić
będziemy się kłębili
będziemy się kłębić
będziemy się kłębiły
będziemy się kłębić
2 os. będziesz się kłębił
będziesz się kłębić
będziesz się kłębiła
będziesz się kłębić
będziesz się kłębiło
będziesz się kłębić
będziecie się kłębili
będziecie się kłębić
będziecie się kłębiły
będziecie się kłębić
3 os. będzie się kłębił
będzie się kłębić
będzie się kłębiła
będzie się kłębić
będzie się kłębiło
będzie się kłębić
będą się kłębili
będą się kłębić
będą się kłębiły
będą się kłębić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kłąbmy się
kłębijmy się
kłębmy się
2 os. kłąb się
kłębij się
kłęb się
kłąbcie się
kłębcie się
kłębijcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kłębiłbym się
bym się kłębił
kłębiłabym się
bym się kłębiła
kłębiłobym się
bym się kłębiło
kłębilibyśmy się
byśmy się kłębili
kłębiłybyśmy się
byśmy się kłębiły
2 os. kłębiłbyś się
byś się kłębił
kłębiłabyś się
byś się kłębiła
kłębiłobyś się
byś się kłębiło
kłębilibyście się
byście się kłębili
kłębiłybyście się
byście się kłębiły
3 os. kłębiłby się
by się kłębił
kłębiłaby się
by się kłębiła
kłębiłoby się
by się kłębiło
kłębiliby się
by się kłębili
kłębiłyby się
by się kłębiły

bezosobnik: kłębiono by się

bezokolicznik: kłębić się

imiesłów przysłówkowy współczesny:

kłębiąc się

gerundium: kłębienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kłębienie się
kłębienia się
D. kłębienia się
kłębień się
C. kłębieniu się
kłębieniom się
B. kłębienie się
kłębienia się
N. kłębieniem się
kłębieniami się
Ms. kłębieniu się
kłębieniach się
W. kłębienie się
kłębienia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: kłębiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kłębiący się
kłębiący się
kłębiący się
kłębiące się
kłębiąca się
D. kłębiącego się
kłębiącego się
kłębiącego się
kłębiącego się
kłębiącej się
C. kłębiącemu się
kłębiącemu się
kłębiącemu się
kłębiącemu się
kłębiącej się
B. kłębiącego się
kłębiącego się
kłębiący się
kłębiące się
kłębiącą się
N. kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącą się
Ms. kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kłębiący się
kłębiący się
kłębiące się
kłębiące się
D. kłębiących się
kłębiących się
kłębiących się
kłębiących się
C. kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
kłębiącym się
B. kłębiących się
kłębiących się
kłębiących się
kłębiące się
N. kłębiącymi się
kłębiącymi się
kłębiącymi się
kłębiącymi się
Ms. kłębiących się
kłębiących się
kłębiących się
kłębiących się

odpowiednik aspektowy: skłębić się

Pochodzenie

Zob. kłąb

1. mgła

Definicja

unosić się w powietrzu w postaci nachodzących na siebie kłębów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda zjawiska atmosferyczne

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skłębiać się

Połączenia

  • dym, kurz, mgła, morze, powietrze kłębi się; chmury, obłoki, fale kłębią się
  • kłębić się na niebie
  • kłębić się nad głowami, nad górami, nad łąkami, nad miastem
  • kłębić się za oknem

Cytaty

Przez cały mecz nad boiskiem kłębiła się mgła, chwilami mocno ograniczając widoczność.

źródło: NKJP: Lekko, łatwo i przyjemnie..., Dziennik Polski, 2003-10-31

W mgnieniu oka znikły wszystkie gwiazdy i chmury śniegu kłębiły się za oknem, niesamowite i groźne.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1998

Szczególnie jeden dzień dał się we znaki - od świtu siekł lodowaty deszcz, wiatr hulał wyjąc i świszcząc, morze kłębiło się, bure i złowrogie.

źródło: NKJP: Halina Rudnicka: Uczniowie Spartakusa, 1996

Kiedy wyszedłem zobaczyć co się stało, zauważyłem dym kłębiący się nad budynkiem.

źródło: NKJP: (rm): Ślad po burzy, Dziennik Polski, 2005-05-05

W klozecie kłębiło się od dymu jak w kotłowni i trwała właśnie ożywiona dyskusja.

źródło: KWSJP: Antoni Libera: Madame, 2003

Składnia

Rznieżywotny + kłębić się +
(GDZIE)
Ø + kłębić się +
GDZIE + od CZEGO

2. tłum

Definicja

gromadzić się i poruszać, na pozór bezładnie, na stosunkowo małej przestrzeni

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  kotłować się

Połączenia

  • tłum, kolejka, wycieczka; rój pszczół kłębi się; dziennikarze, ludzie; muchy, ptaki kłębią się
  • kłębić się na korytarzu, na placu, na rynku
  • kłębić się przed bramą, przed budynkiem, przed drzwiami, przed wejściem
  • kłębić się przy stoisku, przy straganie
  • kłębić się w poczekalni, w markecie, w sali, w środku, we wnętrzu
  • kłębić się nieustannie, wszędzie

Cytaty

Naokoło niej kłębił się tłum, ludzie ją trącali, przesuwali się obok i za jej plecami.

źródło: KWSJP: Małgorzata Musierowicz: Szósta klepka, 1977

- Najgorsza jest kolejka - utyskuje starsza pani stojąca w kłębiącym się po koszyki „ogonku”.

źródło: KWSJP: Konrad Przezdzięk, (BEA): W przeddzień szczytu bożonarodzeniowych zakupów. Zakręceni w „ogonkach”, Gazeta Wrocławska, 1999-12-21

W innych pokojach też króluje ptactwo, które ma dostęp do środka przez powybijane okna, po całym pałacu fruwają ptaki […], kłębią się pod nagimi sufitami.

źródło: KWSJP: Julian Kawalec: Ukraść brata. Oset, 1985

Ponieważ było wiadomo, którym samolotem przyleci, na Okęciu już kłębiło się od dziennikarzy, telewizji i fotoreporterów.

źródło: KWSJP: Ewa Dereń: Czekam na córkę - mówi matka Wandy Rutkiewicz, prasa, 1998

Sędzia popełnił błąd, ponieważ powinien usunąć z płyty wszystkie postronne osoby. Tymczasem na murawie aż kłębiło się od ludzi.

źródło: NKJP: (PAP): Awantura po meczu, Dziennik Polski, 2006-05-05

Składnia

Rzżywotny + kłębić się +
(GDZIE)
Ø + kłębić się +
GDZIE + od KOGO/CZEGO

3. rzeczy

Definicja

znajdować się gdzieś w dużej liczbie i w nieładzie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skłębiać się

Połączenia

  • gałęzie, krzaki, przewody, rury, ubrania, zabawki kłębią się gdzieś
  • kłębić się na podłodze, na stosie

Cytaty

Jak zwykle w tym czasie, na jej tapczanie kłębił się stos ciuchów z parafii do rozdziału między potrzebujących.

źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997

[...] łóżka były porządnie zasłane (poznał rękę Gabrysi), za to na podłodze kłębiły się w stosie najprzeróżniejsze zabawki.

źródło: NKJP: Małgorzata Musierowicz: Dziecko piątku, 1993

Na wzburzonej powierzchni kłębiło się pełno drzew, splątanych gałęzi.

źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Po burzy jest pogoda, 1966

Woje, obozując […] na ogromnej polanie, otoczonej gąszczem wyniosłych sosen, olch, osiczyn, pod którymi kłębiły się paprocie […], z zazdrością śledzili odlot ptactwa. I oni by z chęcią wrócili już do domów.

źródło: KWSJP: Franciszek Fenikowski: Długie morze, 1963

Jura w spojrzeniu artystów, to przestrzenie, w których kłębi się od soczystych i pełnych barw.

źródło: NKJP: Urszula Giżyńska: Uchwycić piękno Jury, Tygodnik Regionalny „Gazeta Częstochowska”, 2007, nr 4

Składnia

Rznieżywotny + kłębić się +
(GDZIE)
Ø + kłębić się +
GDZIE + od CZEGO

4. myśli

Definicja

pojawiać się w czyjejś świadomości w sposób gwałtowny, natarczywy i chaotyczny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  kotłować się

Połączenia

  • myśli, pytania, rozterki, uczucia kłębią się
  • kłębić się pod czaszką
  • kłębić się w głowie, w mózgu, w sercu, w umyśle
  • zacząć kłębić się

Cytaty

A więc w ich sercach także kłębią się uczucia, o które nikt by ich nie podejrzewał.

źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Przekraczając światło, maszynopis

Cały ów splot wydarzeń i okoliczności kłębi się w jej głowie, powoduje zamęt w myślach.

źródło: KWSJP: Władysław Dunarowski: Skazani na dożywocie, 1985

Widać było, jaką trudność sprawiało mu dobieranie słów dla wyrażenia uczuć i myśli, kłębiących się w jego sercu i umyśle.

źródło: KWSJP: Stefan M. Kuczyński: Litwin i Andegawenka, 1977

Był sam. Szedł sam. Szedł tak jak my teraz idziemy. [...] W jego głowie musiało się kłębić od najstraszniejszych myśli.

źródło: NKJP: Marian Grześczak: Proza polska, Literatura, 1984, nr 2

Kłębiło mi się w głowie od różnych pomysłów, obrazów, a zwłaszcza zdań i dialogów.

źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 2003

Składnia

Rznieżywotny + kłębić się +
(GDZIE)
Ø + kłębić się +
GDZIE + od CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 01.09.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json