UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podły

Chronologizacja

XVI w., Bańk
XVI w., Bor

Pochodzenie

Forma podły wtórnie utworzona od st.pol. podle(j)szy 'nie tak dobry jak porównywana podstawa, ustępujący w jakości, mniej wart', interpretowanego mylnie jako stopień wyższy. Forma podle(j)szy od dawnego przysłówka podle 'w pobliżu, blisko, obok' z prasłowiańskiego wyrażenia przyimkowego *po dьlě 'na długość, wzdłuż'. Pierwotne znaczenie podle(j)szy to 'taki, który jest w pobliżu, obok, przyległy', stąd 'poboczny, podrzędny, drugorzędny', wreszcie 'mniej wart, mniej ważny (od głównego, zasadniczego), mało znaczący, mało ważny, marny'

1.a człowiek

Definicja

pozbawiony zasad moralnych i zdolny do szkodzenia innym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • podły cham, człowiek, kłamca, zdrajca
  • podły i głupi, podły i niegodziwy, podły i nikczemny, podły i okrutny, podły i tchórzliwy; cyniczny i podły, szlachetny i podły

Cytaty

Zabić kogoś niespodzianie, z zasadzki - nie, to wykluczone, tak robili tylko ludzie źli i podli.

źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999

Szedł w otoczeniu najpodlejszych ludzi, pałających wściekłą nienawiścią; szedł związany jak zwierzę i jak złoczyńca, którym targano, któremu urągano i bluźniono.

źródło: NKJP: Michał Sopoćko: Stańmy pod krzyżem Chrystusa, 2010

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podły
podły
podły
podłe
podła
D. podłego
podłego
podłego
podłego
podłej
C. podłemu
podłemu
podłemu
podłemu
podłej
B. podłego
podłego
podły
podłe
podłą
N. podłym
podłym
podłym
podłym
podłą
Ms. podłym
podłym
podłym
podłym
podłej
W. podły
podły
podły
podłe
podła
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podli
podli
podłe
podłe
D. podłych
podłych
podłych
podłych
C. podłym
podłym
podłym
podłym
B. podłych
podłych
podłych
podłe
N. podłymi
podłymi
podłymi
podłymi
Ms. podłych
podłych
podłych
podłych
W. podli
podli
podłe
podłe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podlejszy
podlejszy
podlejszy
podlejsze
podlejsza
D. podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszej
C. podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszej
B. podlejszego
podlejszego
podlejszy
podlejsze
podlejszą
N. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszą
Ms. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podlejsi
podlejsi
podlejsze
podlejsze
D. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych
C. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
B. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejsze
N. podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
Ms. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych

1.b charakter

Definicja

właściwy komuś, kto jest pozbawiony zasad moralnych i zdolny do szkodzenia innym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • podły charakter; podła natura

Cytaty

Czy człowiek staje się coraz bardziej okrutny, czy też nowoczesność daje mu więcej okazji do tego, by odezwała się w nim jego podła natura.

źródło: NKJP: Marek Oramus: Prekursor Stalina, Dziennik Polski, 2005-10-27

[...] w dworcowych poczekalniach i przedziałach kolejowych pełno jest ochotników do spowiedzi na wszelkie osobiste tematy - poczynając od użalania się nad nieszczęśliwym dzieciństwem, niewiernością żony, podłym charakterem szefa, a na pretensjach pod adresem teściowej i całego świata kończąc.

źródło: NKJP: Zdzisław Szczepaniak: Dziewczyna z Trogiru i inne opowiadania, 2005

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podły
podły
podły
podłe
podła
D. podłego
podłego
podłego
podłego
podłej
C. podłemu
podłemu
podłemu
podłemu
podłej
B. podłego
podłego
podły
podłe
podłą
N. podłym
podłym
podłym
podłym
podłą
Ms. podłym
podłym
podłym
podłym
podłej
W. podły
podły
podły
podłe
podła
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podli
podli
podłe
podłe
D. podłych
podłych
podłych
podłych
C. podłym
podłym
podłym
podłym
B. podłych
podłych
podłych
podłe
N. podłymi
podłymi
podłymi
podłymi
Ms. podłych
podłych
podłych
podłych
W. podli
podli
podłe
podłe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podlejszy
podlejszy
podlejszy
podlejsze
podlejsza
D. podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszej
C. podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszej
B. podlejszego
podlejszego
podlejszy
podlejsze
podlejszą
N. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszą
Ms. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podlejsi
podlejsi
podlejsze
podlejsze
D. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych
C. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
B. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejsze
N. podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
Ms. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych

1.c czyn

Definicja

świadczący o tym, że ktoś jest pozbawiony zasad moralnych i zdolny do szkodzenia innym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • podły chwyt, czyn; podła zdrada; podłe kłamstwo, oszczerstwo

Cytaty

Szwagier zabrał ją nie do pałacu, lecz do osobnego, warownego domu w głębi boru. Tu ją zniewolił. Ponieważ zaś groziła mu karą za ten podły czyn, nie tylko uwięził ją w borze, lecz wyrwał jej język, aby nie mówiła.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008

Uwolniony od towarzystwa Jokala, który od lat podsycał jego lęki, rozbudzał urazy i prowokował do coraz podlejszych postępków, miał szansę spojrzeć na siebie z dystansu.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podły
podły
podły
podłe
podła
D. podłego
podłego
podłego
podłego
podłej
C. podłemu
podłemu
podłemu
podłemu
podłej
B. podłego
podłego
podły
podłe
podłą
N. podłym
podłym
podłym
podłym
podłą
Ms. podłym
podłym
podłym
podłym
podłej
W. podły
podły
podły
podłe
podła
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podli
podli
podłe
podłe
D. podłych
podłych
podłych
podłych
C. podłym
podłym
podłym
podłym
B. podłych
podłych
podłych
podłe
N. podłymi
podłymi
podłymi
podłymi
Ms. podłych
podłych
podłych
podłych
W. podli
podli
podłe
podłe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podlejszy
podlejszy
podlejszy
podlejsze
podlejsza
D. podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszej
C. podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszej
B. podlejszego
podlejszego
podlejszy
podlejsze
podlejszą
N. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszą
Ms. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podlejsi
podlejsi
podlejsze
podlejsze
D. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych
C. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
B. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejsze
N. podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
Ms. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych

2. gatunek

Definicja

bardzo zły w porównaniu z tym, jaki powinien być, żeby mieć dobrą jakość, być na odpowiednim poziomie lub zadowolić kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • podły hotel; gatunek; humor, nastrój; podła dzielnica, knajpa; jakość, kondycja; podłe miasto; wino; podłe warunki
  • bardzo, wyjątkowo podły

Cytaty

Pewnego dnia miałem sen, w którym podpisywałem
stosowne dokumenty w biurze tajemniczego jegomościa, wyglądającego jak rosyjski mafioso, w podłej dzielnicy słynącej z przestępców, cinkciarzy i prostytutek.

źródło: NKJP: Waldemar Borzestowski: Bulterier Samson i ja, 2008

Rozbity wewnętrznie, nie znajdując sensu życia, ląduje na londyńskiej ulicy i zasila liczne grono kloszardów. Żebrze i pije coraz podlejsze alkohole, ostatecznie upada tak nisko, że stać go jedynie na kupno... płynu do zapalniczek.

źródło: NKJP: Sebastian Chosiński: Przyspieszony kurs odbijania się od dna, Esensja, 2009-10-12

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podły
podły
podły
podłe
podła
D. podłego
podłego
podłego
podłego
podłej
C. podłemu
podłemu
podłemu
podłemu
podłej
B. podłego
podłego
podły
podłe
podłą
N. podłym
podłym
podłym
podłym
podłą
Ms. podłym
podłym
podłym
podłym
podłej
W. podły
podły
podły
podłe
podła
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podli
podli
podłe
podłe
D. podłych
podłych
podłych
podłych
C. podłym
podłym
podłym
podłym
B. podłych
podłych
podłych
podłe
N. podłymi
podłymi
podłymi
podłymi
Ms. podłych
podłych
podłych
podłych
W. podli
podli
podłe
podłe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podlejszy
podlejszy
podlejszy
podlejsze
podlejsza
D. podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszego
podlejszej
C. podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszemu
podlejszej
B. podlejszego
podlejszego
podlejszy
podlejsze
podlejszą
N. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszą
Ms. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podlejsi
podlejsi
podlejsze
podlejsze
D. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych
C. podlejszym
podlejszym
podlejszym
podlejszym
B. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejsze
N. podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
podlejszymi
Ms. podlejszych
podlejszych
podlejszych
podlejszych
Data ostatniej modyfikacji: 06.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json