UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zaparzać się

Chronologizacja

SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaparzam się
zaparzamy się
2 os. zaparzasz się
zaparzacie się
3 os. zaparza się
zaparzają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaparzałem się
+(e)m się zaparzał
zaparzałam się
+(e)m się zaparzała
zaparzałom się
+(e)m się zaparzało
zaparzaliśmy się
+(e)śmy się zaparzali
zaparzałyśmy się
+(e)śmy się zaparzały
2 os. zaparzałeś się
+(e)ś się zaparzał
zaparzałaś się
+(e)ś się zaparzała
zaparzałoś się
+(e)ś się zaparzało
zaparzaliście się
+(e)ście się zaparzali
zaparzałyście się
+(e)ście się zaparzały
3 os. zaparzał się
zaparzała się
zaparzało się
zaparzali się
zaparzały się

bezosobnik: zaparzano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się zaparzał
będę się zaparzać
będę się zaparzała
będę się zaparzać
będę się zaparzało
będę się zaparzać
będziemy się zaparzali
będziemy się zaparzać
będziemy się zaparzały
będziemy się zaparzać
2 os. będziesz się zaparzał
będziesz się zaparzać
będziesz się zaparzała
będziesz się zaparzać
będziesz się zaparzało
będziesz się zaparzać
będziecie się zaparzali
będziecie się zaparzać
będziecie się zaparzały
będziecie się zaparzać
3 os. będzie się zaparzał
będzie się zaparzać
będzie się zaparzała
będzie się zaparzać
będzie się zaparzało
będzie się zaparzać
będą się zaparzali
będą się zaparzać
będą się zaparzały
będą się zaparzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaparzajmy się
2 os. zaparzaj się
zaparzajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaparzałbym się
bym się zaparzał
zaparzałabym się
bym się zaparzała
zaparzałobym się
bym się zaparzało
zaparzalibyśmy się
byśmy się zaparzali
zaparzałybyśmy się
byśmy się zaparzały
2 os. zaparzałbyś się
byś się zaparzał
zaparzałabyś się
byś się zaparzała
zaparzałobyś się
byś się zaparzało
zaparzalibyście się
byście się zaparzali
zaparzałybyście się
byście się zaparzały
3 os. zaparzałby się
by się zaparzał
zaparzałaby się
by się zaparzała
zaparzałoby się
by się zaparzało
zaparzaliby się
by się zaparzali
zaparzałyby się
by się zaparzały

bezosobnik: zaparzano by się

bezokolicznik: zaparzać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: zaparzając się

gerundium: zaparzanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaparzanie się
zaparzania się
D. zaparzania się
zaparzań się
C. zaparzaniu się
zaparzaniom się
B. zaparzanie się
zaparzania się
N. zaparzaniem się
zaparzaniami się
Ms. zaparzaniu się
zaparzaniach się
W. zaparzanie się
zaparzania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: zaparzający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zaparzający się
zaparzający się
zaparzający się
zaparzające się
zaparzająca się
D. zaparzającego się
zaparzającego się
zaparzającego się
zaparzającego się
zaparzającej się
C. zaparzającemu się
zaparzającemu się
zaparzającemu się
zaparzającemu się
zaparzającej się
B. zaparzającego się
zaparzającego się
zaparzający się
zaparzające się
zaparzającą się
N. zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającą się
Ms. zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zaparzający się
zaparzający się
zaparzające się
zaparzające się
D. zaparzających się
zaparzających się
zaparzających się
zaparzających się
C. zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
zaparzającym się
B. zaparzających się
zaparzających się
zaparzających się
zaparzające się
N. zaparzającymi się
zaparzającymi się
zaparzającymi się
zaparzającymi się
Ms. zaparzających się
zaparzających się
zaparzających się
zaparzających się

odpowiednik aspektowy: zaparzyć się

Pochodzenie

Zob. parzyć

1. o herbacie

Definicja

stawać się naparem po zalaniu wrzątkiem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  naparzać się, parzyć się

Połączenia

  • herbata, kawa zaparzała się

Cytaty

Za twardość wody odpowiadają sole wapnia i magnezu. A sól, każda, poprawia smak. Powoduje między innymi i to, że herbata mocniej się zaparza niż tam, gdzie woda jest miękka.

źródło: NKJP: Woda jest twarda i dlatego smaczna, Dziennik Łódzki, 2003-08-01

Do filiżanki wrzątku dodaj trzy małe łyżeczki mięty. Pozwól herbacie się zaparzyć i wdychaj parę podczas gdy herbata się zaparza.

źródło: Internet

Składnia

Rznieżywotny + zaparzać się + bez ograniczeń

2. o roślinach

Definicja

psuć się pod wpływem ciepła, wilgoci i niedostatecznego dostępu powietrza

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  psuć się

Połączenia

  • rośliny, grzyby zaparzały się
  • łatwo, szybko się zaparzać

Cytaty

[...] okręcona folią roślina jest pozbawiona dostępu powietrza, stąd przy bezmroźnej pogodzie łatwo zaparza się i jest porażana przez grzyby pleśniowe [...]

źródło: NKJP: Jesienne porządki, Dziennik Polski - Dom, 2002-11-13

Nie wolno zbierać grzybów do foliowej reklamówki, ani chować w plastikowym woreczku do lodówki. W takim opakowaniu szybko się zaparzają, a w konsekwencji ulegają procesom rozkładu.

źródło: NKJP: (WES): Ofiary sromotnika, Dziennik Polski - Małopolska, 2000-07-24

Data ostatniej modyfikacji: 31.07.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json