UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

stołek

Chronologizacja

1418, SStp

Pochodzenie

Zob. stół

1. mebel

Definicja

mebel bez oparcia stojący na nodze lub nogach, na którym może siedzieć jedna osoba

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz

Relacje znaczeniowe

synonimy:  taboret
hiperonimy:  mebel

Połączenia

  • wysoki; twardy; obrotowy, składany; kulawy; barowy stołek
  • stołek przy barze, przy bufecie
  • stołki i krzesła; ławki i stołki, stoły i stołki
  • noga od stołka
  • rzucać stołkami
  • spaść, wstać, zeskoczyć; podnieść się, zerwać się, zsunąć się ze stołka
  • siadać, siedzieć, usiąść; kręcić się na stołku

Cytaty

W „Bezie” usiedli przy długim stoliku na wysokich barowych stołkach.

źródło: NKJP: Marek Miller: Pierwszy milion..., 1999

Starzy Cyganie wylegli z dzieciakami przed domy i porozsiadali się na ławkach, stołkach i krzesłach, rozkoszując się pogodą [...].

źródło: NKJP: Poetka z Czarnej Góry, Dziennik Polski - Magazyn, 1999-09-03

O mało co nie spadł ze stołka, na który wlazł, szukając czystych kąpielówek na najwyższej półce szafy w łazience.

źródło: NKJP: Joanna Rudniańska: Miejsca, 1999

Spać nie szedł, [...] lecz gdy się już obmył i zjadł co niebądź, siadał na stołku pod kuchnią i czekał.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Nagi sad, 1967

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stołek
stołki
D. stołka
stołków
C. stołkowi
stołkom
B. stołek
stołki
N. stołkiem
stołkami
Ms. stołku
stołkach
W. stołku
stołki

2. stanowisko

Definicja

pot.  pejorat. 
wysokie stanowisko

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  fotel, krzesło, siodło

Połączenia

  • wysoki; najważniejszy; dyrektorski, kierowniczy, prezydencki, selekcjonerski, trenerski, urzędniczy, wójtowski stołek; ministerialne, rządowe stołki
  • stołek burmistrza, dyrektora, ministra, premiera, prezesa, prezydenta, szefa, wojewody
  • stołek w gminie, w rządzie, w urzędzie; w Brukseli, w Warszawie…; stołki w parlamencie
  • bitwa, gra, spory, walka o stołki
  • ludzie; zmiany na stołkach
  • bronić, trzymać się stołka
  • zająć stołek; obsadzić, stracić stołki; obsadzanie stołków
  • zamieniać się stołkami
  • zrzucić ze stołka kogoś; przywiązanie do stołka
  • kłócić się, ubiegać się, walczyć o stołki
  • zasiąść; utrzymać się na stołku
  • przesiadać się ze stołka na stołek

Cytaty

Pomysłem, który kilku osobom zapewnił dyrektorskie stołki, było wznowienie eksploatacji górniczej.

źródło: NKJP: (PK): Bochnia - Co zrobić z kopalnią, Dziennik Polski, 2001-01-31

Elity polityczne rozgrywają własne karty, w których stawką są rządowe stołki.

źródło: NKJP: Telefoniczna opinia publiczna, Gazeta Wyborcza, 1992-06-16

Olbrzymie zadłużenia, które przyjdzie spłacać przyszłym władzom oraz dotychczasowa nieudolność, nie zniechęcają obecnych prominentów do walki o stołki na kolejną kadencję.

źródło: NKJP: ST: Politycy przypomnieli sobie o społeczeństwie - zbliżają się wybory, Nakielski Czas, 2002-07-17

Były to też powody do zmian na stołkach - odwołano szefów ZUS w miastach wojewódzkich i ogłoszono konkursy.

źródło: NKJP: Agnieszka Białek: Teraz wypłynę albo się utopię, Echo Dnia, 2007-09-06

Po wysłuchaniu tej krótkiej debaty muszę z przykrością powiedzieć, że Wysoka Izba kłóci się o stołki.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 30.09.1994

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stołek
stołki
D. stołka
stołków
C. stołkowi
stołkom
B. stołek
stołki
N. stołkiem
stołkami
Ms. stołku
stołkach
W. stołku
stołki

Frazeologizmy

ktoś pierdzi w stołek
ktoś siedzi na dwóch stołkach
Data ostatniej modyfikacji: 07.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json