UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

chłopaczysko

Chronologizacja

1850, Biblioteka Warszawska, books.google.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1, n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. chłopaczysko
chłopaczyska
ndepr
chłopaczyska
depr
D. chłopaczyska
chłopaczysków
chłopaczysk
C. chłopaczysku
chłopaczyskom
B. chłopaczyska
chłopaczysko
chłopaczysków
chłopaczyska
N. chłopaczyskiem
chłopaczyskami
Ms. chłopaczysku
chłopaczyskach
W. chłopaczysko
chłopaczyska
ndepr
chłopaczyska
depr

Pochodzenie

Zob. chłop

1. duży chłopak

Definicja

pot. 
wysoki lub tęgi chłopak - młody mężczyzna

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:  dziewczynisko
hiperonimy:  chłopak

Cytaty

– Może pan powiedzieć, jak wygląda Skowroński? – No… Wysokie chłopaczysko, silne… Ale nie gruby, dobrze zbudowany.

źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Przystanek Śmierć, 2007

Uczyłam trzydzieści trzy lata historii i języka rosyjskiego w podstawówce. I w technikum elektrycznym. Tam moi uczniowie mieli po dwadzieścia lat, chłopaczyska wysokie, duże.

źródło: NKJP: Wojciech Tochman: Wściekły pies, 2007

Niechętni Rhythm & Bluesowi, opiniotwórczy dziennikarze zaakceptowali Tarnowskiego: Tarnowski – inteligentne i bardzo kulturalne chłopaczysko o posturze młodego grizli.

źródło: Internet: jazzforum.com.pl

2. ekspresywnie

Definicja

ekspresywnie o chłopaku

Cytaty

2.a dziecko płci męskiej

Definicja

pot. 
ekspresywnie o chłopaku - dziecku płci męskiej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopak, chłopiec

Cytaty

[...] tego roku rodziło się bardzo wielu chłopców. A zgodnie z ludowym powiedzeniem, to właśnie zwiastuje wojnę. – Mało gdzie na świat przychodziły dziewczynki [...]. – Niedaleko naszego domu mieszkała położna. Czasami przychodziła do moich rodziców i mówiła, że już ma tych chłopaczysków dosyć i chyba jakaś wojna będzie albo coś.

źródło: NKJP: Ewa Drzazga: A wrzos był piękny tego roku, Dziennik Łódzki, 2006-09-01

Przypomniałaś mi misterne, siateczkowe cery na palcach i kolanach, kilometry plastra i hektolitry jodyny zużywane na moje rany cięte i szarpane. Przypomniałaś drzewa, płoty i wykopy zdobywane z chłopaczyskami z bandy podwórkowej.

źródło: NKJP: Internet

Płci dziecka nie znali przed narodzinami, ale jakoś myśleli, że będzie chłopiec. Już nawet mówili o nim Jaś... - A tu urodziła się Martynka! I bardzo dobrze, z tymi chłopaczyskami tylko problemy - żartuje Piotr, podrzucając córeczkę w rękach.

źródło: NKJP: (pij): Noworoczne dziecko, Express Ilustrowany, 2001-12-29

Krzysztof w wieku komunijnym brał udział w wyścigach rowerowych po alejkach parku Jordanowskiego w Olsztynie i najczęściej wygrywał. Przegrane chłopaczyska zarzucały „Hołkowi”, że skoro jest wyższy od nich o dwie głowy, pewnie oszukuje, że jest z trzeciej klasy, więc jako młodsi są bez szans.

źródło: NKJP: Olga Dębicka: Auto-adrenalina, Dziennik Bałtycki, 2000-04-01

2.b młody mężczyzna

Definicja

pot. 
ekspresywnie o chłopaku - młodym mężczyźnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopak, chłopiec, chłoptaś, chłoptyś
sprzeczne:  dziewczynisko
hiperonimy:  mężczyzna

Cytaty

Panie matki i babuleńki gniewały się wtedy a właściwie gniew udawały przypominając, że Barbara to także patronka dobrej śmierci i że lepiej podumać o jej smutnym żywocie aniżeli snuć marzenia o figlach z chłopaczyskami - utrapieńcami pod wąsem.

źródło: NKJP: Iwona Kamieńska: Barbara nie tylko górnicza, Gazeta Krakowska, 2001-12-05

Raptem słyszymy od lasu warkot motoru i dosłownie cud - widzimy pędzącego naszego Tadeusza Obrąpalskiego. Takie kochane chłopaczysko! Zaraz po naszym odjeździe z lasów koło Brynowa wszyscy zaczęli się słusznie o cały ten transport niepokoić i Tadeusz zdecydował jechać zaraz na motocyklu, żeby nas odszukać.

źródło: NKJP: Aniela Kowalska: Niczego nie żałuję, 2009

Jakby bez zamierzenia nagle wstaję i daję z całej siły chłopakowi w gębę. Pierwszy raz w życiu uderzyłam kogoś. Tak mocno i z taką nienawiścią, że zbaraniałe chłopaczysko upadło na fotel i znieruchomiało.

źródło: NKJP: Monika Żeromska: Wspomnienia, 2007

Data ostatniej modyfikacji: 23.02.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json