UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

judzić

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. judzę
judzimy
2 os. judzisz
judzicie
3 os. judzi
judzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. judziłem
+(e)m judził
judziłam
+(e)m judziła
judziłom
+(e)m judziło
judziliśmy
+(e)śmy judzili
judziłyśmy
+(e)śmy judziły
2 os. judziłeś
+(e)ś judził
judziłaś
+(e)ś judziła
judziłoś
+(e)ś judziło
judziliście
+(e)ście judzili
judziłyście
+(e)ście judziły
3 os. judził
judziła
judziło
judzili
judziły

bezosobnik: judzono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę judził
będę judzić
będę judziła
będę judzić
będę judziło
będę judzić
będziemy judzili
będziemy judzić
będziemy judziły
będziemy judzić
2 os. będziesz judził
będziesz judzić
będziesz judziła
będziesz judzić
będziesz judziło
będziesz judzić
będziecie judzili
będziecie judzić
będziecie judziły
będziecie judzić
3 os. będzie judził
będzie judzić
będzie judziła
będzie judzić
będzie judziło
będzie judzić
będą judzili
będą judzić
będą judziły
będą judzić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. judźmy
2 os. judź
judźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. judziłbym
bym judził
judziłabym
bym judziła
judziłobym
bym judziło
judzilibyśmy
byśmy judzili
judziłybyśmy
byśmy judziły
2 os. judziłbyś
byś judził
judziłabyś
byś judziła
judziłobyś
byś judziło
judzilibyście
byście judzili
judziłybyście
byście judziły
3 os. judziłby
by judził
judziłaby
by judziła
judziłoby
by judziło
judziliby
by judzili
judziłyby
by judziły

bezosobnik: judzono by

bezokolicznik: judzić

imiesłów przysłówkowy współczesny: judząc

gerundium: judzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. judzenie
judzenia
D. judzenia
judzeń
C. judzeniu
judzeniom
B. judzenie
judzenia
N. judzeniem
judzeniami
Ms. judzeniu
judzeniach
W. judzenie
judzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: judzący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. judzący
judzący
judzący
judzące
judząca
D. judzącego
judzącego
judzącego
judzącego
judzącej
C. judzącemu
judzącemu
judzącemu
judzącemu
judzącej
B. judzącego
judzącego
judzący
judzące
judzącą
N. judzącym
judzącym
judzącym
judzącym
judzącą
Ms. judzącym
judzącym
judzącym
judzącym
judzącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. judzący
judzący
judzące
judzące
D. judzących
judzących
judzących
judzących
C. judzącym
judzącym
judzącym
judzącym
B. judzących
judzących
judzących
judzące
N. judzącymi
judzącymi
judzącymi
judzącymi
Ms. judzących
judzących
judzących
judzących

imiesłów przymiotnikowy bierny: judzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. judzony
judzony
judzony
judzone
judzona
D. judzonego
judzonego
judzonego
judzonego
judzonej
C. judzonemu
judzonemu
judzonemu
judzonemu
judzonej
B. judzonego
judzonego
judzony
judzone
judzoną
N. judzonym
judzonym
judzonym
judzonym
judzoną
Ms. judzonym
judzonym
judzonym
judzonym
judzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. judzeni
judzeni
judzone
judzone
D. judzonych
judzonych
judzonych
judzonych
C. judzonym
judzonym
judzonym
judzonym
B. judzonych
judzonych
judzonych
judzone
N. judzonymi
judzonymi
judzonymi
judzonymi
Ms. judzonych
judzonych
judzonych
judzonych

odpowiednik aspektowy: podjudzić

Pochodzenie

ukr. júdyty 'kusić, podszczuwać, podżegać'

brus. júdzic' 'postępować obłudnie; obmawiać, oczerniać'

z psł. *juditi 'łudzić, kusić'

Definicja

pejorat. 
namawiać lub prowokować kogoś do zrobienia czegoś złego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  podjudzać, podżegać

Cytaty

[...] judziła go do okrucieństwa również jego żona Dirke, zazdroszcząca Antiope niezwykłej doli.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 1997

Dotąd zgodna gromada żarła się, plotkowała, judziła jednych na drugich.

źródło: NKJP: Teresa Bojarska: Świtanie, przemijanie, 1996

Przejmowanie przez publicystów roli wyroczni w sprawie zbrodni w Jedwabnem to metoda krótkowzroczna i całkowicie nietwórcza. [...] Zamiast więc obrażać się na historyków, judzić przeciwko nim i dyskredytować ich, lepiej pozwolić, by dociekali faktów w spokoju i nieskrępowanie.

źródło: NKJP: Internet

[...] skoro jakiś funkcjonariusz poprosił jakiegoś księdza o przysługę w postaci poinformowania go, kto z jego znajomych judzi przeciw reżimowi, to nie powinien on - zgodnie z tezą Turnaua - odmawiać, ale opowiedzieć wszystko, co wie na ten temat.

źródło: NKJP: Jerzy Bukowski: Listy, Dziennik Polski, 2008-07-07

Dwa osobniki rodzaju ludzkiego biją się, a otaczający ich tłum wręcz judzi, by silniejszy pastwił się nad słabszym; o „rycerskim” zachowaniu nie ma mowy.

źródło: NKJP: Paweł Zawadzki: Mała poprawka do teorii ewolucji, Zielone Brygady. Pismo Ekologów, 2000-02-01

Winny jesteś im wdzięczność, bo przybliżyli ci wszechświat. To mały krok dla człowieka, dla ludzkości zaś...„ - judzi mnie Paweł [...].

źródło: NKJP: Bohdan Sławiński: Królowa Tiramisu, 2008

Składnia

bez ograniczeń + judzić +
KOGO + (do CZEGO | na KOGO | przeciw KOMU/CZEMU)
bez ograniczeń + judzić +
KOGO + (żeby ZDANIE)
bez ograniczeń + judzić +
KOGO + MOWA WPROST
Data ostatniej modyfikacji: 13.12.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json