UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

właśnie

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp
W postaci: włośnie

Pochodzenie

Zob. własny

1. właśnie on jest głupi

Definicja

nadawca mówi o tym, o czym mowa, to, chociaż można by się spodziewać, że o tym, o czym mowa, można powiedzieć inne rzeczy, ale nie tę

Noty o użyciu

komentarz przyrematyczny

Kategoria znaczeniowa

wykładnik uściślenia

Relacje znaczeniowe

(quasi)synonimy:  akurat II, akuratnie II

Cytaty

Jeśli mamy zająć się sytuacją ludzi wolnych w tradycyjnych społeczeństwach barbarzyńskiej Europy, wypada wspomnieć, że w XIX i XX w. najbardziej znaczące spory wśród niemieckich historyków średniowiecznego ustroju dotyczyły właśnie tej kwestii.

źródło: NKJP: Karol Modzelewski: Barbarzyńska Europa, 2004

Ale równocześnie podaje się szereg argumentów przemawiających właśnie za konserwatyzmem Papieża.

źródło: NKJP: Maciej Zięba: Niezwykły pontyfikat, 1997

O Hłasce opowiadano, że kiedyś, będąc z nią, oczywiście pijany, zadzwonił do Wiktora Golde i powiedział: „właśnie leżę w łóżku z twoją żoną”.

źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet. Wybór z pamięci 90-latka, 2004

I to jest właśnie gorsze, niż gdyby żadnych widzów nie było.

źródło: NKJP: Stanisław Dygat: Jezioro Bodeńskie, 1995

- Jak to? Musiałaś poplamić...
- Właśnie, że nie musiałam. Znajdź mi tę plamę.

źródło: NKJP: Jerzy Broszkiewicz: Wielka, większa i największa, 1994

Odmiana

część mowy: partykuła

podklasa: precyzująca

Składnia

właśnie _
szyk: zmienny: neutralna antepozycja

2. - On jest głupi. - Właśnie!

Definicja

mówiący zgadza się z tym, co zostało powiedziane, uważając, że to, a nie coś innego, powinno być powiedziane o tym, o czym mowa

Kategoria znaczeniowa

wykładnik zgody

Pragmatyka

używane jako reakcja na wcześniejszą wypowiedź

Relacje znaczeniowe

(quasi)synonimy:  dokładnie II, otóż to
(quasi)antonimy:  gdzie I, nic podobnego, skąd, skąd znowu, skądże, skądże znowu

Cytaty

- [...] to wszystko było... trochę dziwne, co?
- Właśnie - powiedział Groszek.

źródło: NKJP: Jerzy Broszkiewicz: Wielka, większa i największa, 1994

- Panie Kuryłło - odezwałem się - co się stało? Popatrzył na mnie z przerażeniem.
- Właśnie, co się stało? Czy ktoś pana zranił?
Uświadomiłem sobie, że widzi mnie w pidżamie z zakrwawioną szyją.

źródło: NKJP: Zbigniew Nienacki: Księga strachów, 1987

Jest pani inteligentna i chyba sama dobrze wie, że operacja jest konieczna...
- Właśnie... Znam anatomię człowieka i wiem, co jest ponad wytrzymałość ludzkiego organizmu - mówię, złoszcząc się.

źródło: NKJP: Czesław Kuriata: Spowiedź pamięci. Próba światła, 1985

Odmiana

część mowy: komentarz metatekstowy

podklasa: dopowiedzenie

Składnia

/właśnie/
szyk: stały: postpozycja
obligatoryjny poprzedzający kontekst
Data ostatniej modyfikacji: 10.06.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json