UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uprażyć

Chronologizacja

1470, SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uprażę
uprażymy
2 os. uprażysz
uprażycie
3 os. upraży
uprażą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uprażyłem
+(e)m uprażył
uprażyłam
+(e)m uprażyła
uprażyłom
+(e)m uprażyło
uprażyliśmy
+(e)śmy uprażyli
uprażyłyśmy
+(e)śmy uprażyły
2 os. uprażyłeś
+(e)ś uprażył
uprażyłaś
+(e)ś uprażyła
uprażyłoś
+(e)ś uprażyło
uprażyliście
+(e)ście uprażyli
uprażyłyście
+(e)ście uprażyły
3 os. uprażył
uprażyła
uprażyło
uprażyli
uprażyły

bezosobnik: uprażono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uprażmy
2 os. upraż
uprażcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uprażyłbym
bym uprażył
uprażyłabym
bym uprażyła
uprażyłobym
bym uprażyło
uprażylibyśmy
byśmy uprażyli
uprażyłybyśmy
byśmy uprażyły
2 os. uprażyłbyś
byś uprażył
uprażyłabyś
byś uprażyła
uprażyłobyś
byś uprażyło
uprażylibyście
byście uprażyli
uprażyłybyście
byście uprażyły
3 os. uprażyłby
by uprażył
uprażyłaby
by uprażyła
uprażyłoby
by uprażyło
uprażyliby
by uprażyli
uprażyłyby
by uprażyły

bezosobnik: uprażono by

bezokolicznik: uprażyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: uprażywszy

gerundium: uprażenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. uprażenie
uprażenia
D. uprażenia
uprażeń
C. uprażeniu
uprażeniom
B. uprażenie
uprażenia
N. uprażeniem
uprażeniami
Ms. uprażeniu
uprażeniach
W. uprażenie
uprażenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uprażony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. uprażony
uprażony
uprażony
uprażone
uprażona
D. uprażonego
uprażonego
uprażonego
uprażonego
uprażonej
C. uprażonemu
uprażonemu
uprażonemu
uprażonemu
uprażonej
B. uprażonego
uprażonego
uprażony
uprażone
uprażoną
N. uprażonym
uprażonym
uprażonym
uprażonym
uprażoną
Ms. uprażonym
uprażonym
uprażonym
uprażonym
uprażonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. uprażeni
uprażeni
uprażone
uprażone
D. uprażonych
uprażonych
uprażonych
uprażonych
C. uprażonym
uprażonym
uprażonym
uprażonym
B. uprażonych
uprażonych
uprażonych
uprażone
N. uprażonymi
uprażonymi
uprażonymi
uprażonymi
Ms. uprażonych
uprażonych
uprażonych
uprażonych

odpowiednik aspektowy: prażyć

Pochodzenie

Zob. prażyć

1. w słońcu

Definicja

pod wpływem mocnego grzania nadmiernie opalić lub wysuszyć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Niebo i wszechświat słońce i księżyc, pory dnia

CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda warunki atmosferyczne

Połączenia

  • słońce uprażyło (ziemię; twarze...)

Cytaty

Czerwiec jest dobrym momentem na odkrywanie wyspy,a właściwie malutkiego jej kawałka. Turyści jeszcze się nie błąkają, słońce nie uprażyło jeszcze dostojnej zieleni. Ptaki koncertują, cykady im wtórują.

źródło: Muzyczne klimaty Pompiers de Nice, 2018-12-02 (niebanalneslowa.wordpress.com)

Po grillowych smakołykach przyszedł również czas na deser. [...] Słodkości było pod dostatkiem i zapewne nie jednej osobie przybyło troszkę na wadze. Objedzeni, odmienieni i uprażeni słońcem powróciliśmy do zajęć w pracowniach.

źródło: Internet: wtzmilanowek.ksnaw.pl

Suche, uprażone w słońcu równiny, z wolna ustępowały miejsca schodzącym do morza górom porośniętym krzewami herbacianymi [...].

źródło: Internet: mojeopinie.pl

Składnia

bez ograniczeń + uprażyć +
CO

2. kukurydzę

Definicja

kulin. 
przygotowując coś do spożycia, poddać coś działaniu bardzo wysokiej temperatury bez użycia wody, a czasem również tłuszczu

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Cytaty

Na połówki jabłek z usuniętymi gniazdami nasiennymi połóż masę z uprażonych płatków migdałowych, rodzynek i masła, posyp cynamonem.

źródło: NKJP: Agnieszka Grzelak: Gdy jelita są zbyt leniwe, Dziennik Zachodni, 2007-02-24

[...] w tym samym czasie na maśle upraż do lekko rumianego koloru płatki migdałowe [...].

źródło: NKJP: (tor): Ryba czysta, oczywista, Dziennik Bałtycki, 2003-01-19

Orzechy uprażyć lekko na patelni, zemleć lub drobno posiekać. Płatki owsiane uprażyć na złoty kolor [...].

źródło: NKJP: Stanisława Olko: Makrobiotyka w polskiej kuchni czyli Powrót do dawnego naturalnego sposobu odżywiania, 1993

Innym razem, kiedy wykopywał kłącza roślin za zupę, z nudów zaczął łapać koniki polne. Uprażył je nad ogniem i spałaszował.

źródło: NKJP:Piotr Subik: Robak na patelni, Dziennik Polski, 2005-07-02

Składnia

bez ograniczeń + uprażyć +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 25.07.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json