UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

umyć

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. myć

Definicja

usunąć brud przy użyciu wody, często też dodatkowych środków

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obmyć, wymyć
hiperonimy:  wyczyścić

Połączenia

  • umyć dziecko; buzię, ciało, nogi, ręce, stopy, szyję, twarz, włosy, zęby; naczynia, okna, podłogę, samochód, szyby; jabłka, mięso, owoce, rybę, warzywa, ziemniaki
  • umyć gąbką, mydłem, szamponem, szczoteczką, wodą
  • umyć w wannie
  • umyć ręcznie
  • umyć i obrać, umyć i ogolić, umyć i osuszyć

Cytaty

Odnowiła go, umyła okna, jest prawie taki piękny jak kiedyś, Joanna siedzi pod ścianą, patrzy na Marka rozpartego w fotelu i trzyma kciuki, żeby mu w końcu coś wyszło z tą pracą.

źródło: Hanna Samson: Pułapka na motyla, 2000

Należałoby przed malowaniem umyć włosy szamponem [...].

źródło: Małgorzata Kaczor: Kosmetyczka radzi, prasa, 1998

Wystarczy, że umyjesz z sosu, coś nim polał.

źródło: NKJP: Internet

Nad ranem, już zmęczeni, ale wciąż pełni werwy, szydząc z religijnych świętości, zmusili jeszcze patrona, by każdemu z osobna umył nogi w misce i ucałował je jak należy - z czcią.

źródło: Monika Piątkowska: Krakowska żałoba, 2006

Wytarł igłę watą, strzykawkę umył pod kranem w łazience i schował do pudełeczka.

źródło: Stanisław Głąbiński: Rok Płonącego Konia, 1976

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umyję
umyjemy
2 os. umyjesz
umyjecie
3 os. umyje
umyją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umyłem
+(e)m umył
umyłam
+(e)m umyła
umyłom
+(e)m umyło
umyliśmy
+(e)śmy umyli
umyłyśmy
+(e)śmy umyły
2 os. umyłeś
+(e)ś umył
umyłaś
+(e)ś umyła
umyłoś
+(e)ś umyło
umyliście
+(e)ście umyli
umyłyście
+(e)ście umyły
3 os. umył
umyła
umyło
umyli
umyły

bezosobnik: umyto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umyjmy
2 os. umyj
umyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umyłbym
bym umył
umyłabym
bym umyła
umyłobym
bym umyło
umylibyśmy
byśmy umyli
umyłybyśmy
byśmy umyły
2 os. umyłbyś
byś umył
umyłabyś
byś umyła
umyłobyś
byś umyło
umylibyście
byście umyli
umyłybyście
byście umyły
3 os. umyłby
by umył
umyłaby
by umyła
umyłoby
by umyło
umyliby
by umyli
umyłyby
by umyły

bezosobnik: umyto by

bezokolicznik: umyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umywszy

gerundium: umycie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umycie
umycia
D. umycia
umyć
C. umyciu
umyciom
B. umycie
umycia
N. umyciem
umyciami
Ms. umyciu
umyciach
W. umycie
umycia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umyty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umyty
umyty
umyty
umyte
umyta
D. umytego
umytego
umytego
umytego
umytej
C. umytemu
umytemu
umytemu
umytemu
umytej
B. umytego
umytego
umyty
umyte
umytą
N. umytym
umytym
umytym
umytym
umytą
Ms. umytym
umytym
umytym
umytym
umytej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umyci
umyci
umyte
umyte
D. umytych
umytych
umytych
umytych
C. umytym
umytym
umytym
umytym
B. umytych
umytych
umytych
umyte
N. umytymi
umytymi
umytymi
umytymi
Ms. umytych
umytych
umytych
umytych

odpowiedniki aspektowe: umywać , myć

Składnia

Rzżywotny + umyć +
KOGO/CO + (CZYM)
Rzosobowy + umyć +
KOGO/CO + (z CZEGO)
Rzżywotny + umyć +
(KOMU/CZEMU) + CO + (w CZYM | pod CZYM)

Frazeologizmy

ktoś umył ręce
Data ostatniej modyfikacji: 28.10.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json