UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dorwać się

Chronologizacja

1545, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorwę się
dorwiemy się
2 os. dorwiesz się
dorwiecie się
3 os. dorwie się
dorwą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorwałem się
+(e)m się dorwał
dorwałam się
+(e)m się dorwała
dorwałom się
+(e)m się dorwało
dorwaliśmy się
+(e)śmy się dorwali
dorwałyśmy się
+(e)śmy się dorwały
2 os. dorwałeś się
+(e)ś się dorwał
dorwałaś się
+(e)ś się dorwała
dorwałoś się
+(e)ś się dorwało
dorwaliście się
+(e)ście się dorwali
dorwałyście się
+(e)ście się dorwały
3 os. dorwał się
dorwała się
dorwało się
dorwali się
dorwały się

bezosobnik: dorwano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorwijmy się
2 os. dorwij się
dorwijcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorwałbym się
bym się dorwał
dorwałabym się
bym się dorwała
dorwałobym się
bym się dorwało
dorwalibyśmy się
byśmy się dorwali
dorwałybyśmy się
byśmy się dorwały
2 os. dorwałbyś się
byś się dorwał
dorwałabyś się
byś się dorwała
dorwałobyś się
byś się dorwało
dorwalibyście się
byście się dorwali
dorwałybyście się
byście się dorwały
3 os. dorwałby się
by się dorwał
dorwałaby się
by się dorwała
dorwałoby się
by się dorwało
dorwaliby się
by się dorwali
dorwałyby się
by się dorwały

bezosobnik: dorwano by się

bezokolicznik: dorwać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorwawszy się

gerundium: dorwanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorwanie się
dorwania się
D. dorwania się
dorwań się
C. dorwaniu się
dorwaniom się
B. dorwanie się
dorwania się
N. dorwaniem się
dorwaniami się
Ms. dorwaniu się
dorwaniach się
W. dorwanie się
dorwania się

odpowiednik aspektowy: dorywać się

Pochodzenie

Zob. rwać

1. o przeciwnikach

Definicja

zaatakować się nawzajem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dopaść się

Cytaty

- Myśli, że nie będziemy potrafili razem pracować. Sądzi, że będziemy zachowywać się jak te bojowniki, które wrzucone do jednego akwarium wariują, żeby tylko dorwać się nawzajem.

źródło: Michael Connelly: Schody Aniołów, 2000 (stream.doci.pl)

2. do komputera

Definicja

pot. 
znaleźć dostęp do czegoś, co się uważa za atrakcyjne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • dorwać się do Internetu, do klawiatury, do komputera, do mikrofonu

Cytaty

Wspominałem sceny, które – oprócz wykonawców – zapełniali chyba wszyscy ich znajomi [...], chcący choć na sekundę dorwać się do mikrofonu.

źródło: NKJP: Jacek Sobczyński: 50 najbardziej obciachowych momentów polskiego hip-hopu, Esensja, 2008-06

[...] dorwał się do książki i solidnie się podkształcił.

źródło: NKJP: Sztuka kochania, Dziennik Polski, 2002-07-17

Szczególnie latem młodzież, która dorwała się do lepszych samochodów, popisuje się prędkością.

źródło: NKJP: Urszula Drozd: Tylko śmigają, Gazeta Wrocławska, 2003-01-22

Młode pokolenie, które dorwało się do komputerów, myśli, że znalazło panaceum na wszystko.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + dorwać się +
do CZEGO

3. do władzy

Definicja

pot.  pejorat. 
zdobyć coś w sposób, który budzi niechęć mówiącego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dopaść się

Połączenia

  • dorwać się do głosu; do kasy, do koryta, do żłobu; do władzy

Cytaty

Przecież ta banda [...] niczym zarządzać nie potrafi - zresztą co ich to obchodzi. Byle tylko dorwać się do koryta.

źródło: NKJP: Internet

Ten facet był największym świrem, jaki kiedykolwiek dorwał się do głosu w Polskim Radiu. Kostek po raz pierwszy od debiutu modlił się o awarię. Nie miał pojęcia, jak prowadzić taką rozmowę.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004

To byli zwykli złodzieje, kradli wprost, potem to już nawet stosując groźby karalne. Dorwali się do pieniędzy i nie patrzyli na to, jakie bank ma straty.

źródło: NKJP: Kość niezgody, Dziennik Polski, 2003-04-08

Składnia

bez ograniczeń + dorwać się +
do CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 20.02.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json