Chronologizacja
Pochodzenie
psł. *čubъ 'kępka sterczących piór na głowie ptaka, pęk sterczących włosów na głowie człowieka'
1. na głowie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Połączenia
- różowy; długi, wysoki czub
- czub włosów
- czub z piór
- podgolony czub
Cytaty
|
Fryzury mieli specjalne: plerezy, czyli długie włosy spiętrzone nad czołem w czuby za pomocą brylantyny [...]. źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010 |
|
|
Koń miał wetknięty w grzywę cały czub pawich piór. źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967 |
|
|
Kogut ma niebiesko-zieloną głowę z efektownym czubem z piór [...]. źródło: NKJP: Agnieszka Smogulecka: PALMIARNIA / Kolejny nabytek Zobacz pawie, Polska Głos Wielkopolski, 2006-08-02 |
|
|
Jest to dzierlatka, większy od wróbla szary ptak z ciemniejszym nakrapianiem na piersiach i grzbiecie. Od skowronka odróżnia go pokaźny czub na głowie [...]. źródło: NKJP: Krzysztof Filcek: Godowe trele, Gazeta Wyborcza, 1992-03-20 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czub |
czuby |
|
| D. | czuba |
czubów |
|
| C. | czubowi |
czubom |
|
| B. | czub |
czuby |
|
| N. | czubem |
czubami |
|
| Ms. | czubie |
czubach |
|
| W. | czubie |
czuby |
2. tabeli
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | czołówka |
Połączenia
- czub tabeli
- miejsce w czubie
Cytaty
|
Sytuacja nie jest łatwa, bo Avia nie odpuściła walki o czub tabeli. My gramy, jak zwykle, o życie, ale nie poddaję graczy presji. źródło: NKJP: Tomasz Ryzner: To trzeba zobaczyć, Nowiny, 2006 |
|
|
Warto podkreślić, że „dochodzenie” do czuba rankingu trwało parę lat. źródło: NKJP: Współpracownik: Raciąż nie przejada dochodów, Tygodnik Ciechanowski, 2006-11-14 |
|
|
Niestety, nikt dotychczas nie wpadł na pomysł, aby napisać nową „Lalkę”, ale z Wokulskim, który doskonale radzi sobie w dzisiejszych warunkach i trafia na sam czub listy najbogatszych Polaków. źródło: NKJP: Zdzisław Pietrasik: Jaki autor, taki bohater, Polityka, 2005 |
|
|
Gdy okazało się, że nie wygra rywalizacji wielokadłubowców, śle do Anglii fałszywe komunikaty z rejsu; depesze donoszą, że żegluje gdzieś po Pacyfiku, w czubie regat, gdy w rzeczywistości nigdy nie wypłynął poza Atlantyk. źródło: NKJP: Paweł Smoleński: Regaty 2000, Gazeta Wyborcza, 1998-10-23 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czub |
czuby |
|
| D. | czuba |
czubów |
|
| C. | czubowi |
czubom |
|
| B. | czub |
czuby |
|
| N. | czubem |
czubami |
|
| Ms. | czubie |
czubach |
|
| W. | czubie |
czuby |
Składnia
|
+ | czub | + |
CZEGO
|
3. ekspresywnie:
Cytaty
Odmiana
część mowy: rzeczownik
3.a góry
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | czubek |
Połączenia
- długi, metalowy, zielony czub
- czub głowy; góry; czuby drzew, palm, sosen; butów
Cytaty
|
Obłoki przepływały nad czubami drzew. źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie - rocznik 20, 1957 |
|
|
Nie ma ani odrobiny wiatru. Czuby świerków stoją bez ruchu. źródło: NKJP: Włodzimierz Odojewski: Kwarantanna, 2009 |
|
|
[...] wczasowicze będą się mogli w przyjemny sposób dostać na czub ponoć powulkanicznej góry, a w dół zejść spacerkiem. źródło: NKJP: Górski port Ashoka, Dziennik Polski, 2001-06-04 |
|
|
W przypadku obuwia damskiego wciąż charakterystycznym elementem są szpiczaste czuby. źródło: NKJP: NKJP: Marcin Zasada: Szpic i koturn, Dziennik Zachodni, 2003-04-30 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czub |
czuby |
|
| D. | czuba |
czubów |
|
| C. | czubowi |
czubom |
|
| B. | czub |
czuby |
|
| N. | czubem |
czubami |
|
| Ms. | czubie |
czubach |
|
| W. | czubie |
czuby |
Składnia
|
|
+ | czub | + |
CZEGO
|
3.b na choince
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
Cytaty
|
W pomieszczeniu obok pochylona nad palnikiem Elżbieta Wojciechowska, dmuchacz bombek, wyczarowuje czuby choinkowe. źródło: NKJP: Magdalena Soboń: Choinka musi błyszczeć, Dziennik Bałtycki, 2011 |
|
|
Choinka, z czubem przygiętym przez sufit, pachniała lasem, bombki migotały w świetle świec. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005 |
|
|
W jednej ze szkolnych klas można było nabyć bombki ręcznie malowane, czuby choinkowe, słodycze [...]. źródło: NKJP: Elwira Humeniuk: Pod choinkę z dwójki, Polska Głos Wielkopolski, 2004-12-20 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czub |
czuby |
|
| D. | czuba |
czubów |
|
| C. | czubowi |
czubom |
|
| B. | czub |
czuby |
|
| N. | czubem |
czubami |
|
| Ms. | czubie |
czubach |
|
| W. | czubie |
czuby |
3.c wariat
Definicja
Noty o użyciu
Wyraz używany także jako wyzwisko w stosunku do osób, których postępowanie wskazuje na bezmyślność lub ograniczoność umysłową.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób
Cytaty
|
Człowiek w depresji nie tworzy żadnego świata. Czub musi powrócić do realnego świata parzenia kawy, herbaty, smażenia jajecznicy, sprzątania. źródło: NKJP: Słuchała Jolanta Koral: Jesteśmy pazerni na ciepło, Gazeta Wyborcza, 1993-10-09 |
|
|
- Monar na przykład uważa, że każdy narkoman to psychopata... źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
|
Na pewno jakiś czub się włamie, na pewno zrobi to tak, że nie usłyszę. Wejdzie i wymorduje mi całą rodzinę. Nie pomoże spluwa i siekiera. źródło: NKJP: Drwalisty: Blokers w procesie pozyskiwania lęków, Blog „Zasuwaniec”, 2009-01-26 |
|
|
Frutarianie to jeszcze większe czuby, bo oni tylko to, co spadnie z drzewa jedzą, bo inaczej to jest morderstwo na warzywie! źródło: NKJP: Internet |
|
|
Tańczyliśmy i jakiś koleżka, specjalista od aktywnego wpływania na innych, jakiś kompletny czub, zarażał nas entuzjazmem. źródło: NKJP: Dawid Bieńkowski: Nic, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czub |
czubowie |
ndepr |
| czuby |
depr | ||
| D. | czuba |
czubów |
|
| C. | czubowi |
czubom |
|
| B. | czuba |
czubów |
|
| N. | czubem |
czubami |
|
| Ms. | czubie |
czubach |
|
| W. | czubie |
czubowie |
ndepr |
| czuby |
depr |