UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyjeść

Chronologizacja

1564, Mącz

Pochodzenie

Zob. jeść

1. rodzynki z ciasta

Definicja

jedząc, wybrać z potrawy lub zestawu potraw

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  wybrać

Cytaty

Dominika przełknęła rosół jak jodynę. Z drugiego dania wyjadła warzywa, mnie podrzuciła mięso.

źródło: NKJP: Grzegorz Kopaczewski: Huta, 2007

A co podano? Zapiekany oscypek, rosół, schabowy z frytkami – z którego Małysz ściągnął panierkę i wyjadł tylko nieco „środka” – zestaw surówek i lampkę wina.

źródło: NKJP: Grzegorz Mikuła: Uskrzydlony i odrodzony, Trybuna Śląska, 2004-01-19

Obed wyjadł z kosza lepsze kąski.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

Choć przybył ze schroniska, jest wybredny w jedzeniu. - Potrafi wyjeść mięso, a kaszę zostawić - śmieją się nowi właściciele.

źródło: NKJP: mat: Ernest znalazł dom, Wieczór Trójmiasta, 1999-05-06

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjem
wyjemy
2 os. wyjesz
wyjecie
3 os. wyje
wyjedzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłem
+(e)m wyjadł
wyjadłam
+(e)m wyjadła
wyjadłom
+(e)m wyjadło
wyjedliśmy
+(e)śmy wyjedli
wyjadłyśmy
+(e)śmy wyjadły
2 os. wyjadłeś
+(e)ś wyjadł
wyjadłaś
+(e)ś wyjadła
wyjadłoś
+(e)ś wyjadło
wyjedliście
+(e)ście wyjedli
wyjadłyście
+(e)ście wyjadły
3 os. wyjadł
wyjadła
wyjadło
wyjedli
wyjadły

bezosobnik: wyjedzono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjedzmy
2 os. wyjedz
wyjedzcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłbym
bym wyjadł
wyjadłabym
bym wyjadła
wyjadłobym
bym wyjadło
wyjedlibyśmy
byśmy wyjedli
wyjadłybyśmy
byśmy wyjadły
2 os. wyjadłbyś
byś wyjadł
wyjadłabyś
byś wyjadła
wyjadłobyś
byś wyjadło
wyjedlibyście
byście wyjedli
wyjadłybyście
byście wyjadły
3 os. wyjadłby
by wyjadł
wyjadłaby
by wyjadła
wyjadłoby
by wyjadło
wyjedliby
by wyjedli
wyjadłyby
by wyjadły

bezosobnik: wyjedzono by

bezokolicznik: wyjeść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyjadłszy

gerundium: wyjedzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyjedzenie
wyjedzenia
D. wyjedzenia
wyjedzeń
C. wyjedzeniu
wyjedzeniom
B. wyjedzenie
wyjedzenia
N. wyjedzeniem
wyjedzeniami
Ms. wyjedzeniu
wyjedzeniach
W. wyjedzenie
wyjedzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyjedzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyjedzony
wyjedzony
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzona
D. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonej
C. wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonej
B. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzoną
N. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzoną
Ms. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyjedzeni
wyjedzeni
wyjedzone
wyjedzone
D. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
C. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
B. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzone
N. wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
Ms. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych

odpowiednik aspektowy: wyjadać

Składnia

bez ograniczeń + wyjeść +
CO + (SKĄD)

2. wszystko

Definicja

zjeść wszystko

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zjeść

Połączenia

  • wyjeść wszystkie ciastka, cukierki, zapasy, zawartość lodówki; nasiona, trawę, zboże

Cytaty

W domu wziął prysznic, bez opamiętania wyjadł wszystko z lodówki.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Powrót do Breitenheide, 1998

Musiałem zaorać hektar pola z łubinem, bo sarny wyjadły zboże.

źródło: NKJP: Katarzyna Wilk: Nie tylko strzelają, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-06-02

Ktoś wszedł przez okno w nocy do kuchni i wyjadł kiełbasę.

źródło: NKJP: Ewa Winnicka: Po pierwsze - kochać, Gazeta Wyborcza, 1995-08-11

Ukradł puszkę piwa oraz wyjadł zapasy z lodówki.

źródło: NKJP: Paf: Złodziej głodomór ukradł zapasy z lodówki, Super Express, 2006

Zbocza wzgórz pokryte niską, całymi połaciami wyjedzoną trawą, rozbrzmiewały rytmem dzwonków uwieszonych na szyjach pasących się zwierząt.

źródło: NKJP: Anna Bolecka: Uwiedzeni, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjem
wyjemy
2 os. wyjesz
wyjecie
3 os. wyje
wyjedzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłem
+(e)m wyjadł
wyjadłam
+(e)m wyjadła
wyjadłom
+(e)m wyjadło
wyjedliśmy
+(e)śmy wyjedli
wyjadłyśmy
+(e)śmy wyjadły
2 os. wyjadłeś
+(e)ś wyjadł
wyjadłaś
+(e)ś wyjadła
wyjadłoś
+(e)ś wyjadło
wyjedliście
+(e)ście wyjedli
wyjadłyście
+(e)ście wyjadły
3 os. wyjadł
wyjadła
wyjadło
wyjedli
wyjadły

bezosobnik: wyjedzono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjedzmy
2 os. wyjedz
wyjedzcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłbym
bym wyjadł
wyjadłabym
bym wyjadła
wyjadłobym
bym wyjadło
wyjedlibyśmy
byśmy wyjedli
wyjadłybyśmy
byśmy wyjadły
2 os. wyjadłbyś
byś wyjadł
wyjadłabyś
byś wyjadła
wyjadłobyś
byś wyjadło
wyjedlibyście
byście wyjedli
wyjadłybyście
byście wyjadły
3 os. wyjadłby
by wyjadł
wyjadłaby
by wyjadła
wyjadłoby
by wyjadło
wyjedliby
by wyjedli
wyjadłyby
by wyjadły

bezosobnik: wyjedzono by

bezokolicznik: wyjeść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyjadłszy

gerundium: wyjedzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyjedzenie
wyjedzenia
D. wyjedzenia
wyjedzeń
C. wyjedzeniu
wyjedzeniom
B. wyjedzenie
wyjedzenia
N. wyjedzeniem
wyjedzeniami
Ms. wyjedzeniu
wyjedzeniach
W. wyjedzenie
wyjedzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyjedzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyjedzony
wyjedzony
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzona
D. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonej
C. wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonej
B. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzoną
N. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzoną
Ms. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyjedzeni
wyjedzeni
wyjedzone
wyjedzone
D. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
C. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
B. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzone
N. wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
Ms. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych

odpowiednik aspektowy: wyjadać

Składnia

bez ograniczeń + wyjeść +
CO + (SKĄD)

3. dziurę

Definicja

jedząc, spowodować powstanie ubytków w czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  podziurawić

Połączenia

  • mole, myszy, ptaki wyjadły
  • wyjedzone przez mole, przez myszy
  • wyjeść dziurę w dywanie, w futrze, w swetrze

Cytaty

Skóra miękka, stan dobry, jedyna wada to, że mole wyjadły futerko.

źródło: Internet: allegro.archive.pl

Łupina była podziobana przez ptaki, w wyjedzonych otworach ukazywał się biały miąższ pachnący mdło i słodko.

źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Atlantyda, wyspa ognia, 1967

Jeżeli w korzeniach marchwi, pietruszki czy pasternaku obserwujemy liczne ciemne tunele wyjedzone przez larwy połyśnicy marchwianki, to takie korzenie nie nadają się do przechowywania, mają gorzki smak, a podczas przechowywania gniją.

źródło: NKJP: Kalendarium, Dziennik Polski, 2002-10-02

W tych kartoflach znalazłyśmy gniazdko myszy. Gniazdko było w ziemniaku. Cały środek był wyjedzony, a one siedziały w łupce.

źródło: NKJP: Zofia Nałkowska: Medaliony, 1946

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjem
wyjemy
2 os. wyjesz
wyjecie
3 os. wyje
wyjedzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłem
+(e)m wyjadł
wyjadłam
+(e)m wyjadła
wyjadłom
+(e)m wyjadło
wyjedliśmy
+(e)śmy wyjedli
wyjadłyśmy
+(e)śmy wyjadły
2 os. wyjadłeś
+(e)ś wyjadł
wyjadłaś
+(e)ś wyjadła
wyjadłoś
+(e)ś wyjadło
wyjedliście
+(e)ście wyjedli
wyjadłyście
+(e)ście wyjadły
3 os. wyjadł
wyjadła
wyjadło
wyjedli
wyjadły

bezosobnik: wyjedzono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjedzmy
2 os. wyjedz
wyjedzcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłbym
bym wyjadł
wyjadłabym
bym wyjadła
wyjadłobym
bym wyjadło
wyjedlibyśmy
byśmy wyjedli
wyjadłybyśmy
byśmy wyjadły
2 os. wyjadłbyś
byś wyjadł
wyjadłabyś
byś wyjadła
wyjadłobyś
byś wyjadło
wyjedlibyście
byście wyjedli
wyjadłybyście
byście wyjadły
3 os. wyjadłby
by wyjadł
wyjadłaby
by wyjadła
wyjadłoby
by wyjadło
wyjedliby
by wyjedli
wyjadłyby
by wyjadły

bezosobnik: wyjedzono by

bezokolicznik: wyjeść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyjadłszy

gerundium: wyjedzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyjedzenie
wyjedzenia
D. wyjedzenia
wyjedzeń
C. wyjedzeniu
wyjedzeniom
B. wyjedzenie
wyjedzenia
N. wyjedzeniem
wyjedzeniami
Ms. wyjedzeniu
wyjedzeniach
W. wyjedzenie
wyjedzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyjedzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyjedzony
wyjedzony
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzona
D. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonej
C. wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonej
B. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzoną
N. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzoną
Ms. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyjedzeni
wyjedzeni
wyjedzone
wyjedzone
D. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
C. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
B. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzone
N. wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
Ms. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych

odpowiednik aspektowy: wyjadać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

bez ograniczeń + wyjeść +
CO

4. próg

Definicja

zniszczyć, pozostawiając wyżłobienia lub wyrwy

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zniszczyć

Połączenia

  • wyjedzony budynek, dom, próg; wyjedzone schody
  • wyjedzony ogniem

Cytaty

Właśnie siedziałem na progu wyjedzonym przez tysięczne deszcze i stopy dwóch pokoleń, rozmyślając o tym.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1968

Wypalone ruiny, wyjedzony ogniem rudy wrak auta, koła tkwią w czarnych kałużach roztopionych opon.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Dokoła wyjedzone ogniem wille, okopcone otwory okienne, wyżej jasne obłoki i kwilący jastrząb, który wypatrywał spasionych szczurów w rumowiskach cegieł...

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjem
wyjemy
2 os. wyjesz
wyjecie
3 os. wyje
wyjedzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłem
+(e)m wyjadł
wyjadłam
+(e)m wyjadła
wyjadłom
+(e)m wyjadło
wyjedliśmy
+(e)śmy wyjedli
wyjadłyśmy
+(e)śmy wyjadły
2 os. wyjadłeś
+(e)ś wyjadł
wyjadłaś
+(e)ś wyjadła
wyjadłoś
+(e)ś wyjadło
wyjedliście
+(e)ście wyjedli
wyjadłyście
+(e)ście wyjadły
3 os. wyjadł
wyjadła
wyjadło
wyjedli
wyjadły

bezosobnik: wyjedzono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyjedzmy
2 os. wyjedz
wyjedzcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyjadłbym
bym wyjadł
wyjadłabym
bym wyjadła
wyjadłobym
bym wyjadło
wyjedlibyśmy
byśmy wyjedli
wyjadłybyśmy
byśmy wyjadły
2 os. wyjadłbyś
byś wyjadł
wyjadłabyś
byś wyjadła
wyjadłobyś
byś wyjadło
wyjedlibyście
byście wyjedli
wyjadłybyście
byście wyjadły
3 os. wyjadłby
by wyjadł
wyjadłaby
by wyjadła
wyjadłoby
by wyjadło
wyjedliby
by wyjedli
wyjadłyby
by wyjadły

bezosobnik: wyjedzono by

bezokolicznik: wyjeść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyjadłszy

gerundium: wyjedzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyjedzenie
wyjedzenia
D. wyjedzenia
wyjedzeń
C. wyjedzeniu
wyjedzeniom
B. wyjedzenie
wyjedzenia
N. wyjedzeniem
wyjedzeniami
Ms. wyjedzeniu
wyjedzeniach
W. wyjedzenie
wyjedzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyjedzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyjedzony
wyjedzony
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzona
D. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzonej
C. wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonemu
wyjedzonej
B. wyjedzonego
wyjedzonego
wyjedzony
wyjedzone
wyjedzoną
N. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzoną
Ms. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyjedzeni
wyjedzeni
wyjedzone
wyjedzone
D. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
C. wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
wyjedzonym
B. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzone
N. wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
wyjedzonymi
Ms. wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych
wyjedzonych

odpowiednik aspektowy: wyjadać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

bez ograniczeń + wyjeść +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 03.03.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json