Chronologizacja
XIV w., Bor
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | cielę |
cielęta |
|
| D. | cielęcia |
cieląt |
|
| C. | cielęciu |
cielętom |
|
| B. | cielę |
cielęta |
|
| N. | cielęciem |
cielętami |
|
| Ms. | cielęciu |
cielętach |
|
| W. | cielę |
cielęta |
Pochodzenie
psł. *telę
1. krowy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta domowe i hodowlane
Połączenia
- dwugłowe; młode cielę
- jagnięta i cielęta, jałówki i cielęta, konie i cielęta, krowy i cielęta, owce i cielęta, prosięta i cielęta, świnie i cielęta
- stado; skóra; ubój, zabijanie cieląt
- rodzić cielę
- głupi jak cielę, łagodny jak cielę
Cytaty
|
Po ubiciu targu, jak zapisano w relacji, przyrzekł nazajutrz przybyć z pieniędzmi i cielę odebrać. źródło: NKJP: Marek Sass: Lubiewo w 1937 roku, Tygodnik Tucholski, nr 622, 2004 |
|
|
Jest to hodowla specyficzna: ekologiczna. Krowy nie są dojone. Doją je cielęta, które 7 miesięcy przebywają na pastwiskach z matkami. źródło: NKJP: Tadeusz Dudź: Nie mam kłopotów ze sprzedażą moich opasów na Zachód, Gazeta Wrocławska, nr 09/08, 1999 |
|
|
Polska od lat jest eksporterem cieląt na rynek włoski. źródło: NKJP: K. Kowalski: Cukier, ryż, banany, cielęcina. Ceny żywności idą w górę, Tygodnik Ciechanowski, 2004-04-26 |
2. żubra
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta leśne i polne
Cytaty
|
Zastanawiają się oni, dlaczego dwie żubrzyce mogą w swoim życiu mieć bardzo różną liczbę młodych. Jako przykład podają Pustelnicę i Palmirę. Pierwsza, przeżywszy 25 lat życia, urodziła 14 młodych, druga, żyjąc tyle samo czasu, dochowała się zaledwie dwojga cieląt. źródło: NKJP: Wojciech Sobociński: Drobnoustroje stają się największym zagrożeniem żubrów. Co dolega żubrom?, Las Polski, 2009-09-16 |
|
|
Szczególnie duże szkody czyni on [ryś] wśród zwierzyny płowej, głównie sarn i cieląt jeleni, chwyta także zające i ptaki, ale również drobne ssaki, jak np. myszy. źródło: NKJP: Stanisław Godlewski: Vademecum myśliwego, 1955 |
|
|
Mam na myśli np. rozporządzenie dotyczące odstrzału jeleni w okresie ochronnym, karmiących matek i niesamodzielnych cieląt, czy inne podobne. źródło: NKJP: Sprawozdanie z 38. posiedzenia Senatu RP w dniu 22 kwietnia 1993 r. |
3. o człowieku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka określenia człowieka ze względu na jego usposobienie
Cytaty
|
- Oj, tata, dziękuję! - wykrzyknęła spontanicznie. - Ależ ze mnie cielę. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Urwany ślad, 2002 |
|
|
- Aleś ty cielę! - z pogardą skwitowała mój osłupiały wyraz twarzy. źródło: NKJP: Ewa Nowacka : Może nie, może tak, 1976 |
|
|
Karlik robi dużo krzyku, ale ma w głowie pstro. Bałaganiarz. Narwaniec. Wiktor głupie cielę, a Stachurka... sami wiecie, jaki jest Stachurka. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954 |
|
|
Ludzie bywają też niebezpieczni. Dlatego nie wolno być naiwnym cielęciem. Właściwa ocena sytuacji zawsze świadczy o nas dobrze i na naszą korzyść. źródło: NKJP: Barbara Wierzbicka: Groch z kapustą, czyli baby w kuchni rozmyślania, 2005 |