UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

barłóg

Chronologizacja

XIV w., Bańk
XIV w., Bor

Pochodzenie

psł. *bŕ̥logъ 'legowisko dzikich zwierząt, nora'

1. do spania dla człowieka

Definicja

miejsce do spania, które ze względu na materiał użyty do jego przygotowania, panujący nieporządek lub odmienną funkcję tego fragmentu przestrzeni, świadczy o biedzie


Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wyro
hiperonimy:  posłanie

Połączenia

  • nędzny barłóg
  • leżeć na barłogu
  • leżeć w barłogu

Cytaty

Mieszkał w małej izdebce, która była miejscem pracy i wypoczynku zarazem. Stał w niej warsztat [...], w kącie izby było ubogie łóżko, raczej barłóg, nie zaścielone prześcieradłem, nie nakryte pierzyną.

źródło: NKJP: Jan Łapka: Jędrzej Kramarz (w siedemdziesiątą piątą rocznicę śmierci), Tygodnik Podhalański, 1997

Jedynie dzieci drzemały zakopane w barłogach, sporządzonych ze słomy i szmat.

źródło: NKJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1951

Zobaczył leżącą w barłogu bardzo biedną chorą kobietę, a obok niej nowo narodzone dziecię.

źródło: NKJP: Tadeusz Mędzelowski: Wigilijne kolędowanie, Dziennik Polski, 2008-12-24

Ukrainiec, kiedy już zwlókł się z przypominającego barłóg łóżka, trzeźwiał błyskawicznie.

źródło: NKJP: Artut Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. barłóg
barłogi
D. barłogu
barłogów
C. barłogowi
barłogom
B. barłóg
barłogi
N. barłogiem
barłogami
Ms. barłogu
barłogach
W. barłogu
barłogi

2. bałagan

Definicja

pot.  pejorat. 
bałagan

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  bajzel, burdel, nieporządek, syf
antonimy:  porządek

Cytaty

Na materac matka nałożyła prześcieradło z gumką dookoła. Żeby tak łatwo nie skopał łóżka, nie zrobił zaraz barłogu, żeby leżał jak człowiek.

źródło: NKJP: Wojciech Tochman: Wściekły pies, 2007

A ja jak otwieram szafkę z bluzkami, to zanim coś znajdę, to takiego barłogu zawsze narobię [...].

źródło: NKJP: Internet

Myślę, że to, co obecnie się dzieje w moim pokoju, odzwierciedla to, co się dzieje w moim życiu. Jednym słowem - niezły barłóg. Najbardziej potrzebne do życia rzeczy - komputer, głośniki, [...] kołdra - wszystko w zasięgu ręki.

źródło: NKJP: rajkornikow.blogspost.com

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. barłóg
barłogi
D. barłogu
barłogów
C. barłogowi
barłogom
B. barłóg
barłogi
N. barłogiem
barłogami
Ms. barłogu
barłogach
W. barłogu
barłogi

Inne uwagi

Zwykle lp

3. niedźwiedzia

Definicja

łow. 
miejsce, w którym w dzień śpi niedźwiedź lub dzik

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  legowisko

Cytaty

Pan Florian miał też niezwyczajną krzepę. Był podobno ostatnim myśliwym na Litwie, który samotnie podchodził niedźwiedzia w barłogu nie z flintą, ale z oszczepem.

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Świat zapamiętany, 2002

Lochy przygotowują barłogi, w których będą rodzić młode, być może pod oknami mieszkańców Brodwina, dlatego zwierzaki są agresywne.

źródło: NKJP: (VERA): Dopiero zaczną, Dziennik Bałtycki, 2011

Dzik ruszony z barłogu idzie bardzo ostrożnie i dochodzi przed linię naganki lub myśliwych dość spokojnie, słucha, wietrzy i albo zawraca, albo linię tę przesadza i dalej znowu ciągnie wolno.

źródło: NKJP: Stanisław Godlewski: Vademecum myśliwego, 1955

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. barłóg
barłogi
D. barłogu
barłogów
C. barłogowi
barłogom
B. barłóg
barłogi
N. barłogiem
barłogami
Ms. barłogu
barłogach
W. barłogu
barłogi
Data ostatniej modyfikacji: 23.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json