UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

neofita

Chronologizacja

1610, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. neofita
neofici
ndepr
neofity
depr
D. neofity
neofitów
C. neoficie
neofitom
B. neofitę
neofitów
N. neofitą
neofitami
Ms. neoficie
neofitach
W. neofito
neofici
ndepr
neofity
depr

Pochodzenie

łac. kośc. neophytus

z gr. neóphytos 'nowo nawrócony'

1. wyznawca religii

Definicja

rel. 
osoba, która niedawno przyjęła jakąś religię

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  prozelita

Cytaty

Inną świadomość moralną będzie miał neofita, a inną - dojrzały chrześcijanin zaawansowany w życiu duchowym.

źródło: NKJP: Sztuka spowiadania. Poradnik dla księży, 2010

Chrzty frankistów miały bardzo uroczysty charakter, rodzicami chrzestnymi byli przedstawiciele wybitnych rodzin magnackich, a neofici otrzymywali nowe chrześcijańskie imiona i polskie nazwiska szlacheckie [...].

źródło: NKJP: Zdzisław Skrok: Podolska legenda. Powstanie i pogrzeb polskiego Podola, 2007

Można w tych cechach jego nowej postawy widzieć także żarliwość i ortodoksyjność, tak charakterystyczne dla neofity, człowieka, który przyjął nową wiarę.

źródło: NKJP: Anna Wolska: Święty Smok Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, 2000

2. zwolennik idei

Definicja

książk. 
osoba, która niedawno stała się zwolennikiem jakiejś idei

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka określenia człowieka ze względu na jego działalność intelektualną

Cytaty

[..] Gałczyński w gronie polskich pisarzy zaproszonych do ZSRR stał pod mauzoleum Lenina. Wielka chwila, nawet dla małowiernych, a cóż dopiero dla zapalonego neofity, który dotarł tu „po latach błądzeń” i ogląda na placu Czerwonym defiladę zwycięskiej Armii Radzieckiej.

źródło: NKJP: Andrzej Klominek: Gałczyński w „Przekroju”, Gazeta Wyborcza, 1995-04-07

Tak właśnie było, póki faktycznej władzy nie przejęli komuniści oraz neofici komunizmu, zmieniając rewolucję prawdziwie socjalistyczną w real-socjalistyczną.

źródło: NKJP: Wojciech Giełżyński, Inne światy, inne drogi 2006

Praktykujący neofici materializmu przywiązują nadmierną wagę do cyfr.

źródło: NKJP: Kronika angielska, Kultura, 1956

Jak się zdaje, powiedział, że Błok miał rację przeciwko niemu, coś w tym sensie. Ja nie dopuszczałem tej myśli, bo byłem neofitą pełnym entuzjazmu, ale coś zostało [...]. Można było odnieść wrażenie, że on nie tylko ma trudności w Rosji, ale że jest zrozpaczony drogą, jaką Rosja obrała.

źródło: NKJP: Aleksander Wat: Mój wiek : pamiętnik mówiony, 1967

Składnia

bez ograniczeń + neofita +
(CZEGO)

3. niedoświadczony

Definicja

żart. 
osoba, która od niedawna zajmuje się jakąś działalnością, przez co brakuje jej jeszcze wiedzy oraz umiejętności w tym zakresie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nowicjusz, żółtodziób

Cytaty

Jacek zjeżył się nieco. Jako świeżo upieczona gospodyni domowa, można powiedzieć - neofita, był bardzo wrażliwy na punkcie takich określeń jak „babskie zajęcia”.

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Tabu, 1998

[...] wykorzystywanie czcionek, kolorów to bardzo często radosna twórczość neofity komputerowego, który właśnie odkrywa użyteczność komputera [...].

źródło: NKJP: E-mail jak w cyrku, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2009-03-31

[...] ja w necie siedzę dopiero od 1991 roku i jeszcze nie mam takiego doświadczenia jak ty. Musisz wybaczyć neoficie.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + neofita +
(JAKI)

4. były narkoman

Definicja

środ. 
osoba, która niedawno przestała być uzależniona od narkotyków

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie uzależnienia

Cytaty

Neofita to ktoś, kto wyszedł z piekła uzależnienia, w którym spędził nieraz wiele lat. Czemu taki neofita potrzebuje nie tylko odwyku, ale i kursu zawodowego? Bo w narkomanię wpada się najczęściej za młodu [...].

źródło: NKJP: Marek Ostrowski: Gotowi do życia, Trybuna Śląska, 2003-03-14

Już jesienią dotarły do mnie sygnały świadczące o napięciach między narkomanami, alkoholikami, terapeutami i neofitami. [...] W Bolanowie nie będzie już narkomanów i neofitów, za kilka dni pojawi się fachowa kadra z ośrodka dla alkoholików [...].

źródło: NKJP: Wanda Dybalska: Pijak jestem, ale honor mam, Gazeta Wyborcza, 1997-01-16

Na rocznicowe obchody przybyli ci, którym ośrodek umożliwił zerwanie z nałogiem i zachowanie trzeźwości. [...] Neofici świętowali wspólnie z kadrą i tymi, którzy właśnie przechodzą terapię.

źródło: NKJP: Msza dla neofitów, Gazeta Krakowska, 2003-09-01

Data ostatniej modyfikacji: 25.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json