UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rywalka

Chronologizacja

1752, SL

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rywalka
rywalki
D. rywalki
rywalek
C. rywalce
rywalkom
B. rywalkę
rywalki
N. rywalką
rywalkami
Ms. rywalce
rywalkach
W. rywalko
rywalki

Pochodzenie

Od: rywal

1. o stanowisko

Definicja

kobieta, która współzawodniczy o coś z inną osobą

Noty o użyciu

Wyraz może być również używany w odniesieniu do rzeczowników mających rodzaj gramatyczny żeński, oznaczających instytucje, zwierzęta, a nawet przedmioty nieożywione, np. Turcja pod względem atrakcyjności turystycznej jest rywalką Grecji.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  konkurentka

Połączenia

  • doświadczona, godna, mocna, największa, silniejsza, słaba; młoda, młodsza; odwieczna; utytułowana rywalka
  • atak; drużyna, zespół rywalek
  • przewaga, zwycięstwo nad rywalką
  • pojedynek, walka z rywalką
  • rywalka prowadziła, przegrała, walczyła, wygrała, zwyciężyła
  • ustępować rywalkom pod względem czegoś
  • dogonić, przewyższać, wyprzedzić, znokautować rywalkę; gromić, pokonać, rozgromić rywalki

Cytaty

Po pierwszych dwóch minutach walki Karina przegrywała 1:5, ale w drugiej rundzie [...] wygrała 16:14. Warto dodać, że rywalka Kariny na polskich matach była niepokonana od ponad roku.

źródło: NKJP: Sport amatorski, Gazeta Poznańska, 2003-11-14

[...] będzie miał poważną rywalkę do fotela rzecznika ubezpieczonych. Kontrkandydatką do tego stanowiska ma być [...] sekretarz stanu w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej.

źródło: NKJP: Artur Makowiecki: Wszystkiego po trochu, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2007-11-13

Kobiety zawsze były przyczyną komplikacji. Jasio ich nie rozumiał i właściwie niezbyt je lubił. A teraz podczas walk stały się jego rywalkami do sławy.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy. Czyściec, 1992

Już przed laty Turcja zaczęła przeganiać pod względem atrakcyjności turystycznej swoją odwieczną rywalkę, Grecję.

źródło: NKJP: Telekomunikacja w podróży, Dziennik Zachodni, 2010-07-05

Składnia

bez ograniczeń + rywalka +
(CZYJA) + (do CZEGO)
bez ograniczeń + rywalka +
(KOGO/CZEGO) + (do CZEGO)

2. o mężczyznę

Definicja

kobieta, która konkuruje z inną kobietą, starając się zdobyć uczucia mężczyzny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

[...] była przez wiele miesięcy skazana na mękę obserwowania, jak narzeczonego, a potem męża, coraz bardziej omotuje starsza rywalka.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy: Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006

Nie potrafiła rozmawiać normalnie z mężczyznami (nawet ze swoimi kolegami) - każdego traktowała jak potencjalnego adoratora, którego w dodatku nie może zdobyć przez swoją tuszę. W koleżankach, zwłaszcza tych atrakcyjniejszych od siebie, widziała tylko rywalki.

źródło: NKJP: Agata Pumatyńska: Seks czy dieta, Cosmopolitan, 2000

Odkrywszy, że mąż ją zdradza, [...] zdołała zidentyfikować swą rywalkę i oddać się całej serii mniej lub bardziej infantylnych czy też szatańskich machinacji, po to tylko, by wyeliminować tę osobę, którą okazała się przyjaciółka i koleżanka z pracy.

źródło: NKJP: Julia Kristeva, Czarne słońce. Depresja i melancholia, 2007

Wozi żonę do zamku na schadzki z królem, upewniając się, że nie gości tam rywalka żony, jego własna siostra Elżbieta Lubomirska.

źródło: Grażyna Plebanek: Córki rozbójniczki, 2013 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + rywalka +
(CZYJA)
bez ograniczeń + rywalka +
(KOGO)
Data ostatniej modyfikacji: 09.01.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json