UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

doskonały

Chronologizacja

1428, SStp

Pochodzenie

Dawny imiesłów czynny od st.pol. czasownika doskonać 'wypełnić, dokonać'; pierwotne znaczenie 'całkowicie doprowadzony do końca, skończony'; zob. konać

1. humor

Definicja

taki, że trudno sobie wyobrazić, żeby mógł być lepszy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  idealny, pierwszorzędny, świetny

Połączenia

  • doskonały fachowiec, kucharz, pisarz, zawodnik, znawca; słuch, węch, zmysł, wzrok; argument, interes, kontakt, pomysł, portret, pretekst, prezent, sposób, tekst, twór; humor, nastrój, żart; materiał, moment, przykład, smak, widok, wybór, wygląd; doskonała kuchnia, organizacja, orientacja, pamięć, znajomość; atmosfera, zabawa; alternatywa, harmonia, jakość, książka, lokalizacja, metoda, możliwość, oferta, okazja, płyta, pogoda, powieść, praca, szansa, wiadomość, widoczność, współpraca; doskonałe samopoczucie, zdrowie; brzmienie, podanie, przygotowanie, rozeznanie, tempo, wyczucie; połączenie, rozwiązanie, uzupełnienie, zabezpieczenie; jedzenie, miejsce, narzędzie, położenie; doskonałe efekty, recenzje, wyniki; warunki

Cytaty

W takich warunkach ciężko pokonuje się drogę. Na szczęście trochę rekompensowało to wypogodzone niebo i księżyc. Widoczność była doskonała.

źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995

Ni stąd, ni zowąd zdumienie Marty wprowadziło ją w doskonały humor.

źródło: NKJP: Teresa Bojarska: Świtanie, przemijanie, 1996

Wszyscy trzej siedzieliśmy w przestronnych fotelach obitych doskonałą imitacją skóry.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1974-1979, 1995

Wody przybrzeżne jeziora porośnięte trzciną i szuwarami stanowią doskonałe miejsce lęgowe licznych gatunków ptactwa wodnego.

źródło: NKJP: Jan Bałdowski: Warmia, Mazury, Suwalszczyzna, 1997

Przekonałem się, że byle zarzynany wół robi większe wrażenie na publiczności niż najdoskonalszy wirtuoz.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Teatr 4, 1997

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. doskonały
doskonały
doskonały
doskonałe
doskonała
D. doskonałego
doskonałego
doskonałego
doskonałego
doskonałej
C. doskonałemu
doskonałemu
doskonałemu
doskonałemu
doskonałej
B. doskonałego
doskonałego
doskonały
doskonałe
doskonałą
N. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałą
Ms. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałej
W. doskonały
doskonały
doskonały
doskonałe
doskonała
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. doskonali
doskonali
doskonałe
doskonałe
D. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałych
C. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
B. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałe
N. doskonałymi
doskonałymi
doskonałymi
doskonałymi
Ms. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałych
W. doskonali
doskonali
doskonałe
doskonałe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. doskonalszy
doskonalszy
doskonalszy
doskonalsze
doskonalsza
D. doskonalszego
doskonalszego
doskonalszego
doskonalszego
doskonalszej
C. doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszej
B. doskonalszego
doskonalszego
doskonalszy
doskonalsze
doskonalszą
N. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszą
Ms. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. doskonalsi
doskonalsi
doskonalsze
doskonalsze
D. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
C. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
B. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalsze
N. doskonalszymi
doskonalszymi
doskonalszymi
doskonalszymi
Ms. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych

2. cisza

Definicja

mający wszystkie cechy, jakich można wymagać od rzeczy lub osoby tego rodzaju

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  idealny

Połączenia

  • cisza; istota; miłość; próżnia doskonała; małżeństwo; piękno; społeczeństwo doskonałe
  • w pełni doskonały

Cytaty

Poniżej rolety, która nie chciała opuścić się do parapetu, zobaczyłam ogród ośnieżony. Gałęzie jabłoni tuż pod oknem. Cisza doskonała, dźwięcząca w uszach.

źródło: NKJP: Anna Kowalska: Dzienniki 1927-1969, 2008

Człowiek nie jest istotą doskonałą i jest złudzeniem mniemać, iż kiedykolwiek będzie istotą doskonałą.

źródło: NKJP: Wiktor Osiatyński: Zrozumieć świat. Rozmowy z uczonymi 25 lat później, 2009

Był odbiciem optymistycznej wiary w potęgę rozumu władną zbudować społeczeństwo doskonałe.

źródło: NKJP: Zbigniew Brzeziński: Archiwum polityczne, Kultura, 1989

[...] wystarczyło pamiętać schemat jego natury, żeby wytwarzać piękno doskonałe, oczyszczone z błędów estetycznych, czy korygować własną percepcję.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1974-1979, 1995

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. doskonały
doskonały
doskonały
doskonałe
doskonała
D. doskonałego
doskonałego
doskonałego
doskonałego
doskonałej
C. doskonałemu
doskonałemu
doskonałemu
doskonałemu
doskonałej
B. doskonałego
doskonałego
doskonały
doskonałe
doskonałą
N. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałą
Ms. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałej
W. doskonały
doskonały
doskonały
doskonałe
doskonała
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. doskonali
doskonali
doskonałe
doskonałe
D. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałych
C. doskonałym
doskonałym
doskonałym
doskonałym
B. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałe
N. doskonałymi
doskonałymi
doskonałymi
doskonałymi
Ms. doskonałych
doskonałych
doskonałych
doskonałych
W. doskonali
doskonali
doskonałe
doskonałe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. doskonalszy
doskonalszy
doskonalszy
doskonalsze
doskonalsza
D. doskonalszego
doskonalszego
doskonalszego
doskonalszego
doskonalszej
C. doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszemu
doskonalszej
B. doskonalszego
doskonalszego
doskonalszy
doskonalsze
doskonalszą
N. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszą
Ms. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. doskonalsi
doskonalsi
doskonalsze
doskonalsze
D. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
C. doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
doskonalszym
B. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalsze
N. doskonalszymi
doskonalszymi
doskonalszymi
doskonalszymi
Ms. doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych
doskonalszych

Frazeologizmy

zbrodnia doskonała
morderstwo doskonałe
Data ostatniej modyfikacji: 25.01.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json