Chronologizacja
Pochodzenie
1. góry
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | czub |
Połączenia
- czubek brody, głowy, języka, nosa, piersi; góry; drzewa, jodły, sosny, świerku; anteny, dachu, wieży; noża, ostrza; czubki palców; butów
- czubek wystaje
- coś sięga czubka czegoś
- widzieć czubek
- dotknąć/dotykać czubkiem
- ścięty czubek
Cytaty
|
Gdy przyszedł wiatr, czubki drzew falowały jak spienione fale pośród wrzosowych wydm. źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009 |
|
|
Pod ścianę, szmaciarze! - Heinz wrzasnął do trzech pozostałych i strącił ze stolika puszki z piwem i rzężący magnetofon. - Chyba że chcecie wyglądać jak Pała i ten drugi - czubkiem buta kopnął w brzuch leżącego. źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: 21:37, 2010 |
|
|
Stąpałem ostrożnie na czubkach palców. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1983 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czubek |
czubki |
|
| D. | czubka |
czubków |
|
| C. | czubkowi |
czubkom |
|
| B. | czubek |
czubki |
|
| N. | czubkiem |
czubkami |
|
| Ms. | czubku |
czubkach |
|
| W. | czubku |
czubki |
Składnia
|
+ | czubek | + |
CZEGO
|
2. na choince
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta
Cytaty
|
Czubek na choinkę kosztuje 9 - 18 zł, a złota gwiazda: 8- 18 zł. źródło: NKJP: Barbara Miruszewska: Drzewo z przybraniem, Goniec Rumski,1999-12-23 |
|
|
Wystarczy, że w drzwiach pojawi się jakiś niezapowiedziany gość, albo że gdzieś za ścianą zabrzmi dzwonek telefonu, wtedy wszystko weźmie w łeb i legnie w gruzach, rozmowa pozostanie nieskończona, niewykończona, niekompletna, jak choinka błyskająca setką światełek, ale jednak bez czubka ... źródło: NKJP: Roman Warszewski: Gdzie mieszka pułkownik Buendia, 2006 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czubek |
czubki |
|
| D. | czubka |
czubków |
|
| C. | czubkowi |
czubkom |
|
| B. | czubek |
czubki |
|
| N. | czubkiem |
czubkami |
|
| Ms. | czubku |
czubkach |
|
| W. | czubku |
czubki |
Inne uwagi
Zwykle lp
3. wariat
Definicja
Noty o użyciu
Wyraz używany także jako wyzwisko w stosunku do osób, których postępowanie wskazuje na bezmyślność lub ograniczoność umysłową.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób
Cytaty
|
– Świadek koronny jest czubkiem! Na podstawie zeznań psychopaty aresztowano 120 osób – Stanisław K. pokazał sądowi kserokopię opinii sądowo-psychiatrycznej. Ma z niej wynikać, że „Kastor” kilka razy próbował popełnić samobójstwo, leczył się u psychiatrów. źródło: NKJP: Jarosław Rybak: Oskarżony zapłakał, Trybuna Śląska, 2001-09-06 |
|
|
W ogóle, gdyby ktoś powiedział, że ceny będą rosły pięć razy, to wszyscy by go wysłali do czubków: „Idź się lecz, jesteś chyba chory na umysł”. źródło: NKJP: Marek Miller: Pierwszy milion, czyli Cłopcy z Mielczarskiego, 1999 |
|
|
Zasada wyboru mniejszego zła jest często stosowana w psychiatrii. Dzięki temu demonicznego Kubę Rozpruwacza przemienia się w łagodnego pastuszka i jako nieszkodliwego już czubka wypuszcza z zakładu. źródło: NKJP: Katarzyna Krzan: Praktyczny kurs pisarstwa, 2009 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czubek |
czubkowie |
ndepr |
| czubki |
depr | ||
| D. | czubka |
czubków |
|
| C. | czubkowi |
czubkom |
|
| B. | czubka |
czubków |
|
| N. | czubkiem |
czubkami |
|
| Ms. | czubku |
czubkach |
|
| W. | czubku |
czubkowie |
ndepr |
| czubki |
depr |
4. mały czub - część włosów, piór lub sierści
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt ptaki
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | czub |
Połączenia
- ptasi czubek
- czubek na głowie
Cytaty
|
Zamiast dziecka pielęgnowała Jasia, papużkę z zawadiackim czubkiem na głowie, ptak czasami siadał jej na ramieniu, czuła się wtedy prawie szczęśliwa. źródło: NKJP: Bogusława Jędrasik: Gorączka opowiadania wyuzdane, 2007 |
|
|
W gałęziach tłukły się dziwne ptaki, ich brązowo-białe pióra kontrastowały z jaskrawymi czerwonymi czubkami na główkach samców. źródło: NKJP: Klątwa Upiora Mgieł: Esensja, 2006-02 |
|
|
Nina miała rację, Maja faktycznie miała na głowie dziwny czubek, trudny do ułożenia ... źródło: Anna Górska: Siła przeznaczenia, 2014 (books.google.pl) |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czubek |
czubki |
|
| D. | czubka |
czubków |
|
| C. | czubkowi |
czubkom |
|
| B. | czubek |
czubki |
|
| N. | czubkiem |
czubkami |
|
| Ms. | czubku |
czubkach |
|
| W. | czubku |
czubki |
Składnia
|
|
+ | czubek | + |
(na CZYM)
|