Chronologizacja
Pochodzenie
łac. versus 'linijka, wiersz; szereg, rząd' < 'bruzda; krecenie się, obracanie'
1. utwór
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | utwór |
Połączenia
- dobry, słynny; dowolny, okolicznościowy, ulubiony wiersz; wiersz miłosny; zatytułowany ("Wędrówka", "Zwiastowanie"...); najpiękniejsze, swoje, własne wiersze
- jeden wiersz; kilka, wiele wierszy
- wiersz Mickiewicza, Norwida, Słowackiego, Szymborskiej...; wiersze poetów (nagrodzonych, wyróżnionych; staropolskich...)
- wiersz pod tytułem ("Dom", "Matka", "Wiosna"...)
- wiersz o jesieni, o miłości; o tematyce (okupacyjnej, religijnej, rodzinnej...)
- wiersze i piosenki, wiersze i proza; bajki i wiersze, opowiadania i wiersze
- analiza, inscenizacja, interpretacja, recytacja; przekład, tłumaczenie wiersza; autor, autorka; cykl, tom, tomik, wybór, zbiorek, zbiór; fragmenty wierszy
- konkurs na wiersz; nagroda za wiersz
- kartka z wierszem
- napisać, przełożyć, przetłumaczyć; zanalizować, zinterpretować wiersz; pisać; czytać, deklamować, przeczytać, recytować, zaprezentować wiersze
Cytaty
|
Pawlik już na trzeci dzień po przyjeździe na wieś napisał wiersz, dłuższy niż zwykle [...]. źródło: NKJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1981 |
|
|
Miałem kiedyś żonę, która pisała wiersze, a potem je śpiewała. źródło: NKJP: Joanna Rudniańska: Miejsca, 1999 |
|
|
W 1943 roku został redaktorem periodyku, gdzie drukował wiersze, fragmenty prozy, artykuły i recenzje [...]. źródło: NKJP: Ukazała się płyta z poezją Gajcego, Zeszyty Poetyckie, 2010-10-23 |
|
|
Państwo P. to nie tylko zbiór dojrzałych, frapujących wierszy, ale i przenikliwa diagnoza współczesności. To opowieść o straconych złudzeniach [...]. źródło: NKJP: Marcin Orliński: Cena cukru, jesionka i kot, Zeszyty Poetyckie, 2010-10-23 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | wiersz |
wiersze |
|
| D. | wiersza |
wierszy |
|
| C. | wierszowi |
wierszom |
|
| B. | wiersz |
wiersze |
|
| N. | wierszem |
wierszami |
|
| Ms. | wierszu |
wierszach |
|
| W. | wierszu |
wiersze |
2. sposób
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
Relacje znaczeniowe
| sprzeczne: | proza |
Połączenia
- wiersz aliteracyjny, sylabiczny, sylabotoniczny, toniczny
- wiersz i proza
- melodia, melodyjność, rytm, rytmika wiersza
- mówić, napisać, pisać, ułożyć wierszem
Cytaty
|
To poemat. [...] pisany wierszem sylabotonicznym, którego jambiczny rytm przywołuje na pamięć melikę grecką, chóralny śpiew, muzykę, taniec. źródło: Internet: lubimyczytac.pl |
|
|
Słowacki imponował mu poza tym talentem wersyfikatorskim, muzycznością wiersza. źródło: NKJP: Małgorzata Iskra: Od dandysa do eremity, Gazeta Krakowska, 2004-11-20 |
|
|
Wyczucie rytmu, melodii wiersza, a przy tym umiłowanie piękna języka, to najważniejsze elementy sztuki recytacji. źródło: NKJP: (Mak): Zgłębić tajniki recytacji, Dziennik Elbląski, 1998-11-27 |
|
|
Zachwyciłem się tym utworem. Papież podarował nam swoistą encyklikę pisaną wierszem - mówi interpretator. źródło: NKJP: ROM: Pochwała sztuki, Gazeta Poznańska, 2004-05-29 |
|
|
Kandydatka tryskała humorem, mówiła wierszem, czuła się na scenie niezwykle swobodnie [...]. źródło: NKJP: (MH): John Cleese z ciotką i łosiem, Dziennik Polski, 2008-07-22 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | wiersz |
wiersze |
|
| D. | wiersza |
wierszy |
|
| C. | wierszowi |
wierszom |
|
| B. | wiersz |
wiersze |
|
| N. | wierszem |
wierszami |
|
| Ms. | wierszu |
wierszach |
|
| W. | wierszu |
wiersze |
Inne uwagi
Zwykle lp
3. wers
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wers |
Połączenia
- drugi, ostatni, pierwszy wiersz
- (ostatni) wiersz strofy, zwrotki; sonetu, utworu
Cytaty
|
I tak, powiadał ostatni wiersz sonetu, znalazłbym swój raj na ziemi. źródło: Intrenet: wolnelektury.pl |
|
|
Szanowny Autorze, żeby powoływać się na Adama Mickiewicza, trzeba znać nie tylko pierwszy wiersz „Pana Tadeusza”. źródło: Intrenet: wpolityce.pl |
|
|
Członkowie komisji zajmującej się poszukiwaniem Zosi twierdzą, że nie wiedzą, jak ma wyglądać idealna kandydatka. Można jednak zauważyć, że wśród dziewcząt, którym dano do przeczytania kilkanaście wierszy epopei (wypowiedź Zosi skierowaną do Telimeny) przeważają drobne blondynki o świeżych twarzach. źródło: NKJP: Zosia jeszcze nie przyszła, Dziennik Polski, 1998-05-15 |
|
|
Kurpie, śpiewając, nie wymawiają końcowej głoski lub sylaby w ostatnim wierszu zwrotki. źródło: Internet: edukator.koweziu.edu.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | wiersz |
wiersze |
|
| D. | wiersza |
wierszy |
|
| C. | wierszowi |
wierszom |
|
| B. | wiersz |
wiersze |
|
| N. | wierszem |
wierszami |
|
| Ms. | wierszu |
wierszach |
|
| W. | wierszu |
wiersze |
4. w prozie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język pisanie
Połączenia
- wiersz drugi, ósmy, pierwszy...
Cytaty
|
Ilekroć stwierdzi on, że wpisywane przez Ciebie kolejne słowo nie mieści się już w wierszu, automatycznie przemieszcza je na początek następnej linijki. źródło: NKJP: Nowakowski Zdzisław: TAG 3.1 dla opornych, 1995 |
|
|
[...] w wierszu 22 wykazuje się wykonane wydatki według sprawozdania Rb-28 sporządzonego za dany okres sprawozdawczy. źródło: NKJP: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów: Rozporządzenie w sprawie sprawozdawczości budżetowej, Dziennik Ustaw, 2001 |
|
|
Wykonanie powyższego programu na innym komputerze jest możliwe tylko wtedy, gdy sterowniki grafiki EGAVGA znajdują się również w katalogu [...] takim jak w wierszu 9. programu. źródło: NKJP: Jan Rusek: ABC programowania w C++, 2001 |
|
|
Robimy to w następujący sposób: 1. Zaznaczyć wiersze od numeru 8. do ostatniej wpisanej pozycji, a następnie z menu Dane wybrać polecenie Sortuj [...]. źródło: NKJP: Sergiusz Flanczewski i in.: MS Office 2003 PL w biznesie. Tom I i II, 2006 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | wiersz |
wiersze |
|
| D. | wiersza |
wierszy |
|
| C. | wierszowi |
wierszom |
|
| B. | wiersz |
wiersze |
|
| N. | wierszem |
wierszami |
|
| Ms. | wierszu |
wierszach |
|
| W. | wierszu |
wiersze |