UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pikuś

Chronologizacja

1999, NKJP

Pochodzenie

może wł. piccolo 'maleńki'

Etymologia niepewna, może też w związku z czes. pikulik 'mityczny karzeł'. Upowszechnienie w pol. języku potocznym może być związane z popularnością wyrazu pikuś w funkcji zoonimu, najczęściej imienia małego psa.

1. jakaś sprawa

Definicja

pot. 
coś mało ważnego i bardzo łatwego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  betka, bułka z masłem, bzdet, drobnostka, fraszka, łatwizna, mucha, pestka

Połączenia

  • pikuś w porównaniu z czymś

Cytaty

Może wojna i wojsko nie mają sensu same w sobie, a absurdalne perypetie Sokolego Oka to mały pikuś wobec absurdu samej wojny?

źródło: NKJP: 50 najlepszych filmów wojennych wszech czasów, Esensja, 2009-09-08

- Też mi afera! - pokręciłem głową. - Po tym wszystkim... starodruk, wy... taka kradzież to pikuś! - Pikuś nie pikuś, ale spisaliście się na medal.

źródło: NKJP: Dariusz Rekosz: Czarny Maciek i wenecki starodruk, 2010

Chcemy powiedzieć, że letnie wejście na Rysy może być pikusiem w porównaniu z zimowym wejściem na Wielką Sowę...

źródło: NKJP: Internet

[...] matura jest pikusiem w porównaniu z sesją na studiach.

źródło: NKJP: f.kafeteria.pl/temat/f1/jest-tu-ktos-kto-idzie-na-studia-od-pazdziernika

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pikuś
pikusie
D. pikusia
pikusiów
C. pikusiowi
pikusiom
B. pikusia
pikusie
N. pikusiem
pikusiami
Ms. pikusiu
pikusiach
W. pikusiu
pikusie

Składnia

bez ograniczeń + pikuś +
(wobec CZEGO)

2. osoba

Definicja

pot.  pogard. 
osoba, która w opinii mówiącego jest kimś mało ważnym, niezasługującym na uwagę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

A przecież oni wszyscy przy naszym Hłasce to wyblakli pikusie.

źródło: NKJP: Bożydar Brakoniecki: Przeklęty dwudziestoletni - Warszawa, Polska. The Times, 2009-06-13

Parę lat później akcja „Czyste ręce” ujawniła, że szło o miliardy dolarów - a liberałowie byli małymi pikusiami przy chadekach i (zwłaszcza) socjaldemokratach; ci, to dopiero kradli!

źródło: NKJP: Włochy - czy Litwa?, Dziennik Polski, 2001-01-19

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pikuś
pikusie
ndepr
pikusie
depr
D. pikusia
pikusiów
C. pikusiowi
pikusiom
B. pikusia
pikusiów
N. pikusiem
pikusiami
Ms. pikusiu
pikusiach
W. pikusiu
pikusie
ndepr
pikusie
depr
Data ostatniej modyfikacji: 20.02.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json