UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podupaść

Chronologizacja

1595, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podupadnę
podupadniemy
2 os. podupadniesz
podupadniecie
3 os. podupadnie
podupadną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podupadłem
+(e)m podupadł
podupadłam
+(e)m podupadła
podupadłom
+(e)m podupadło
podupadliśmy
+(e)śmy podupadli
podupadłyśmy
+(e)śmy podupadły
2 os. podupadłeś
+(e)ś podupadł
podupadłaś
+(e)ś podupadła
podupadłoś
+(e)ś podupadło
podupadliście
+(e)ście podupadli
podupadłyście
+(e)ście podupadły
3 os. podupadł
podupadła
podupadło
podupadli
podupadły

bezosobnik: podupadnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podupadnijmy
2 os. podupadnij
podupadnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podupadłbym
bym podupadł
podupadłabym
bym podupadła
podupadłobym
bym podupadło
podupadlibyśmy
byśmy podupadli
podupadłybyśmy
byśmy podupadły
2 os. podupadłbyś
byś podupadł
podupadłabyś
byś podupadła
podupadłobyś
byś podupadło
podupadlibyście
byście podupadli
podupadłybyście
byście podupadły
3 os. podupadłby
by podupadł
podupadłaby
by podupadła
podupadłoby
by podupadło
podupadliby
by podupadli
podupadłyby
by podupadły

bezosobnik: podupadnięto by

bezokolicznik: podupadnąć
podupaść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podupadłszy

gerundium: podupadnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podupadnięcie
podupadnięcia
D. podupadnięcia
podupadnięć
C. podupadnięciu
podupadnięciom
B. podupadnięcie
podupadnięcia
N. podupadnięciem
podupadnięciami
Ms. podupadnięciu
podupadnięciach
W. podupadnięcie
podupadnięcia

odpowiednik aspektowy: podupadać

Pochodzenie

Zob. paść (na ziemię)

1. gospodarczo

Definicja

stracić dotychczasową pozycję, renomę lub status

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Biznes funkcjonowanie firm i przedsiębiorstw

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ktoś/coś zszedł/zeszło na psy

Połączenia

  • budynek, dom, klasztor, monastyr, zamek; handel, kraj, przemysł; klub, zespół podupadł; drużyna podupadła; gospodarstwo, szkolnictwo podupadło
  • podupaść finansowo, gospodarczo
  • podupadły dom, majątek, pensjonat

Cytaty

W XVII i XVIII wieku port w Ustce podupadł. Ponowny jego rozwój nastąpił w 1831 roku, kiedy to państwo pruskie przejęło port z rąk słupskich kupców.

źródło: NKJP: (JAC): Ustecki port, Dziennik Słˆupski, 1998-07-17

Handel podupadł, karawany omijały zaniedbane drogi i szlaki.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Wieża Jaskółki, 1997

[...] jego przodkowie nazywali się Hańscy, mieli wielkie dobra na Ukrainie, potem podupadli i się zrusyfikowali.

źródło: NKJP: Antoni Kroh: Starorzecza, 2010

Składnia

bez ograniczeń + podupaść +
JAK

2. duchowo

Definicja

stać się słabszym pod względem stanu zdrowia lub stanu psychiki

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Połączenia

  • podupaść na ciele, na duchu, na umyśle, na zdrowiu
  • podupaść duchowo, moralnie, psychicznie

Cytaty

Niestety, pod koniec 1988 roku coś się popsuło, brakowało zawodników, a on podupadł na zdrowiu.

źródło: NKJP: Marek Chrzanowski: Słodki ciężar, Wieści Podwarszawskie, 2008-07-06

Jada osobno, twierdząc, że nie jest godny siedzieć przy jednym stole z porządnymi ludźmi. Widać przy tym, że zupełnie podupadł na duchu, ciele i chyba też na umyśle.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Kamień na szczycie. Kroniki Drugiego Kręgu Księga II, 2002

Po złamaniu miednicy w 2012 roku Andy nie wrócił do starej formy, podupadł psychicznie, dobiła go dyskwalifikacja dopingowa jego brata Fränka.

źródło: Internet: rowery.org

Marcin podupadł duchowo, stracił sens życia, nie wierzył w lepszą przyszłość.

źródło: Internet: zapytaj.onet.pl

Miał to być film nie tylko gloryfikujący gruzińską przeszłość, ale przede wszystkim podtrzymujący na duchu nieco podupadły moralnie naród.

źródło: NKJP: Sebastian Chosiński: Kino totalitarne: Bóg Ojciec Stalin i Matka Boska Warwara, Esensja, 2009-08-21

Składnia

bez ograniczeń + podupaść +
JAK
Data ostatniej modyfikacji: 07.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json