UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zbiec się

rzadziej zbiegnąć się

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zbiegnę się	zbiegniemy się
2 os.	zbiegniesz się	zbiegniecie się
3 os.	zbiegnie się	zbiegną się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zbiegłem się +(e)m się zbiegł	zbiegłam się +(e)m się zbiegła	zbiegłom się +(e)m się zbiegło	zbiegliśmy się +(e)śmy się zbiegli	zbiegłyśmy się +(e)śmy się zbiegły
2 os.	zbiegłeś się +(e)ś się zbiegł	zbiegłaś się +(e)ś się zbiegła	zbiegłoś się +(e)ś się zbiegło	zbiegliście się +(e)ście się zbiegli	zbiegłyście się +(e)ście się zbiegły
3 os.	zbiegł się	zbiegła się	zbiegło się	zbiegli się	zbiegły się

bezosobnik: zbiegnięto się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zbiegnijmy się
2 os.	zbiegnij się	zbiegnijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zbiegłbym się bym się zbiegł	zbiegłabym się bym się zbiegła	zbiegłobym się bym się zbiegło	zbieglibyśmy się byśmy się zbiegli	zbiegłybyśmy się byśmy się zbiegły
2 os.	zbiegłbyś się byś się zbiegł	zbiegłabyś się byś się zbiegła	zbiegłobyś się byś się zbiegło	zbieglibyście się byście się zbiegli	zbiegłybyście się byście się zbiegły
3 os.	zbiegłby się by się zbiegł	zbiegłaby się by się zbiegła	zbiegłoby się by się zbiegło	zbiegliby się by się zbiegli	zbiegłyby się by się zbiegły

bezosobnik: zbiegnięto by się

bezokolicznik: zbiec się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbiegłszy się

gerundium: zbiegnięcie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zbiegnięcie się	zbiegnięcia się
D.	zbiegnięcia się	zbiegnięć się
C.	zbiegnięciu się	zbiegnięciom się
B.	zbiegnięcie się	zbiegnięcia się
N.	zbiegnięciem się	zbiegnięciami się
Ms.	zbiegnięciu się	zbiegnięciach się
W.	zbiegnięcie się	zbiegnięcia się

odpowiednik aspektowy: zbiegać się

Pochodzenie

psł. *jьzběgti (sę)

Zob. biec

1. o ludziach

Definicja

biegnąc, zgromadzić się w jednym miejscu

Warianty

rzadziej zbiegnąć się

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	zlecieć się
	antonimy:	rozbiec się, rozbiegnąć się
	hiperonimy:	zgromadzić się

Połączenia

ludzie, sąsiedzi zbiegli się

Cytaty

	Całe niemal miasto zbiegło się do świątyni, gdzie wysoko pod gwiaździstymi sklepieniami chwiały się chorągwie zdobyte przez gdańszczan na Krzyżakach podczas długich lat wojny na lądzie i morzu. źródło: NKJP: Hanna Kostyrko: Klechdy domowe, 1960
	Myślałem, że to może grabarza zasypało, a tu zobaczyłem rozkopany grób, przy którym zbiegło się chyba pół cmentarza - mówi lekarz pogotowia wezwany przez żałobników. źródło: NKJP: Zjawa krzyczała na cmentarzu, Super Express, 1998
	Zaroiło się w podwórzu. Zbiegli się wszyscy, przyprowadzili swoje baby i dzieciaki. źródło: NKJP: Teresa Bojarska: Świtanie, przemijanie, 1996
	Działo się to w centrum, więc od razu zbiegł się tłum ludzi. źródło: Internet: naszeblogi.pl
	Zbiegło się całe miasteczko. Takiej wspaniałości jeszcze tu nie widziano. źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1974-1979, 1979

Składnia

zbiec się

(DOKĄD | GDZIE)

2. o ulicach

Definicja

połączyć się w jakimś miejscu

Warianty

rzadziej zbiegnąć się

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

antonimy:

rozbiec się

Cytaty

Kiedy trasa rajdu zbiegła się z ulicą, zaczęliśmy gęsiego iść poboczem.

źródło: Internet: zyjwiecej.pl/czego-ucza-zwierzeta

Gdzieś na Filtrowej zbiegły się trasy dwóch trzynastoletnich rowerzystów i, jak obaj doskonale pamiętamy, rozpoczęła się rozmowa.

źródło: NKJP: Piotr Parandowski: Mitologia wspomnień, 2008

Dwie linie kolejowe, Petersbursko-Warszawska i Warszawsko-Wiedeńska, na obu brzegach rzeki wychodziły sobie naprzeciw, ale nie dane im było zbiec się w jedną, bo prześwit torów na linii Petersbursko-Warszawskiej miał tysiąc pięćset dwadzieścia cztery milimetry, podczas gdy prześwit torów na linii Warszawsko-Wiedeńskiej był o osiemdziesiąt dziewięć milimetrów mniejszy, tak jak na całym kontynencie europejskim.

źródło: NKJP: Zbigniew Mentzel: Wszystkie języki świata, 2005

Składnia

	+	zbiec się	+	z CZYM
Rzpl	+	zbiec się	+

3. o datach

Definicja

wystąpić w tym samym czasie

Warianty

rzadziej zbiegnąć się

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

synonimy:

nałożyć się

Połączenia

termin zbiegł się; decyzja, impreza, uroczystość, wizyta zbiegła się
zbiec się w czasie
zbiec się z inauguracją, z jubileuszem, z kampanią, z kryzysem, z ogłoszeniem, z początkiem, z rocznicą, z zakończeniem
zbiec się dokładnie, nieprzypadkowo, przypadkiem, przypadkowo

Cytaty

	Planując przetarg, nie wiedzieliśmy, że jego koniec zbiegnie się w czasie z wyborami - broni siebie i ministra Marek Grabarek, prezes PLL LOT. źródło: NKJP: Cezary Pytlos: Wyjątkowo LOTny rząd, Ozon, nr 23, 2005
	Przeprowadzka do Warszawy zbiegła się z maturą źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy : Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006
	Sprawa procesu świdnickiego proboszcza może zbiec się z finałem innej sprawy, gdzie na ławie oskarżonych także zasiada duchowny. źródło: NKJP: Agnieszka Bielawska: Historia nie z tej ziemi, Gazeta Wrocławska, 2002-04-12
	Policjanci obawiają się, że gdy zbiegną się terminy wyjazdów na turnusy, to zabraknie sprawnych aut, a wtedy o nieszczęście nietrudno. źródło: NKJP: Policja apeluje, Dziennik Polski, 2006-07-20

Składnia

	+	zbiec się	+	z CZYM
Rzpl	+	zbiec się	+

4. o tkaninie

Definicja

skurczyć się po zamoczeniu

Warianty

rzadziej zbiegnąć się

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

skurczyć się

Połączenia

zbiec się w praniu

Cytaty

Dobra bawełna nie powinna się zbiec po praniu.

źródło: Internet: 750mm.pl

Dotąd nigdy jeszcze z żadną dziewczyną nie śmiał tak rozmawiać, a oto teraz raptem ośmielił się powiedzieć nagle Jadźce, że „chyba jej się bluzka w praniu zbiegła ” - dając do zrozumienia, że jej piersi omal nie rozsadzą płótna.

źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967

Składnia

zbiec się

(w CZYM)

Data ostatniej modyfikacji: 02.12.2014