UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dostatek

Chronologizacja

XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dostatek
dostatki
D. dostatku
dostatków
C. dostatkowi
dostatkom
B. dostatek
dostatki
N. dostatkiem
dostatkami
Ms. dostatku
dostatkach
W. dostatku
dostatki

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

psł. *dostatъkъ

Zob. dostać 'otrzymać, zdobyć'

1. zamożność

Definicja

książk. 
stan, w którym jakaś osoba ma wystarczająco dużo pieniędzy lub innych dóbr materialnych, aby zaspokoić swoje potrzeby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse własność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zamożność
antonimy:  niedostatek

Połączenia

  • materialny, ogólny dostatek
  • dostatek mieszkańców, rodziny
  • dostatek w kraju, w Polsce (w Chinach, w Holandii...)
  • dostatek i dobrobyt
  • symbol, źródło dostatku
  • osiągnąć dostatek, zapewnić komuś dostatek
  • wychowywać się, żyć w dostatku

Cytaty

W dostatku i złudnym poczuciu bezpieczeństwa przeżył zaledwie kilka krótkich lat, ale uznał, że taki właśnie los był mu wyznaczony.

źródło: Wojciech Jagielski: Modlitwa o deszcz

Niewiele też wiadomo o zamożności zamordowanej. Zajmowane przez nią domostwo wskazywałoby na pewien dostatek, z drugiej jednak strony kobieta żyła skromnie, utrzymując się z 600 zł renty.

źródło: Dziennik Polski - 2001-03-03 - Podhale - To było uduszenie

2. duża ilość

Definicja

książk. 
ilość czegoś na tyle duża, że zaspokaja potrzeby lub je przewyższa

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

antonimy:  deficyt, niedobór, niedostatek

Połączenia

  • dostatek pokarmu, pożywienia, wody, żywności; dostatek pieniędzy; dostatek energii

Cytaty

Bezmiar kraju, dostatek pastwisk i pól pod uprawę, rozproszenie ludności [...] sprawiły też, że [...] skośnoocy Hazarowie i smagłolicy Uzbecy i Turkmeni nigdy nie stopili się w jeden naród.

źródło: Wojciech Jagielski: Modlitwa o deszcz

Trzeba zapewnić dostatek żywności i wojska oraz pozyskać zaufanie [...] ludu.

źródło: Anna Iwona Wójcik: Konfucjusz

Składnia

bez ograniczeń + dostatek +
czego

Frazeologizmy

pod dostatkiem
Data ostatniej modyfikacji: 20.10.2022
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json