Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
daję się |
dajemy się |
|||
| 2 os. |
dajesz się |
dajecie się |
|||
| 3 os. |
daje się |
dają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dawałem się +(e)m się dawał |
dawałam się +(e)m się dawała |
dawałom się +(e)m się dawało |
dawaliśmy się +(e)śmy się dawali |
dawałyśmy się +(e)śmy się dawały |
| 2 os. |
dawałeś się +(e)ś się dawał |
dawałaś się +(e)ś się dawała |
dawałoś się +(e)ś się dawało |
dawaliście się +(e)ście się dawali |
dawałyście się +(e)ście się dawały |
| 3 os. |
dawał się |
dawała się |
dawało się |
dawali się |
dawały się |
bezosobnik: dawano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się dawał będę się dawać |
będę się dawała będę się dawać |
będę się dawało będę się dawać |
będziemy się dawali będziemy się dawać |
będziemy się dawały będziemy się dawać |
| 2 os. |
będziesz się dawał będziesz się dawać |
będziesz się dawała będziesz się dawać |
będziesz się dawało będziesz się dawać |
będziecie się dawali będziecie się dawać |
będziecie się dawały będziecie się dawać |
| 3 os. |
będzie się dawał będzie się dawać |
będzie się dawała będzie się dawać |
będzie się dawało będzie się dawać |
będą się dawali będą się dawać |
będą się dawały będą się dawać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dawajmy się |
|
| 2 os. |
dawaj się |
dawajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dawałbym się bym się dawał |
dawałabym się bym się dawała |
dawałobym się bym się dawało |
dawalibyśmy się byśmy się dawali |
dawałybyśmy się byśmy się dawały |
| 2 os. |
dawałbyś się byś się dawał |
dawałabyś się byś się dawała |
dawałobyś się byś się dawało |
dawalibyście się byście się dawali |
dawałybyście się byście się dawały |
| 3 os. |
dawałby się by się dawał |
dawałaby się by się dawała |
dawałoby się by się dawało |
dawaliby się by się dawali |
dawałyby się by się dawały |
bezosobnik: dawano by się
bezokolicznik: dawać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
dając się
gerundium: dawanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dawanie się |
dawania się |
| D. | dawania się |
dawań się |
| C. | dawaniu się |
dawaniom się |
| B. | dawanie się |
dawania się |
| N. | dawaniem się |
dawaniami się |
| Ms. | dawaniu się |
dawaniach się |
| W. | dawanie się |
dawania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: dający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dający się |
dający się |
dający się |
dające się |
dająca się |
| D. | dającego się |
dającego się |
dającego się |
dającego się |
dającej się |
| C. | dającemu się |
dającemu się |
dającemu się |
dającemu się |
dającej się |
| B. | dającego się |
dającego się |
dający się |
dające się |
dającą się |
| N. | dającym się |
dającym się |
dającym się |
dającym się |
dającą się |
| Ms. | dającym się |
dającym się |
dającym się |
dającym się |
dającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dający się |
dający się |
dające się |
dające się |
| D. | dających się |
dających się |
dających się |
dających się |
| C. | dającym się |
dającym się |
dającym się |
dającym się |
| B. | dających się |
dających się |
dających się |
dające się |
| N. | dającymi się |
dającymi się |
dającymi się |
dającymi się |
| Ms. | dających się |
dających się |
dających się |
dających się |
odpowiednik aspektowy: dać się
Pochodzenie
Zob. dawać
1. zwątpieniu
Definicja
Noty o użyciu
Zwykle z przeczeniem.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Cytaty
|
Mimo wszystko jakoś sobie radzimy, nie dajemy się biedzie. źródło: NKJP: (LEŚ): Nie dają się biedzie, Dziennik Polski, 2001-03-28 |
|
|
Nigdy nie mieszaj różnorodnych stylów biżuterii, ponieważ unikalne elementy zaczną ze sobą konkurować. [...] W mądry sposób nie dawaj się nudzie, łącz i eksperymentuj. źródło: NKJP: Izabela Jabłonowska: Ubierz się w uśmiech. Stylowo i modnie, 2010 |
|
|
[...] doskonale wiemy, jak ważne jest w życiu zdrowie. To dzięki niemu możemy śmiało pokonywać codziennie wyzwania, nie dawać się trudnościom i nadążać za zmianami. źródło: Internet: pogotowiekulinarne.com |
Składnia
|
+ | dawać się | + |
CZEMU
|
2. zrobić
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Połączenia
- dawać się dostrzec, jeść, lubić, omamić, pojąć, przeżyć, zrobić, żyć
Cytaty
|
Głowica powinna być zaopatrzona w mały stolik, dzięki czemu daje lepszą stabilizację dla aparatu. Stolik powinien dawać się obracać zarówno w pionie, jak i poziomie, a także pochylać w pionie w stosunku do osi statywu. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Trzeba mieć dużą przewagę szybkości, żeby podejść maszerującą kolumnę, nie dając się zauważyć. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Afrykanka, 2005 |
|
|
[...] film kręciło się wtedy miesiąc, dwa, trzy, więc trzeba by było zrezygnować z teatru. Praca w telewizji natomiast jakoś dawała się pogodzić z pracą w teatrze. źródło: NKJP: Jan Kobuszewski: Patrzę w przyszłość [i przeszłość] z uśmiechem i radością…, 2008 |
Składnia
| Ø | + | dawać się | + |
BEZOKOLICZNIK
|