UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

chłopiec

Chronologizacja

XV w., Bańk
XV w., Bor

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. chłopiec
chłopcy
ndepr
chłopce
depr
D. chłopca
chłopców
C. chłopcu
chłopcom
B. chłopca
chłopców
N. chłopcem
chłopcami
Ms. chłopcu
chłopcach
W. chłopcze
chłopcy
ndepr
chłopce
depr

Pochodzenie

psł. *cholpьcь

1. dziecko

Definicja

dziecko (niedorosły człowiek) płci męskiej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopaczysko, chłopak, chłopię, chłoptyś
hiperonimy:  dziecko

Połączenia

  • duży, mały; jasnowłosy; dobry, grzeczny, nieśmiały, porządny; czteroletni, dziesięcioletni, ośmioletni…; kilkuletni, nastoletni; młody chłopiec
  • chłopcy z gimnazjum; z klas, z rocznika jakiegoś; chłopcy ze szkół
  • chłopcy w wieku jakimś
  • chłopiec i dziewczynka; chłopcy i dziewczyny; chłopcy i mężczyźni
  • matka, ojciec, rodzice; ręce, twarz, włosy chłopca; drużyna; grupa chłopców
  • imię dla chłopca; szkoła dla chłopców
  • historia, opowieść o chłopcu
  • urodzić chłopca
  • bawić się, grać; rywalizować z chłopcami

Cytaty

Był małym chłopcem i ukryty w szafie płakał wtulony w pozostawione, wciąż przesycone jej zapachem sukienki.

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Tabu, 1998

[...] Klub Sportowy Niwa, który prowadzi rozgrywki OLK, zaprasza do udziału w treningach koszykówki chłopców z klas IV-VI.

źródło: NKJP: (RL): Mistrz kontra debiutant, Gazeta Krakowska, 2006-11-15

Basia karmiła z flaszki Filipa, co wyglądało dość osobliwie, ja bawiłem się z chłopcami. Urocze stadko.

źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem: (Francja 1940-1944), 1957

Dziewczęta grać będą z chłopcami młodszymi o dwa, trzy lata, ale silniejszymi motorycznie.

źródło: NKJP: LG: Juniorki Medyka w lidze chłopców, Gazeta Poznańska, 2004-03-25

2. syn

Definicja

syn

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Rodzina członkowie rodziny

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopak, chłoptaś, syn, synuś
hiperonimy:  dziecko

Cytaty

Jak się sprawowali moi chłopcy? RENIA Bez zarzutu. Zrobili zakupy, sprzątnęli mieszkanie. Chciałabym, żeby mój Jurek tak mi pomagał.

źródło: NKJP: Dariusz Banek: Samo życie Odcinek 275, 2002

[...] czasem odpuszczam w imię mojego własnego odpoczynku i niezszarganych nerwów - np. sprzątanie w pokoju chłopców (zasada jest taka - mama jak sprząta, to do wora), ale to ich pokój i ich problem, jak przyjdzie babcia, a nie można jej wpuścić do pokoju [...].

źródło: NKJP: Internet

Świetnie Ci rosną Twoi chłopcy! Mój Miłosz urodził się 12 kwietnia 2001.

źródło: NKJP: Internet

3. młody mężczyzna

Definicja

młody mężczyzna

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia dorastanie i dojrzałość

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopaczysko, chłopak, chłopię, chłoptaś, młodzieniec
hiperonimy:  mężczyzna

Połączenia

  • wysoki; przystojny; dorosły chłopiec
  • grupa chłopców

Cytaty

Rozmawiamy z Przemysławem Kwiecińskim z Małej Wsi, zwycięzcą konkursu szopek w kategorii powyżej 18 lat. Taki dorosły chłopiec i szopki robi? – Taki już jestem. Lubię to.

źródło: NKJP: Anna Górska: Z kościołem i szybem Regis, Gazeta Krakowska, 2006-12-11

Z takimi pannami chłopcy nie chcieli się już żenić, na wsi uważano je za niegodne szacunku [...].

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Chiny 4, Gazeta Wyborcza, 1998-05-15

Grupka chłopców, która przyszła z nocnej zmiany, siedziała w pewnym oddaleniu od ogrodzenia.

źródło: NKJP: Skrytka pamięci, Dziennik Polski, 2002-06-10

4. partner

Definicja

partner płci męskiej w związku niebędącym małżeństwem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopaczek, chłopak
hiperonimy:  partner

Połączenia

  • pierwszy chłopiec
  • chodzić z chłopcem

Cytaty

Robert był jej pierwszym chłopcem. Starszy o 6 lat, imponował jej poglądami i własnymi pieniędzmi.

źródło: NKJP: I.Koba: Uczennice w ciąży, Tygodnik Ciechanowski, 2007-03-20

Przystojny, zabawny gość, ale po 2 miesiącach zerwałam. Ciągle wspominam chwile z moim chłopcem.

źródło: NKJP: Cosmo ratuj, Cosmopolitan, 1998

Chodzę z chłopcem dwa i pół roku, on wiele razy był u mnie w domu, mnie natomiast poza imieninami i przypadkowym brydżem nigdy nie zaprasza.

źródło: NKJP: Przekrój, 1960

5. pracownik

Definicja

przest. 
młody mężczyzna wykonujący prace pomocnicze w jakimś miejscu lub zakładzie

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopak

Połączenia

  • chłopiec kredensowy, stajenny

Cytaty

Podobnie kamerdyner lub kredencerz miał do pomocy chłopca kredensowego, który czyścił srebra, ustawiał w szafach czyste naczynia stołowe, froterował, a poza tym był zawsze gotów do osobistej posługi swemu przełożonemu.

źródło: NKJP: Irena Domańska-Kubiak: Zakątek pamięci: życie w XIX-wiecznych dworkach kresowych, 2004

Stajnia była pusta, chłopcy stajenni korzystali właśnie z chwili wytchnienia, popijając i pojadając przy kuchni.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Uczeń czarnoksiężnika, 2003

Ojciec wysyłał chłopca na posyłki dwa razy dziennie, rano i po południu, po świeżo paloną kawę.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Złodziejka pamięci, 1998

Składnia

bez ograniczeń + chłopiec +
JAKI
bez ograniczeń + chłopiec +
na CO

6. pies

Definicja

pot. 
samiec psa albo innego zwierzęcia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chłopak, chłopczyk
sprzeczne:  dziewczynka
hiperonimy:  samiec

Cytaty

Jak można nazwać psa chłopca Buldoga francuskiego?

źródło: Internet: zapytaj.onet.pl

2 wada to skakanie na gości, ale można go tego oduczyć. Bardzo bardzo polecam (mój pies to chłopiec i wabi się Ozilek).

źródło: Internet: zapytaj.onet.pl

Piesek to chłopiec, bardzo wesoły, lubi dzieci, jest żywy, ale nie hałasuje.

źródło: Internet: sprzedajemy.pl

Frazeologizmy

chłopiec do bicia
chłopiec na posyłki
chłopiec okrętowy
chłopiec pokładowy
chłopiec z lasu
Data ostatniej modyfikacji: 23.02.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json