UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

samotny

Chronologizacja

XVIII w., Bor

Pochodzenie

Przymiotnik z przyrostkiem -ny od pol. przestarzałego rzeczownika samota ‘samotność; bezludzie, pustkowie’ < psł. *samota ‘odosobnienie, samotność’ (od: psł. *samъ z przyrostkiem *-ota)

1. żyjący sam

Definicja

taki, który żyje sam, bez rodziny, przyjaciół, bez kontaktu z innymi

Noty o użyciu

Używane często w znaczeniu ‘samotna osoba’.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Połączenia

samotny człowiek, mężczyzna, staruszek, starzec; inwalida; kot, pies; samotna dziewczyna, emerytka, kobieta, osoba, sąsiadka, staruszka, wdowa; samotni ludzie
samotny jak palec
czuć się samotny

Cytaty

Opowiedziałem jej, jak bardzo się czułem samotny, zwłaszcza po eksodusie moich i tak nielicznych rówieśników, a potem najbliższej rodziny.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998

Jej ulubiony kot zaginął! Właściwie to nawet nie zaginął, tylko zabrali go jej niegodziwi sąsiedzi, a dla niej, staruszki, samotnej emerytki, ten kotek stanowił cały świat.

źródło: NKJP: Pałacowe anegdoty, Dziennik Polski, 2003-05-17

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna
D.	samotnego	samotnego	samotnego	samotnego	samotnej
C.	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnej
B.	samotnego	samotnego	samotny	samotne	samotną
N.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotną
Ms.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotnej
W.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotni	samotni	samotne	samotne
D.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
C.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym
B.	samotnych	samotnych	samotnych	samotne
N.	samotnymi	samotnymi	samotnymi	samotnymi
Ms.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
W.	samotni	samotni	samotne	samotne

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotniejszy	samotniejszy	samotniejszy	samotniejsze	samotniejsza
D.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszej
C.	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszej
B.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszy	samotniejsze	samotniejszą
N.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszą
Ms.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotniejsi	samotniejsi	samotniejsze	samotniejsze
D.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych
C.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym
B.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejsze
N.	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi
Ms.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych

2. żeglarz

Definicja

taki, który w jakiejś sytuacji, jakimś miejscu lub czasie znalazł się zupełnie sam, zdany tylko na siebie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Połączenia

samotny jeździec, łowca, pielgrzym, turysta, wędrowiec, wspinacz, żeglarz; człowiek, mężczyzna, staruszek; kot, pies, wilk; samotna turystka; dziewczyna, dziewczynka, kobieta, osoba, sąsiadka, staruszka, wdowa; samotne dziecko

Cytaty

Szedł więc samotny wędrowiec z trwogą w duszy, ale i nadzieją, że zła pogoda zniechęciła - być może - owych złoczyńców do urządzania nocnych zasadzek.

źródło: NKJP: Gracjan Bojar-Fijałkowski: O zbójcach z Góry Chełmskiej i inne legendy o Koszalinie, 2006

Co może zrobić samotna kobieta przeciwko czterem złodziejom? A znieczulica jest taka, że nikt nie zareaguje.

źródło: NKJP: Mariusz Cieślik: Śmieszni kochankowie, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna
D.	samotnego	samotnego	samotnego	samotnego	samotnej
C.	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnej
B.	samotnego	samotnego	samotny	samotne	samotną
N.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotną
Ms.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotnej
W.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotni	samotni	samotne	samotne
D.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
C.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym
B.	samotnych	samotnych	samotnych	samotne
N.	samotnymi	samotnymi	samotnymi	samotnymi
Ms.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
W.	samotni	samotni	samotne	samotne

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotniejszy	samotniejszy	samotniejszy	samotniejsze	samotniejsza
D.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszej
C.	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszej
B.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszy	samotniejsze	samotniejszą
N.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszą
Ms.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotniejsi	samotniejsi	samotniejsze	samotniejsze
D.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych
C.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym
B.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejsze
N.	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi
Ms.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych

3. bez partnera

Definicja

taki, który nie ma męża lub żony albo partnera lub partnerki

Noty o użyciu

Używane często w znaczeniu ‘samotna osoba’.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Połączenia

samotny mężczyzna, ojciec; samotna kobieta, mama, matka, wdowa

Cytaty

M. jest panną, samotną matką z wyboru. Prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe z nieletnim synem, uczniem szkoły podstawowej.

źródło: NKJP: Jolanta Grotowska-Leder: Fenomen wielkomiejskiej biedy: od epizodu do underclass, 2002

Do samotnych mężczyzn z pieniędzmi, często kleją się dziewczyny szukające przygody i łatwego życia. A oni szukają kobiety, z którą mogą pójść do teatru, na przyjęcie, a jednocześnie takiej, która stworzy im prawdziwy dom.

źródło: NKJP: Hanna Wilczyńska-Toczko: Miłosna ruletka, Dziennik Bałtycki, 2001-02-02

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna
D.	samotnego	samotnego	samotnego	samotnego	samotnej
C.	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnej
B.	samotnego	samotnego	samotny	samotne	samotną
N.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotną
Ms.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotnej
W.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotni	samotni	samotne	samotne
D.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
C.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym
B.	samotnych	samotnych	samotnych	samotne
N.	samotnymi	samotnymi	samotnymi	samotnymi
Ms.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
W.	samotni	samotni	samotne	samotne

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotniejszy	samotniejszy	samotniejszy	samotniejsze	samotniejsza
D.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszej
C.	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszej
B.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszy	samotniejsze	samotniejszą
N.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszą
Ms.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotniejsi	samotniejsi	samotniejsze	samotniejsze
D.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych
C.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym
B.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejsze
N.	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi
Ms.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych

4. spacer

Definicja

taki, który odbywa się lub jest spędzany czy przeżywany bez towarzystwa innych ludzi albo bez czyjejkolwiek pomocy

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

samotny czas, rejs, spacer, wypad; bój; samotna podróż, przechadzka, wędrówka, wspinaczka, wycieczka, wyprawa, żegluga; starość, śmierć; walka, wojna; samotne dzieciństwo, macierzyństwo, rodzicielstwo, wychowywanie, umieranie; picie, rozmyślanie; żeglowanie; samotne dni, noce; życie; zmagania się z czymś

Cytaty

Zjadał swoją kaszę z mlekiem, zwykle kwaśnym i potem szedł na samotny spacer, do lasu albo na łąki. Czasem dochodził aż do Romanowa, odpoczywając kilka razy po drodze.

źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999

Wiedziała, że zostawili matkę na samotne umieranie, taka jest jedna goła prawda [...] Druga prawda tkwi w osobie tej śmiesznej kobiety, w jej pretensjach, w ciągłym wywyższaniu się, w denerwującym obejściu...

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Sezon na papierówki, 2003

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna
D.	samotnego	samotnego	samotnego	samotnego	samotnej
C.	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnej
B.	samotnego	samotnego	samotny	samotne	samotną
N.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotną
Ms.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotnej
W.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotni	samotni	samotne	samotne
D.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
C.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym
B.	samotnych	samotnych	samotnych	samotne
N.	samotnymi	samotnymi	samotnymi	samotnymi
Ms.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
W.	samotni	samotni	samotne	samotne

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotniejszy	samotniejszy	samotniejszy	samotniejsze	samotniejsza
D.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszej
C.	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszej
B.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszy	samotniejsze	samotniejszą
N.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszą
Ms.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotniejsi	samotniejsi	samotniejsze	samotniejsze
D.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych
C.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym
B.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejsze
N.	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi
Ms.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych

5. daleko od innych

Definicja

taki, który jest sam w jakimś pustym miejscu, daleko od rzeczy tego samego rodzaju

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Połączenia

samotny dom, szczyt; samotna chata, góra, latarnia, skała, sosna, wieża, wysepka, wyspa; samotne drzewo; samotne dęby, topole

Cytaty

Nad brzegami jeziora wznosi się samotna góra, której ściany opadają 450 metrów pionowo w dół.

źródło: NKJP: Paweł Komisarczuk: Słone i martwe, Dziennik Bałtycki, 2000-09-23

Chamzat mieszkał z żoną i dwójką dzieci na skraju wsi, za rzeką, na odludziu. Jego samotny dom ginął pośród krzaków, wysokich traw i łopianów.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieża z kamienia, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna
D.	samotnego	samotnego	samotnego	samotnego	samotnej
C.	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnemu	samotnej
B.	samotnego	samotnego	samotny	samotne	samotną
N.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotną
Ms.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym	samotnej
W.	samotny	samotny	samotny	samotne	samotna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotni	samotni	samotne	samotne
D.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
C.	samotnym	samotnym	samotnym	samotnym
B.	samotnych	samotnych	samotnych	samotne
N.	samotnymi	samotnymi	samotnymi	samotnymi
Ms.	samotnych	samotnych	samotnych	samotnych
W.	samotni	samotni	samotne	samotne

Stopień wyższy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	samotniejszy	samotniejszy	samotniejszy	samotniejsze	samotniejsza
D.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszej
C.	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszemu	samotniejszej
B.	samotniejszego	samotniejszego	samotniejszy	samotniejsze	samotniejszą
N.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszą
Ms.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	samotniejsi	samotniejsi	samotniejsze	samotniejsze
D.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych
C.	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym	samotniejszym
B.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejsze
N.	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi	samotniejszymi
Ms.	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych	samotniejszych

Data ostatniej modyfikacji: 18.07.2014