UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wydąć

Chronologizacja

1448, SStp

Pochodzenie

Zob. dąć

1. żagle

Definicja

wypełniwszy powietrzem, powiększyć coś i zaokrąglić

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • wiatr wydął coś
  • wydąć nogawki, policzki, rękawy, żagle

Cytaty

Wiatr wydął bufiaste rękawy koszuli Mühlhausa, nad łokciami ściśnięte gumkami.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007

[...] coraz silniejsze podmuchy wiatru wydęły żagle.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001

Wydął różowe policzki i cicho pogwizdywał arię z Poławiaczy pereł.

źródło: NKJP: Zygmunt Zeydler-Zborowski: Czarny mercedes, 2005

[...] uniósł głowę, wydął chrapy i jął wychwytywać zapach dopływający z kuchni.

źródło: NKJP: Michał Komar: Wtajemniczenia, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydmę
wydmiemy
2 os. wydmiesz
wydmiecie
3 os. wydmie
wydmą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydąłem
+(e)m wydął
wydęłam
+(e)m wydęła
wydęłom
+(e)m wydęło
wydęliśmy
+(e)śmy wydęli
wydęłyśmy
+(e)śmy wydęły
2 os. wydąłeś
+(e)ś wydął
wydęłaś
+(e)ś wydęła
wydęłoś
+(e)ś wydęło
wydęliście
+(e)ście wydęli
wydęłyście
+(e)ście wydęły
3 os. wydął
wydęła
wydęło
wydęli
wydęły

bezosobnik: wydęto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydmijmy
2 os. wydmij
wydmijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydąłbym
bym wydął
wydęłabym
bym wydęła
wydęłobym
bym wydęło
wydęlibyśmy
byśmy wydęli
wydęłybyśmy
byśmy wydęły
2 os. wydąłbyś
byś wydął
wydęłabyś
byś wydęła
wydęłobyś
byś wydęło
wydęlibyście
byście wydęli
wydęłybyście
byście wydęły
3 os. wydąłby
by wydął
wydęłaby
by wydęła
wydęłoby
by wydęło
wydęliby
by wydęli
wydęłyby
by wydęły

bezosobnik: wydęto by

bezokolicznik: wydąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wydąwszy

gerundium: wydęcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wydęcie
wydęcia
D. wydęcia
wydęć
C. wydęciu
wydęciom
B. wydęcie
wydęcia
N. wydęciem
wydęciami
Ms. wydęciu
wydęciach
W. wydęcie
wydęcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wydęty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wydęty
wydęty
wydęty
wydęte
wydęta
D. wydętego
wydętego
wydętego
wydętego
wydętej
C. wydętemu
wydętemu
wydętemu
wydętemu
wydętej
B. wydętego
wydętego
wydęty
wydęte
wydętą
N. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
wydętą
Ms. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
wydętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wydęci
wydęci
wydęte
wydęte
D. wydętych
wydętych
wydętych
wydętych
C. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
B. wydętych
wydętych
wydętych
wydęte
N. wydętymi
wydętymi
wydętymi
wydętymi
Ms. wydętych
wydętych
wydętych
wydętych

odpowiednik aspektowy: wydymać

Składnia

bez ograniczeń + wydąć +
CO

2. wargi

Definicja

wysunąć do przodu i lekko wywinąć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odąć

Połączenia

  • wydąć usta, wargi
  • wydąć (wargi) z niezadowolenia, z oburzenia
  • wydąć (wargi) dumnie, lekceważąco, pogardliwie

Cytaty

- Och, jednak mnie poznajesz? - wydęła kapryśnie usteczka.

źródło: NKJP: Hanna Samson: Wojna żeńsko-męska i przeciwko światu, 2005

Pogardliwie wydął wargi.

źródło: NKJP: Jan Dobraczyński: Święty miecz, 1949

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydmę
wydmiemy
2 os. wydmiesz
wydmiecie
3 os. wydmie
wydmą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydąłem
+(e)m wydął
wydęłam
+(e)m wydęła
wydęłom
+(e)m wydęło
wydęliśmy
+(e)śmy wydęli
wydęłyśmy
+(e)śmy wydęły
2 os. wydąłeś
+(e)ś wydął
wydęłaś
+(e)ś wydęła
wydęłoś
+(e)ś wydęło
wydęliście
+(e)ście wydęli
wydęłyście
+(e)ście wydęły
3 os. wydął
wydęła
wydęło
wydęli
wydęły

bezosobnik: wydęto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydmijmy
2 os. wydmij
wydmijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydąłbym
bym wydął
wydęłabym
bym wydęła
wydęłobym
bym wydęło
wydęlibyśmy
byśmy wydęli
wydęłybyśmy
byśmy wydęły
2 os. wydąłbyś
byś wydął
wydęłabyś
byś wydęła
wydęłobyś
byś wydęło
wydęlibyście
byście wydęli
wydęłybyście
byście wydęły
3 os. wydąłby
by wydął
wydęłaby
by wydęła
wydęłoby
by wydęło
wydęliby
by wydęli
wydęłyby
by wydęły

bezosobnik: wydęto by

bezokolicznik: wydąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wydąwszy

gerundium: wydęcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wydęcie
wydęcia
D. wydęcia
wydęć
C. wydęciu
wydęciom
B. wydęcie
wydęcia
N. wydęciem
wydęciami
Ms. wydęciu
wydęciach
W. wydęcie
wydęcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wydęty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wydęty
wydęty
wydęty
wydęte
wydęta
D. wydętego
wydętego
wydętego
wydętego
wydętej
C. wydętemu
wydętemu
wydętemu
wydętemu
wydętej
B. wydętego
wydętego
wydęty
wydęte
wydętą
N. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
wydętą
Ms. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
wydętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wydęci
wydęci
wydęte
wydęte
D. wydętych
wydętych
wydętych
wydętych
C. wydętym
wydętym
wydętym
wydętym
B. wydętych
wydętych
wydętych
wydęte
N. wydętymi
wydętymi
wydętymi
wydętymi
Ms. wydętych
wydętych
wydętych
wydętych

odpowiednik aspektowy: wydymać

Składnia

Rzosobowy + wydąć +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 26.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj