Chronologizacja
1588, Bańk
Pochodzenie
płn. psł. *ladьnъ 'ułożony w sposób harmonijny, uporządkowany; porządny, starannie, dobrze, estetycznie zrobiony, dobrze zbudowany'
Zob. ład
1. dziewczyna
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- ładny chłopak, chłopaczek; głos, uśmiech, wygląd; krawat, pierścionek; dom, kolor, obrazek, prezent, wystrój; ładna dziewczynka, dziewuszka, kobieta; blondynka, brunetka; buzia, fryzura, twarz; okolica; piosenka; ładne dziecko; miasto, miejsce; ładne nogi, oczy, włosy; stroje, ubrania; widoki
- bardzo ładny
Cytaty
|
Przecież to ładna dziewczyna, a jak się wysztafiruje - niebieskie oczy, czerwone usta, czerwone policzki - to patrzeć na nią nie można. źródło: NKJP: Mariusz Cieślik: Śmieszni kochankowie, 2004 |
|
|
Miała wydatny nos, gęste brwi, ładne, nieco zbyt surowe oczy i zdrowe zęby. źródło: NKJP: Andrzej Szczypiorski: Początek, 1990 |
|
|
W Krakowie ulica Grodzka czy Kanonicza były brudne, ściany kamienic, poszarzałe od pyłów i sadzy, dawno nie widziały świeżej farby. Tu ulice były o wiele ładniejsze, czyste i kolorowe. źródło: NKJP: Dorota Terakowska: Władca Lewawu, 1996 |
|
|
- Elfy wszystko umieją ubrać w ładne słowa - mruknął sennie. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Miecz przeznaczenia, 1992 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| D. | ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnej |
| C. | ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnej |
| B. | ładnego |
ładnego |
ładny |
ładne |
ładną |
| N. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładną |
| Ms. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnej |
| W. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
| D. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| C. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
| B. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładne |
| N. | ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
| Ms. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| W. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładniejszy |
ładniejszy |
ładniejszy |
ładniejsze |
ładniejsza |
| D. | ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszej |
| C. | ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszej |
| B. | ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszy |
ładniejsze |
ładniejszą |
| N. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszą |
| Ms. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładniejsi |
ładniejsi |
ładniejsze |
ładniejsze |
| D. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
| C. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
| B. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejsze |
| N. | ładniejszymi |
ładniejszymi |
ładniejszymi |
ładniejszymi |
| Ms. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
2. strzał
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- ładny dzień; strzał; zapach; gest; ładna pogoda; książka; bramka, gra; ładne zachowanie
- bardzo ładny
Cytaty
|
Mama miała rację, pogoda była bardzo ładna, nieduży mróz, słońce i wszędzie jeszcze leży pełno śniegu. źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna, 1993 |
|
|
Poznań, który ma nowy stadion, wraca do tych dawnych nastrojów, są tłumy. Można by domniemać, że ładne miejsce generuje ładne zachowania obyczajowe. źródło: NKJP: Paweł Pluta: Gerard Cieślik był dla nas Bogiem, Dziennik Zachodni, 2010-12-27 |
|
|
Dochodziła trzecia po południu. Sachsza z Larysą zaprosili Martę, Aleksa i Jerzego na wigilijną kolację w eleganckiej restauracji. To był miły, ładny gest z ich strony. źródło: NKJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001 |
|
|
Remis nie krzywdzi nikogo. Goście zdobyli gola po ładnej kontrze i ładnym strzale K. Kaczmarskiego. Mielczanie wyrównali w równie efektownym stylu. źródło: NKJP: Podkarpacka liga juniorów, I liga, Dziennik Polski, 2003-10-13 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| D. | ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnej |
| C. | ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnej |
| B. | ładnego |
ładnego |
ładny |
ładne |
ładną |
| N. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładną |
| Ms. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnej |
| W. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
| D. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| C. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
| B. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładne |
| N. | ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
| Ms. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| W. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładniejszy |
ładniejszy |
ładniejszy |
ładniejsze |
ładniejsza |
| D. | ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszej |
| C. | ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszemu |
ładniejszej |
| B. | ładniejszego |
ładniejszego |
ładniejszy |
ładniejsze |
ładniejszą |
| N. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszą |
| Ms. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładniejsi |
ładniejsi |
ładniejsze |
ładniejsze |
| D. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
| C. | ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
ładniejszym |
| B. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejsze |
| N. | ładniejszymi |
ładniejszymi |
ładniejszymi |
ładniejszymi |
| Ms. | ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
ładniejszych |
3. sumka
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- ładny grosz; wiek; kawałek czegoś; ładna sumka
Cytaty
|
Musimy tylko odłożyć jak najwięcej forsy na wyjazd. Jeżeli wszystko będzie szło tak jak dotychczas, to przez dwa tygodnie powinna się zebrać ładna sumka. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
|
Nie ulegało kwestii, że ktoś zarobił ładne pieniądze na konserwach rybnych. źródło: NKJP: Stanisław Dygat: Jezioro Bodeńskie, 1995 |
|
|
Ładnych parę lat prowadzę mój zakład i nieraz zastanawiałem się nad problemem podniesienia wydajności pracy. źródło: NKJP: Teodor Krzysztof Toeplitz: Mój wybór. Rzeczy mniejsze, 1998 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| D. | ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnej |
| C. | ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnej |
| B. | ładnego |
ładnego |
ładny |
ładne |
ładną |
| N. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładną |
| Ms. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnej |
| W. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
| D. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| C. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
| B. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładne |
| N. | ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
| Ms. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| W. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
4. z dezaprobatą
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | śliczny |
Połączenia
- ładna (mi) opieka, pociecha; demokracja
Cytaty
|
- I wydawało mi się, że dla pani też był kimś ważnym. Leczył panią od sześciu lat. Opiekował się... źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Lustra, 1999 |
|
|
- Pah! - machnął ręką książę Ludwik. - Gadajcie sobie, ile chcecie. Ładny mi z Jagela chrześcijanin. To neofita, wciąż diabła mający za skórą! źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002 |
|
|
[...] ładne towarzystwo, on morderca, ona ofiara - czy mogłem być z wami normalny? źródło: NKJP: Bronisław Świderski: Asystent śmierci. Powieść o karykaturach Mahometa, o miłości i nienawiści w Europie, 2007 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| D. | ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnego |
ładnej |
| C. | ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnemu |
ładnej |
| B. | ładnego |
ładnego |
ładny |
ładne |
ładną |
| N. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładną |
| Ms. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnej |
| W. | ładny |
ładny |
ładny |
ładne |
ładna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
| D. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| C. | ładnym |
ładnym |
ładnym |
ładnym |
| B. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładne |
| N. | ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
ładnymi |
| Ms. | ładnych |
ładnych |
ładnych |
ładnych |
| W. | ładni |
ładni |
ładne |
ładne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| B. | ładniejszy |
||||
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| B. | ||||