UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zapragnąć

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. pragnąć

1. zmiany

Definicja

poczuć ogromną chęć posiadania, doznawania lub zrobienia czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • zapragnąć czegoś nowego, miłości, sławy, spokoju, śmierci, towarzystwa, władzy, wolności, zmiany, zaszczytów, zgody; samochodu; dziecka, potomka
  • zapragnąć nagle; gorąco
  • zapragnąć być kimś; pójść, wejść dokądś, wyjść gdzieś

Cytaty

Ingrid objęła go nogami, zarzuciła mu je na szyję. [...] Jego sprężyste ciało przebijało ją orgazmami. Tej nocy Ingrid zapragnęła dziecka.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Namiętnik, 1997

Słowianie przybyli ze wschodu, z obszarów w dorzeczu górnego i środkowego Dniepru [...]. Tam była ich praojczyzna, w której siedzieli jak u Pana Boga za piecem zanim nie zapragnęli zmiany, podbojów i bogactw.

źródło: NKJP: Zdzisław Skrok: Wielkie Rozdroże: ćwiczenia terenowe z archeologii wyobraźni, 2008

Jako piętnastolatek, wbrew poglądom rodziców, zapragnął pójść do pewnego technikum. Rodzice jednak umieścili go w liceum ogólnokształcącym. W tajemnicy przed nimi, chłopiec dopiął swego - znalazł się w owej szkole.

źródło: NKJP: Andrzej Wasilewski: Karma - los człowieka, 2002

Rodzice chowali Lalibelę w czystości i pobożności, a gdy ten stał się mężczyzną, zapragnęli, żeby został królem.

źródło: NKJP: Ignacy Karpowicz: Nowy kwiat cesarza (i Pszczoły), 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapragnę
zapragniemy
2 os. zapragniesz
zapragniecie
3 os. zapragnie
zapragną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapragnąłem
+(e)m zapragnął
zapragnęłam
+(e)m zapragnęła
zapragnęłom
+(e)m zapragnęło
zapragnęliśmy
+(e)śmy zapragnęli
zapragnęłyśmy
+(e)śmy zapragnęły
2 os. zapragnąłeś
+(e)ś zapragnął
zapragnęłaś
+(e)ś zapragnęła
zapragnęłoś
+(e)ś zapragnęło
zapragnęliście
+(e)ście zapragnęli
zapragnęłyście
+(e)ście zapragnęły
3 os. zapragnął
zapragnęła
zapragnęło
zapragnęli
zapragnęły

bezosobnik: zapragnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapragnijmy
2 os. zapragnij
zapragnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapragnąłbym
bym zapragnął
zapragnęłabym
bym zapragnęła
zapragnęłobym
bym zapragnęło
zapragnęlibyśmy
byśmy zapragnęli
zapragnęłybyśmy
byśmy zapragnęły
2 os. zapragnąłbyś
byś zapragnął
zapragnęłabyś
byś zapragnęła
zapragnęłobyś
byś zapragnęło
zapragnęlibyście
byście zapragnęli
zapragnęłybyście
byście zapragnęły
3 os. zapragnąłby
by zapragnął
zapragnęłaby
by zapragnęła
zapragnęłoby
by zapragnęło
zapragnęliby
by zapragnęli
zapragnęłyby
by zapragnęły

bezosobnik: zapragnięto by

bezokolicznik: zapragnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zapragnąwszy

gerundium: zapragnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zapragnięcie
zapragnięcia
D. zapragnięcia
zapragnięć
C. zapragnięciu
zapragnięciom
B. zapragnięcie
zapragnięcia
N. zapragnięciem
zapragnięciami
Ms. zapragnięciu
zapragnięciach
W. zapragnięcie
zapragnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zapragnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zapragnięty
zapragnięty
zapragnięty
zapragnięte
zapragnięta
D. zapragniętego
zapragniętego
zapragniętego
zapragniętego
zapragniętej
C. zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętej
B. zapragniętego
zapragniętego
zapragnięty
zapragnięte
zapragniętą
N. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętą
Ms. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zapragnięci
zapragnięci
zapragnięte
zapragnięte
D. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
C. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
B. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragnięte
N. zapragniętymi
zapragniętymi
zapragniętymi
zapragniętymi
Ms. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych

odpowiednik aspektowy: pragnąć

Składnia

Rzosobowy + zapragnąć +
KOGO/CZEGO
Rzosobowy + zapragnąć +
BEZOKOLICZNIK
Rzosobowy + zapragnąć +
żeby ZDANIE

2. kobiety

Definicja

poczuć pożądanie seksualne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Połączenia

  • zapragnąć kobiety

Cytaty

Zapragnął tej kobiety. [...] Obejmował szczupłe ciało, dotykał piersi, brzucha, z uczuciem coraz większego uniesienia. A kiedy wreszcie znalazł się w niej, pomyślał, że umiera i że jest to najpiękniejszy rodzaj śmierci.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: zdrada, 1993

Nad kłębowiskiem niepewności, strachu, ekscytacji i pożądania, unosiło się retoryczne: „Po co mi to, po co?” Ale teraz, gdy Andréa nie przyszła, zapragnął jej z dziecięcą zachłannością.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Nielegalne związki, 2011

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapragnę
zapragniemy
2 os. zapragniesz
zapragniecie
3 os. zapragnie
zapragną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapragnąłem
+(e)m zapragnął
zapragnęłam
+(e)m zapragnęła
zapragnęłom
+(e)m zapragnęło
zapragnęliśmy
+(e)śmy zapragnęli
zapragnęłyśmy
+(e)śmy zapragnęły
2 os. zapragnąłeś
+(e)ś zapragnął
zapragnęłaś
+(e)ś zapragnęła
zapragnęłoś
+(e)ś zapragnęło
zapragnęliście
+(e)ście zapragnęli
zapragnęłyście
+(e)ście zapragnęły
3 os. zapragnął
zapragnęła
zapragnęło
zapragnęli
zapragnęły

bezosobnik: zapragnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapragnijmy
2 os. zapragnij
zapragnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapragnąłbym
bym zapragnął
zapragnęłabym
bym zapragnęła
zapragnęłobym
bym zapragnęło
zapragnęlibyśmy
byśmy zapragnęli
zapragnęłybyśmy
byśmy zapragnęły
2 os. zapragnąłbyś
byś zapragnął
zapragnęłabyś
byś zapragnęła
zapragnęłobyś
byś zapragnęło
zapragnęlibyście
byście zapragnęli
zapragnęłybyście
byście zapragnęły
3 os. zapragnąłby
by zapragnął
zapragnęłaby
by zapragnęła
zapragnęłoby
by zapragnęło
zapragnęliby
by zapragnęli
zapragnęłyby
by zapragnęły

bezosobnik: zapragnięto by

bezokolicznik: zapragnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zapragnąwszy

gerundium: zapragnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zapragnięcie
zapragnięcia
D. zapragnięcia
zapragnięć
C. zapragnięciu
zapragnięciom
B. zapragnięcie
zapragnięcia
N. zapragnięciem
zapragnięciami
Ms. zapragnięciu
zapragnięciach
W. zapragnięcie
zapragnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zapragnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zapragnięty
zapragnięty
zapragnięty
zapragnięte
zapragnięta
D. zapragniętego
zapragniętego
zapragniętego
zapragniętego
zapragniętej
C. zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętemu
zapragniętej
B. zapragniętego
zapragniętego
zapragnięty
zapragnięte
zapragniętą
N. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętą
Ms. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zapragnięci
zapragnięci
zapragnięte
zapragnięte
D. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
C. zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
zapragniętym
B. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragnięte
N. zapragniętymi
zapragniętymi
zapragniętymi
zapragniętymi
Ms. zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych
zapragniętych

odpowiednik aspektowy: pragnąć

Składnia

Rzosobowy + zapragnąć +
KOGO

Frazeologizmy

czego dusza zapragnie
ile dusza zapragnie
Data ostatniej modyfikacji: 26.09.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json