UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kłuć

Chronologizacja

XV w., SStp
Współczesne postaci bezokolicznika i czasu teraźniejszego nowsze wobec staropolskich kłóć, kolę.

Pochodzenie

psł. *kolti, *koľǫ 'kłuć, uderzać czymś ostrym', 'rozszczepiać, rozłupywać'

1. szpilką

Definicja

przebijać skórę czymś cienkim i ostrym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	dźgać
	hiperonimy:	ranić

Połączenia

komar kłuje
kłuć igłą, kolcem, nożem, szpilką

Cytaty

A na dodatek ten partacz nie potrafił mi zupełnie trafić w żyłę. Trzy razy mnie kłuł. Do tego igłę miał tępą.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski, Gady, 2007

Sam miał kilka pijawek na nogach. Nie pomogło kłucie szpilką i polewanie alkoholem. Pijawki puszczały dopiero, gdy przypalał je zapalniczką przy głowie, paląc równocześnie własne ciało.

źródło: NKJP: Kazimierz Kaz Ostaszewicz: Południowy wiatr Arizony, 2006

Zadaniem Bara, dobrego tropiciela, było wyszukanie kryjówki i wypłoszenie z niej zwierzyny. Czasu było już niewiele, dochodziło południe. Tropiciel, mimo iż gałęzie mocno: kłuły go w stopy, zagłębiał się w leśnej gęstwinie coraz szybciej.

źródło: WSJP: B. W.: Zwierciadełko powiedz przecie, 1979, prasa

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	kłuję	kłujemy
2 os.	kłujesz	kłujecie
3 os.	kłuje	kłują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułem +(e)m kłuł	kłułam +(e)m kłuła	kłułom +(e)m kłuło	kłuliśmy +(e)śmy kłuli	kłułyśmy +(e)śmy kłuły
2 os.	kłułeś +(e)ś kłuł	kłułaś +(e)ś kłuła	kłułoś +(e)ś kłuło	kłuliście +(e)ście kłuli	kłułyście +(e)ście kłuły
3 os.	kłuł	kłuła	kłuło	kłuli	kłuły

bezosobnik: kłuto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę kłuł będę kłuć	będę kłuła będę kłuć	będę kłuło będę kłuć	będziemy kłuli będziemy kłuć	będziemy kłuły będziemy kłuć
2 os.	będziesz kłuł będziesz kłuć	będziesz kłuła będziesz kłuć	będziesz kłuło będziesz kłuć	będziecie kłuli będziecie kłuć	będziecie kłuły będziecie kłuć
3 os.	będzie kłuł będzie kłuć	będzie kłuła będzie kłuć	będzie kłuło będzie kłuć	będą kłuli będą kłuć	będą kłuły będą kłuć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		kłujmy
2 os.	kłuj	kłujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułbym bym kłuł	kłułabym bym kłuła	kłułobym bym kłuło	kłulibyśmy byśmy kłuli	kłułybyśmy byśmy kłuły
2 os.	kłułbyś byś kłuł	kłułabyś byś kłuła	kłułobyś byś kłuło	kłulibyście byście kłuli	kłułybyście byście kłuły
3 os.	kłułby by kłuł	kłułaby by kłuła	kłułoby by kłuło	kłuliby by kłuli	kłułyby by kłuły

bezosobnik: kłuto by

bezokolicznik: kłuć

imiesłów przysłówkowy współczesny: kłując

gerundium: kłucie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	kłucie	kłucia
D.	kłucia	kłuć
C.	kłuciu	kłuciom
B.	kłucie	kłucia
N.	kłuciem	kłuciami
Ms.	kłuciu	kłuciach
W.	kłucie	kłucia

imiesłów przymiotnikowy czynny: kłujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłujący	kłujący	kłujący	kłujące	kłująca
D.	kłującego	kłującego	kłującego	kłującego	kłującej
C.	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującej
B.	kłującego	kłującego	kłujący	kłujące	kłującą
N.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującą
Ms.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłujący	kłujący	kłujące	kłujące
D.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących
C.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym
B.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujące
N.	kłującymi	kłującymi	kłującymi	kłującymi
Ms.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: kłuty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłuty	kłuty	kłuty	kłute	kłuta
D.	kłutego	kłutego	kłutego	kłutego	kłutej
C.	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutej
B.	kłutego	kłutego	kłuty	kłute	kłutą
N.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutą
Ms.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłuci	kłuci	kłute	kłute
D.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych
C.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym
B.	kłutych	kłutych	kłutych	kłute
N.	kłutymi	kłutymi	kłutymi	kłutymi
Ms.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych

odpowiednik aspektowy: ukłuć

Inne uwagi

W 3 os. lp czasu teraźniejszego używa się również formy kole

Składnia

kłuć

KOGO/CO + (CZYM)

2. w boku

Definicja

powodować ostry, przerywany ból

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

boleć

Połączenia

kłuć w piersi, w plecach, w sercu
kłuć boleśnie
czuć, odczuć, poczuć, uczuć kłucie

Cytaty

Ty nie wiesz, że mnie kłuje w płucach.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Teatr 4 (Rzeźnia 1973, Drugie danie 1968, Vatzlav 1970, Dom na granicy 1967, Testarium 1967), 1997

Bezwzględne kłucie pod lewą piersią nasilało się, ostrzegało.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

Schudł. Kiedy się układał na podartym sienniku (rodzice Ksawerego nie wiedzieli, że sypia na górce w ich domu), coś go kłuło w żołądku i piersiach. Chyba miał gorączkę.

źródło: WSJP: Aleksander Minkowski: Czterdziestu na górze, 1961

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	kłuję	kłujemy
2 os.	kłujesz	kłujecie
3 os.	kłuje	kłują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułem +(e)m kłuł	kłułam +(e)m kłuła	kłułom +(e)m kłuło	kłuliśmy +(e)śmy kłuli	kłułyśmy +(e)śmy kłuły
2 os.	kłułeś +(e)ś kłuł	kłułaś +(e)ś kłuła	kłułoś +(e)ś kłuło	kłuliście +(e)ście kłuli	kłułyście +(e)ście kłuły
3 os.	kłuł	kłuła	kłuło	kłuli	kłuły

bezosobnik: kłuto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę kłuł będę kłuć	będę kłuła będę kłuć	będę kłuło będę kłuć	będziemy kłuli będziemy kłuć	będziemy kłuły będziemy kłuć
2 os.	będziesz kłuł będziesz kłuć	będziesz kłuła będziesz kłuć	będziesz kłuło będziesz kłuć	będziecie kłuli będziecie kłuć	będziecie kłuły będziecie kłuć
3 os.	będzie kłuł będzie kłuć	będzie kłuła będzie kłuć	będzie kłuło będzie kłuć	będą kłuli będą kłuć	będą kłuły będą kłuć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		kłujmy
2 os.	kłuj	kłujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułbym bym kłuł	kłułabym bym kłuła	kłułobym bym kłuło	kłulibyśmy byśmy kłuli	kłułybyśmy byśmy kłuły
2 os.	kłułbyś byś kłuł	kłułabyś byś kłuła	kłułobyś byś kłuło	kłulibyście byście kłuli	kłułybyście byście kłuły
3 os.	kłułby by kłuł	kłułaby by kłuła	kłułoby by kłuło	kłuliby by kłuli	kłułyby by kłuły

bezosobnik: kłuto by

bezokolicznik: kłuć

imiesłów przysłówkowy współczesny: kłując

gerundium: kłucie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	kłucie	kłucia
D.	kłucia	kłuć
C.	kłuciu	kłuciom
B.	kłucie	kłucia
N.	kłuciem	kłuciami
Ms.	kłuciu	kłuciach
W.	kłucie	kłucia

imiesłów przymiotnikowy czynny: kłujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłujący	kłujący	kłujący	kłujące	kłująca
D.	kłującego	kłującego	kłującego	kłującego	kłującej
C.	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującej
B.	kłującego	kłującego	kłujący	kłujące	kłującą
N.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującą
Ms.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłujący	kłujący	kłujące	kłujące
D.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących
C.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym
B.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujące
N.	kłującymi	kłującymi	kłującymi	kłującymi
Ms.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: kłuty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłuty	kłuty	kłuty	kłute	kłuta
D.	kłutego	kłutego	kłutego	kłutego	kłutej
C.	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutej
B.	kłutego	kłutego	kłuty	kłute	kłutą
N.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutą
Ms.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłuci	kłuci	kłute	kłute
D.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych
C.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym
B.	kłutych	kłutych	kłutych	kłute
N.	kłutymi	kłutymi	kłutymi	kłutymi
Ms.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych

odpowiednik aspektowy: ukłuć

Inne uwagi

W 3. os. lp czasu teraźniejszego używa się również formy kole

Składnia

	+	kłuć	+	KOGO
⌀	+	kłuć	+	KOGO + w CZYM

3. drwiną

Definicja

sprawiać komuś przykrość

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	dokuczać, dźgać, żgać
	hiperonimy:	ranić

Połączenia

kłuć nieprzyjemnie

Cytaty

Drwina kłuje, kiedy ją brać do siebie.

źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo : komedia romantyczna, 2004

Poznaliśmy się jeszcze w redakcji międzyszkolnego tygodnika, gdzie prowadził poradnik dla młodych poetów. Próbował ich zniechęcić do pisania wierszy, kłuł szyderstwem.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

W restauracji obsłużą go bez dłuższego czekania, podawszy najlepszy kawałek zupełnie, zupełnie świeżej wołowiny - obsługujący kelner nie doda żadnej kłującej uwagi i, kto wie, czy przeciwnie, z lekka się nie ukłoni.

źródło: WSJP: Michał Choromański: Dygresje na temat kaloszy, 1966

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	kłuję	kłujemy
2 os.	kłujesz	kłujecie
3 os.	kłuje	kłują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułem +(e)m kłuł	kłułam +(e)m kłuła	kłułom +(e)m kłuło	kłuliśmy +(e)śmy kłuli	kłułyśmy +(e)śmy kłuły
2 os.	kłułeś +(e)ś kłuł	kłułaś +(e)ś kłuła	kłułoś +(e)ś kłuło	kłuliście +(e)ście kłuli	kłułyście +(e)ście kłuły
3 os.	kłuł	kłuła	kłuło	kłuli	kłuły

bezosobnik: kłuto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę kłuł będę kłuć	będę kłuła będę kłuć	będę kłuło będę kłuć	będziemy kłuli będziemy kłuć	będziemy kłuły będziemy kłuć
2 os.	będziesz kłuł będziesz kłuć	będziesz kłuła będziesz kłuć	będziesz kłuło będziesz kłuć	będziecie kłuli będziecie kłuć	będziecie kłuły będziecie kłuć
3 os.	będzie kłuł będzie kłuć	będzie kłuła będzie kłuć	będzie kłuło będzie kłuć	będą kłuli będą kłuć	będą kłuły będą kłuć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		kłujmy
2 os.	kłuj	kłujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kłułbym bym kłuł	kłułabym bym kłuła	kłułobym bym kłuło	kłulibyśmy byśmy kłuli	kłułybyśmy byśmy kłuły
2 os.	kłułbyś byś kłuł	kłułabyś byś kłuła	kłułobyś byś kłuło	kłulibyście byście kłuli	kłułybyście byście kłuły
3 os.	kłułby by kłuł	kłułaby by kłuła	kłułoby by kłuło	kłuliby by kłuli	kłułyby by kłuły

bezosobnik: kłuto by

bezokolicznik: kłuć

imiesłów przysłówkowy współczesny: kłując

gerundium: kłucie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	kłucie	kłucia
D.	kłucia	kłuć
C.	kłuciu	kłuciom
B.	kłucie	kłucia
N.	kłuciem	kłuciami
Ms.	kłuciu	kłuciach
W.	kłucie	kłucia

imiesłów przymiotnikowy czynny: kłujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłujący	kłujący	kłujący	kłujące	kłująca
D.	kłującego	kłującego	kłującego	kłującego	kłującej
C.	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującemu	kłującej
B.	kłującego	kłującego	kłujący	kłujące	kłującą
N.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującą
Ms.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym	kłującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłujący	kłujący	kłujące	kłujące
D.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących
C.	kłującym	kłującym	kłującym	kłującym
B.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujące
N.	kłującymi	kłującymi	kłującymi	kłującymi
Ms.	kłujących	kłujących	kłujących	kłujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: kłuty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kłuty	kłuty	kłuty	kłute	kłuta
D.	kłutego	kłutego	kłutego	kłutego	kłutej
C.	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutemu	kłutej
B.	kłutego	kłutego	kłuty	kłute	kłutą
N.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutą
Ms.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym	kłutej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kłuci	kłuci	kłute	kłute
D.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych
C.	kłutym	kłutym	kłutym	kłutym
B.	kłutych	kłutych	kłutych	kłute
N.	kłutymi	kłutymi	kłutymi	kłutymi
Ms.	kłutych	kłutych	kłutych	kłutych

odpowiednik aspektowy: ukłuć

Inne uwagi

W 3 os. lp czasu teraźniejszego używa się również formy kole

Składnia

kłuć

KOGO + CZYM

Frazeologizmy

coś kłuje w oczy kogoś
coś kłuje w zęby kogoś
ktoś kłuje kogoś w oczy czymś

Przysłowia

Prawda w oczy kole

Data ostatniej modyfikacji: 04.06.2014