UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zaryczeć

Chronologizacja

1466, SStp

Pochodzenie

Zob. ryczeć

1. o krowie

Definicja

wydać z pyska przeciągły i bardzo głośny dźwięk

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • krowa zaryczała
  • zaryczeć jak lew

Cytaty

Wtem krowa znowu zaryczała i tak samo żałośnie jak za pierwszym razem, aż mnie strach zadławił.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008

Napiąłem łuk jak najmocniej i puściłem strzałę w dół. Jaguar zaryczał.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Wyspa Robinsona, 1954

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczę
zaryczymy
2 os. zaryczysz
zaryczycie
3 os. zaryczy
zaryczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałem
+(e)m zaryczał
zaryczałam
+(e)m zaryczała
zaryczałom
+(e)m zaryczało
zaryczeliśmy
+(e)śmy zaryczeli
zaryczałyśmy
+(e)śmy zaryczały
2 os. zaryczałeś
+(e)ś zaryczał
zaryczałaś
+(e)ś zaryczała
zaryczałoś
+(e)ś zaryczało
zaryczeliście
+(e)ście zaryczeli
zaryczałyście
+(e)ście zaryczały
3 os. zaryczał
zaryczała
zaryczało
zaryczeli
zaryczały

bezosobnik: zaryczano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczmy
2 os. zarycz
zaryczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałbym
bym zaryczał
zaryczałabym
bym zaryczała
zaryczałobym
bym zaryczało
zaryczelibyśmy
byśmy zaryczeli
zaryczałybyśmy
byśmy zaryczały
2 os. zaryczałbyś
byś zaryczał
zaryczałabyś
byś zaryczała
zaryczałobyś
byś zaryczało
zaryczelibyście
byście zaryczeli
zaryczałybyście
byście zaryczały
3 os. zaryczałby
by zaryczał
zaryczałaby
by zaryczała
zaryczałoby
by zaryczało
zaryczeliby
by zaryczeli
zaryczałyby
by zaryczały

bezosobnik: zaryczano by

bezokolicznik: zaryczeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaryczawszy

gerundium: zaryczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaryczenie
zaryczenia
D. zaryczenia
zaryczeń
C. zaryczeniu
zaryczeniom
B. zaryczenie
zaryczenia
N. zaryczeniem
zaryczeniami
Ms. zaryczeniu
zaryczeniach
W. zaryczenie
zaryczenia

odpowiednik aspektowy: ryczeć

2. ze śmiechu

Definicja

wydać z ust bardzo głośny dźwięk, krzycząc, śpiewając lub śmiejąc się

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • zaryczeć nieludzkim głosem

Cytaty

Tłum zaryczał wielkim głosem. Przy stosach coś się działo.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Zaryczeliśmy starą pieśń kawalerzystów „Hej, dziewuchy [...]”.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Wielki piknik trwał, gruszkówka – miejscowy specjał – podbijała nowe rynki (zwłaszcza podniebienia Norwegów i Polaków), gdy nagle spiker zaryczał do mikrofonu [...].

źródło: NKJP: Przemysław Franczak: Skacz jak Małysz, Gazeta Krakowska, 2007-03-24

Reynevan zaryczał z bólu, czując, jak okute metalem deski ściskają i zgniatają mu stopę.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Jęknął! Jak Boga kocham, żyje!... - zaryczał nagle Malutki i przypadł uchem do jakiejś szpary.

źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolubmowie - rocznik 1920, 1957

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczę
zaryczymy
2 os. zaryczysz
zaryczycie
3 os. zaryczy
zaryczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałem
+(e)m zaryczał
zaryczałam
+(e)m zaryczała
zaryczałom
+(e)m zaryczało
zaryczeliśmy
+(e)śmy zaryczeli
zaryczałyśmy
+(e)śmy zaryczały
2 os. zaryczałeś
+(e)ś zaryczał
zaryczałaś
+(e)ś zaryczała
zaryczałoś
+(e)ś zaryczało
zaryczeliście
+(e)ście zaryczeli
zaryczałyście
+(e)ście zaryczały
3 os. zaryczał
zaryczała
zaryczało
zaryczeli
zaryczały

bezosobnik: zaryczano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczmy
2 os. zarycz
zaryczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałbym
bym zaryczał
zaryczałabym
bym zaryczała
zaryczałobym
bym zaryczało
zaryczelibyśmy
byśmy zaryczeli
zaryczałybyśmy
byśmy zaryczały
2 os. zaryczałbyś
byś zaryczał
zaryczałabyś
byś zaryczała
zaryczałobyś
byś zaryczało
zaryczelibyście
byście zaryczeli
zaryczałybyście
byście zaryczały
3 os. zaryczałby
by zaryczał
zaryczałaby
by zaryczała
zaryczałoby
by zaryczało
zaryczeliby
by zaryczeli
zaryczałyby
by zaryczały

bezosobnik: zaryczano by

bezokolicznik: zaryczeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaryczawszy

gerundium: zaryczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaryczenie
zaryczenia
D. zaryczenia
zaryczeń
C. zaryczeniu
zaryczeniom
B. zaryczenie
zaryczenia
N. zaryczeniem
zaryczeniami
Ms. zaryczeniu
zaryczeniach
W. zaryczenie
zaryczenia

odpowiednik aspektowy: ryczeć

Składnia

bez ograniczeń + zaryczeć +
CO
bez ograniczeń + zaryczeć +
CZYM
bez ograniczeń + zaryczeć +
na KOGO | do KOGO/CZEGO | z CZEGO
bez ograniczeń + zaryczeć +
MOWA WPROST

3. o klaksonie

Definicja

wydać podczas działania bardzo głośny i nieprzyjemny dźwięk

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • silnik zaryczał

Cytaty

29 października, kiedy zaryczą silniki wahadłowca Discovery i poderwą go w przestrzeń kosmiczną, senator John Glenn będzie miał za sobą 77 lat życia.

źródło: NKJP: Piotr Cieśliński: Kosmiczny powrót senatora z Ohio, Gazeta Wyborcza, 1998-10-23

Wreszcie zaryczała lokomotywa, zazgrzytało, zasapało. Pociąg ruszył wolno i pełznął wśród dziwacznie poskręcanych krzaków.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Diabeł na dzwonnicy, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczę
zaryczymy
2 os. zaryczysz
zaryczycie
3 os. zaryczy
zaryczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałem
+(e)m zaryczał
zaryczałam
+(e)m zaryczała
zaryczałom
+(e)m zaryczało
zaryczeliśmy
+(e)śmy zaryczeli
zaryczałyśmy
+(e)śmy zaryczały
2 os. zaryczałeś
+(e)ś zaryczał
zaryczałaś
+(e)ś zaryczała
zaryczałoś
+(e)ś zaryczało
zaryczeliście
+(e)ście zaryczeli
zaryczałyście
+(e)ście zaryczały
3 os. zaryczał
zaryczała
zaryczało
zaryczeli
zaryczały

bezosobnik: zaryczano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaryczmy
2 os. zarycz
zaryczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaryczałbym
bym zaryczał
zaryczałabym
bym zaryczała
zaryczałobym
bym zaryczało
zaryczelibyśmy
byśmy zaryczeli
zaryczałybyśmy
byśmy zaryczały
2 os. zaryczałbyś
byś zaryczał
zaryczałabyś
byś zaryczała
zaryczałobyś
byś zaryczało
zaryczelibyście
byście zaryczeli
zaryczałybyście
byście zaryczały
3 os. zaryczałby
by zaryczał
zaryczałaby
by zaryczała
zaryczałoby
by zaryczało
zaryczeliby
by zaryczeli
zaryczałyby
by zaryczały

bezosobnik: zaryczano by

bezokolicznik: zaryczeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaryczawszy

gerundium: zaryczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zaryczenie
zaryczenia
D. zaryczenia
zaryczeń
C. zaryczeniu
zaryczeniom
B. zaryczenie
zaryczenia
N. zaryczeniem
zaryczeniami
Ms. zaryczeniu
zaryczeniach
W. zaryczenie
zaryczenia

odpowiednik aspektowy: ryczeć

Data ostatniej modyfikacji: 17.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json