UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

obraza

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Rzeczownik odczasownikowy od przedrostkowego obrazić; zob. obrazić, razić

1. zachowanie

Definicja

słowo lub zachowanie, które powoduje, że jakaś osoba czuje się urażona

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • ciężka, śmiertelna, wielka; słowna; domniemana; jawna; osobista obraza
  • obraza Boga; funkcjonariusza; prezydenta; sędziego; urzędnika
  • coś stanowi obrazę
  • coś jest obrazą

Cytaty

[...] rosyjska prokuratura generalna wszczęła śledztwo przeciw satyrycznemu programowi „Marionetki” (rodzaj naszego „Polskiego zoo”) za obrazę prezydenta, premiera i machinacje finansowe.

źródło: NKJP: Andrzej Łomanowski: Moskwa cztery lata po sierpniowym puczu, Gazeta Wyborcza, 1995-08-21

To, co się nazywa grzechem, niejednokrotnie widzisz jako krzywdę zrobioną człowiekowi, czasem obrazę Boga.

źródło: NKJP: ks. Mieczysław Maliński: Zamyślenia, 1998

Menu składa się z wielu dań, a chociaż porcje nie są duże, każdy czuje się bardzo najedzony i nie powinien tknąć dawanego na zakończenie ryżu, stanowiłoby to obrazę dla gospodarzy, znaczyłoby bowiem, że gość nie jest jeszcze syty.

źródło: NKJP: Tadeusz Rojek: Jak to się je: savoir-vivre przy stole, 1994

- Robił pan z siebie wielkiego manipulatora, a tymczasem jeszcze w osiemdziesiątym pierwszym pracował pan w obyczajówce.
Szczęki byłego esbeka zadrżały, jakby spotkała go śmiertelna obraza.

źródło: NKJP: Marek Harny: Zdrajca, 2007

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. obraza
obrazy
D. obrazy
obraz
C. obrazie
obrazom
B. obrazę
obrazy
N. obrazą
obrazami
Ms. obrazie
obrazach
W. obrazo
obrazy

Składnia

bez ograniczeń + obraza +
(KOGO)
bez ograniczeń + obraza +
(dla KOGO)

2. stan

Definicja

stan jakiejś osoby, która czuje się urażona

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  foch

Cytaty

A gdy ojciec dziwił się, skąd masło u nas, skąd jajka, śmietana, odpowiadała omal z obrazą, że ją śmiał zapytać: - Nie o wszystkim musisz zaraz wiedzieć.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. obraza
obrazy
D. obrazy
obraz
C. obrazie
obrazom
B. obrazę
obrazy
N. obrazą
obrazami
Ms. obrazie
obrazach
W. obrazo
obrazy

3. munduru

Definicja

słowo lub zachowanie, które powoduje, że jakieś normy, prawa, wartości zostają zakwestionowane

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa regulacje prawne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • obraza sądu; władzy; munduru; czyjejś pamięci; uczuć religijnych

Cytaty

Użycie broni stawało się natychmiastową reakcją na obrazę oficerskiej czci; cywile zresztą też niekiedy bywali mocno w tym względzie wyczuleni i skorzy do strzelania.

źródło: NKJP: Stanisław Milewski: Ciemne sprawy międzywojnia, 2002

Reżyser został skazany na cztery miesiące więzienia za bluźnierstwo i obrazę uczuć religijnych.

źródło: NKJP: Emilia Sękowska: Wielkie odkurzanie kina: skandalista Pasolini, Esensja, 2009-11-08

Zestawienie postaci Marszałka z angielskim bandytą, nawet skądinąd nietuzinkowym i na swój sposób sympatycznym, może dla wielu być aktem obrazy pamięci wielkiego Polaka.

źródło: NKJP: Zbrodniarze czy męczennicy?, Dziennik Polski - Pejzaż, 2003-10-25

Czy nie uważa pan, że ton tej debaty i określenia używane wobec prawomocnych orzeczeń polskich organów ścigania stanowią obrazę dla polskiego wymiaru sprawiedliwości?

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 07.05.1998

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. obraza
obrazy
D. obrazy
obraz
C. obrazie
obrazom
B. obrazę
obrazy
N. obrazą
obrazami
Ms. obrazie
obrazach
W. obrazo
obrazy

Składnia

bez ograniczeń + obraza +
(CZEGO)
bez ograniczeń + obraza +
(dla CZEGO)

Frazeologizmy

kamień obrazy
obraza boska
obraza majestatu
obraza moralności
Data ostatniej modyfikacji: 18.10.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json