UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zezwalać

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Pochodzenie

Zob. zezwolić

1. pozwalać

Definicja

książk. 
zgadzać się na coś, zwykle oficjalnie, z urzędu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

Połączenia

  • zezwalać na budowę, na eksport, na import, na przetwarzanie danych, na sprzedaż, na stosowanie czegoś, na wstęp do lokalu, na wprowadzenie czegoś, na wykonywanie czegoś

Cytaty

Nie chodzi o to, żeby zabraniać ludziom nurkowania we wrakach, ale trzeba temu nadać jakieś ramy, jak w Szwecji czy Francji. Np. wydawać koncesje na penetrację albo zezwalać na nurkowanie bez prawa wydobywania.

źródło: NKJP: Piotr Lipiński: SŁOŃCE ZASZŁO W POŁUDNIE, Gazeta Wyborcza, 1995-01-27

Ja generalnie jestem za liberalizacją i może decentralizacją, ale jeszcze nie teraz. - Czym Pan będzie się kierował zezwalając lub odmawiając? - Będę starannie badał każde podanie.

źródło: NKJP: Piotr Najsztub: CZAS NA HERBATĘ, Gazeta Wyborcza, 1992-09-19

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalam
zezwalamy
2 os. zezwalasz
zezwalacie
3 os. zezwala
zezwalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałem
+(e)m zezwalał
zezwalałam
+(e)m zezwalała
zezwalałom
+(e)m zezwalało
zezwalaliśmy
+(e)śmy zezwalali
zezwalałyśmy
+(e)śmy zezwalały
2 os. zezwalałeś
+(e)ś zezwalał
zezwalałaś
+(e)ś zezwalała
zezwalałoś
+(e)ś zezwalało
zezwalaliście
+(e)ście zezwalali
zezwalałyście
+(e)ście zezwalały
3 os. zezwalał
zezwalała
zezwalało
zezwalali
zezwalały

bezosobnik: zezwalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zezwalał
będę zezwalać
będę zezwalała
będę zezwalać
będę zezwalało
będę zezwalać
będziemy zezwalali
będziemy zezwalać
będziemy zezwalały
będziemy zezwalać
2 os. będziesz zezwalał
będziesz zezwalać
będziesz zezwalała
będziesz zezwalać
będziesz zezwalało
będziesz zezwalać
będziecie zezwalali
będziecie zezwalać
będziecie zezwalały
będziecie zezwalać
3 os. będzie zezwalał
będzie zezwalać
będzie zezwalała
będzie zezwalać
będzie zezwalało
będzie zezwalać
będą zezwalali
będą zezwalać
będą zezwalały
będą zezwalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalajmy
2 os. zezwalaj
zezwalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałbym
bym zezwalał
zezwalałabym
bym zezwalała
zezwalałobym
bym zezwalało
zezwalalibyśmy
byśmy zezwalali
zezwalałybyśmy
byśmy zezwalały
2 os. zezwalałbyś
byś zezwalał
zezwalałabyś
byś zezwalała
zezwalałobyś
byś zezwalało
zezwalalibyście
byście zezwalali
zezwalałybyście
byście zezwalały
3 os. zezwalałby
by zezwalał
zezwalałaby
by zezwalała
zezwalałoby
by zezwalało
zezwalaliby
by zezwalali
zezwalałyby
by zezwalały

bezosobnik: zezwalano by

bezokolicznik: zezwalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zezwalając

gerundium: zezwalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zezwalanie
zezwalania
D. zezwalania
zezwalań
C. zezwalaniu
zezwalaniom
B. zezwalanie
zezwalania
N. zezwalaniem
zezwalaniami
Ms. zezwalaniu
zezwalaniach
W. zezwalanie
zezwalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zezwalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zezwalający
zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalająca
D. zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającej
C. zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającej
B. zezwalającego
zezwalającego
zezwalający
zezwalające
zezwalającą
N. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającą
Ms. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalające
D. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających
C. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
B. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalające
N. zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
Ms. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających

odpowiednik aspektowy: zezwolić

Składnia

Rzosobowy + zezwalać +
(KOMU) + na CO

2. uznawać za dopuszczalne

Definicja

uznawać za dopuszczalne według obowiązującego prawa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa regulacje prawne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dozwalać

Połączenia

  • licencja, prawo, regulamin, ustawa zezwala; przepisy zezwalają

Cytaty

Kodeks spółek handlowych zezwala w art. 351-354 na wprowadzenie w statutach spółek akcyjnych akcji uprzywilejowanych oraz osobistych uprawnień dla indywidualnie określonych akcjonariuszy i określa ramy tych przywilejów.

źródło: NKJP: Wyrok z dnia 30 września 2004 r., IV CK 713/03, Orzecznictwo Sądu Najwyższego, Izba Cywilna, 2004-09-30

Dodatkowo jej uregulowaniami objęte są spółki-córki, w których spółka-matka ma co najmniej 25-procentowy udział. Dyrektywa zezwala państwom członkowskim na obniżenie procentowego progu wartości udziału.

źródło: NKJP: Ewa Małgorzata Walińska: Wartość bilansowa przedsiębiorstwa a alokacja podatku dochodowego, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalam
zezwalamy
2 os. zezwalasz
zezwalacie
3 os. zezwala
zezwalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałem
+(e)m zezwalał
zezwalałam
+(e)m zezwalała
zezwalałom
+(e)m zezwalało
zezwalaliśmy
+(e)śmy zezwalali
zezwalałyśmy
+(e)śmy zezwalały
2 os. zezwalałeś
+(e)ś zezwalał
zezwalałaś
+(e)ś zezwalała
zezwalałoś
+(e)ś zezwalało
zezwalaliście
+(e)ście zezwalali
zezwalałyście
+(e)ście zezwalały
3 os. zezwalał
zezwalała
zezwalało
zezwalali
zezwalały

bezosobnik: zezwalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zezwalał
będę zezwalać
będę zezwalała
będę zezwalać
będę zezwalało
będę zezwalać
będziemy zezwalali
będziemy zezwalać
będziemy zezwalały
będziemy zezwalać
2 os. będziesz zezwalał
będziesz zezwalać
będziesz zezwalała
będziesz zezwalać
będziesz zezwalało
będziesz zezwalać
będziecie zezwalali
będziecie zezwalać
będziecie zezwalały
będziecie zezwalać
3 os. będzie zezwalał
będzie zezwalać
będzie zezwalała
będzie zezwalać
będzie zezwalało
będzie zezwalać
będą zezwalali
będą zezwalać
będą zezwalały
będą zezwalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalajmy
2 os. zezwalaj
zezwalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałbym
bym zezwalał
zezwalałabym
bym zezwalała
zezwalałobym
bym zezwalało
zezwalalibyśmy
byśmy zezwalali
zezwalałybyśmy
byśmy zezwalały
2 os. zezwalałbyś
byś zezwalał
zezwalałabyś
byś zezwalała
zezwalałobyś
byś zezwalało
zezwalalibyście
byście zezwalali
zezwalałybyście
byście zezwalały
3 os. zezwalałby
by zezwalał
zezwalałaby
by zezwalała
zezwalałoby
by zezwalało
zezwalaliby
by zezwalali
zezwalałyby
by zezwalały

bezosobnik: zezwalano by

bezokolicznik: zezwalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zezwalając

gerundium: zezwalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zezwalanie
zezwalania
D. zezwalania
zezwalań
C. zezwalaniu
zezwalaniom
B. zezwalanie
zezwalania
N. zezwalaniem
zezwalaniami
Ms. zezwalaniu
zezwalaniach
W. zezwalanie
zezwalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zezwalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zezwalający
zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalająca
D. zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającej
C. zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającej
B. zezwalającego
zezwalającego
zezwalający
zezwalające
zezwalającą
N. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającą
Ms. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalające
D. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających
C. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
B. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalające
N. zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
Ms. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających

odpowiednik aspektowy: zezwolić

Składnia

Rznieżywotny + zezwalać +
(KOMU) + na CO

3. umożliwiać

Definicja

książk. 
umożliwiać

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • pogoda, nowa technologia zezwala

Cytaty

To on utrzymuje stałe i w miarę regularne połączenie z Punta Arenas w Chile. Jeśli zezwala pogoda, raz w tygodniu przywozi turystów, zaopatrzenie i paliwo.

źródło: NKJP: Jerzy Surdel: Pocztówka z Patriot Hills, Gazeta Wyborcza, 1996-01-26

Sytuacja narzuca więc desant na szczycie Żabiej Turni Mięguszowieckiej. Niestety, mgły nie zezwalają A. Brzezińskiemu na ten narzucający się swą prostotą manewr.

źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach : wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1070

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalam
zezwalamy
2 os. zezwalasz
zezwalacie
3 os. zezwala
zezwalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałem
+(e)m zezwalał
zezwalałam
+(e)m zezwalała
zezwalałom
+(e)m zezwalało
zezwalaliśmy
+(e)śmy zezwalali
zezwalałyśmy
+(e)śmy zezwalały
2 os. zezwalałeś
+(e)ś zezwalał
zezwalałaś
+(e)ś zezwalała
zezwalałoś
+(e)ś zezwalało
zezwalaliście
+(e)ście zezwalali
zezwalałyście
+(e)ście zezwalały
3 os. zezwalał
zezwalała
zezwalało
zezwalali
zezwalały

bezosobnik: zezwalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zezwalał
będę zezwalać
będę zezwalała
będę zezwalać
będę zezwalało
będę zezwalać
będziemy zezwalali
będziemy zezwalać
będziemy zezwalały
będziemy zezwalać
2 os. będziesz zezwalał
będziesz zezwalać
będziesz zezwalała
będziesz zezwalać
będziesz zezwalało
będziesz zezwalać
będziecie zezwalali
będziecie zezwalać
będziecie zezwalały
będziecie zezwalać
3 os. będzie zezwalał
będzie zezwalać
będzie zezwalała
będzie zezwalać
będzie zezwalało
będzie zezwalać
będą zezwalali
będą zezwalać
będą zezwalały
będą zezwalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zezwalajmy
2 os. zezwalaj
zezwalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zezwalałbym
bym zezwalał
zezwalałabym
bym zezwalała
zezwalałobym
bym zezwalało
zezwalalibyśmy
byśmy zezwalali
zezwalałybyśmy
byśmy zezwalały
2 os. zezwalałbyś
byś zezwalał
zezwalałabyś
byś zezwalała
zezwalałobyś
byś zezwalało
zezwalalibyście
byście zezwalali
zezwalałybyście
byście zezwalały
3 os. zezwalałby
by zezwalał
zezwalałaby
by zezwalała
zezwalałoby
by zezwalało
zezwalaliby
by zezwalali
zezwalałyby
by zezwalały

bezosobnik: zezwalano by

bezokolicznik: zezwalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zezwalając

gerundium: zezwalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zezwalanie
zezwalania
D. zezwalania
zezwalań
C. zezwalaniu
zezwalaniom
B. zezwalanie
zezwalania
N. zezwalaniem
zezwalaniami
Ms. zezwalaniu
zezwalaniach
W. zezwalanie
zezwalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zezwalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zezwalający
zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalająca
D. zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającego
zezwalającej
C. zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającemu
zezwalającej
B. zezwalającego
zezwalającego
zezwalający
zezwalające
zezwalającą
N. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającą
Ms. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zezwalający
zezwalający
zezwalające
zezwalające
D. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających
C. zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
zezwalającym
B. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalające
N. zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
zezwalającymi
Ms. zezwalających
zezwalających
zezwalających
zezwalających

Składnia

bez ograniczeń + zezwalać +
(KOMU) + na CO
Data ostatniej modyfikacji: 23.05.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json