UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

chłonąć

Chronologizacja

2 połowa XIX w., Bańk
XIX w., Bor

Pochodzenie

psł. *cholnǫti 'otoczyć, ogarnąć, osłonić'

W etymologicznym związku z psł. *choliti 'otaczać, ogarniać, osłaniać' > 'wciągać w siebie, pochłaniać'

1. wodę

Definicja

wciągać do wewnątrz, usuwając z otoczenia

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:

pochłaniać

Połączenia

chłonąć powietrze, wilgoć, wodę, zapach

Cytaty

[...] nieostrożnie trącona filiżanka zalała kawą pół szpalty, a szary, porowaty papier podłego gatunku szybko chłonął słodki płyn.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007

W przypadku tej sali, szumnie nazywanej „kantyną”, dach rzeczywiście był z materiału, a ściślej z impregnowanego brezentu, który w irytujący sposób chłonął i skraplał wilgoć potraw i oddechów.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Wyspy szerszenia, 2008

Ani drgnął, gdy przemywała szmatką podrapane policzki i czoło. Skóra chciwie chłonęła wywar.

źródło: NKJP: Mariusz Sieniewicz: Rebelia, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	chłonę	chłoniemy
2 os.	chłoniesz	chłoniecie
3 os.	chłonie	chłoną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	chłonąłem +(e)m chłonął	chłonęłam +(e)m chłonęła	chłonęłom +(e)m chłonęło	chłonęliśmy +(e)śmy chłonęli	chłonęłyśmy +(e)śmy chłonęły
2 os.	chłonąłeś +(e)ś chłonął	chłonęłaś +(e)ś chłonęła	chłonęłoś +(e)ś chłonęło	chłonęliście +(e)ście chłonęli	chłonęłyście +(e)ście chłonęły
3 os.	chłonął	chłonęła	chłonęło	chłonęli	chłonęły

bezosobnik: chłonięto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę chłonął będę chłonąć	będę chłonęła będę chłonąć	będę chłonęło będę chłonąć	będziemy chłonęli będziemy chłonąć	będziemy chłonęły będziemy chłonąć
2 os.	będziesz chłonął będziesz chłonąć	będziesz chłonęła będziesz chłonąć	będziesz chłonęło będziesz chłonąć	będziecie chłonęli będziecie chłonąć	będziecie chłonęły będziecie chłonąć
3 os.	będzie chłonął będzie chłonąć	będzie chłonęła będzie chłonąć	będzie chłonęło będzie chłonąć	będą chłonęli będą chłonąć	będą chłonęły będą chłonąć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		chłońmy
2 os.	chłoń	chłońcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	chłonąłbym bym chłonął	chłonęłabym bym chłonęła	chłonęłobym bym chłonęło	chłonęlibyśmy byśmy chłonęli	chłonęłybyśmy byśmy chłonęły
2 os.	chłonąłbyś byś chłonął	chłonęłabyś byś chłonęła	chłonęłobyś byś chłonęło	chłonęlibyście byście chłonęli	chłonęłybyście byście chłonęły
3 os.	chłonąłby by chłonął	chłonęłaby by chłonęła	chłonęłoby by chłonęło	chłonęliby by chłonęli	chłonęłyby by chłonęły

bezosobnik: chłonięto by

bezokolicznik: chłonąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: chłonąc

gerundium: chłonięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	chłonięcie	chłonięcia
D.	chłonięcia	chłonięć
C.	chłonięciu	chłonięciom
B.	chłonięcie	chłonięcia
N.	chłonięciem	chłonięciami
Ms.	chłonięciu	chłonięciach
W.	chłonięcie	chłonięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: chłonący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	chłonący	chłonący	chłonący	chłonące	chłonąca
D.	chłonącego	chłonącego	chłonącego	chłonącego	chłonącej
C.	chłonącemu	chłonącemu	chłonącemu	chłonącemu	chłonącej
B.	chłonącego	chłonącego	chłonący	chłonące	chłonącą
N.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącą
Ms.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	chłonący	chłonący	chłonące	chłonące
D.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonących
C.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym
B.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonące
N.	chłonącymi	chłonącymi	chłonącymi	chłonącymi
Ms.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonących

imiesłów przymiotnikowy bierny: chłonięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	chłonięty	chłonięty	chłonięty	chłonięte	chłonięta
D.	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętej
C.	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętej
B.	chłoniętego	chłoniętego	chłonięty	chłonięte	chłoniętą
N.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętą
Ms.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	chłonięci	chłonięci	chłonięte	chłonięte
D.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych
C.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym
B.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłonięte
N.	chłoniętymi	chłoniętymi	chłoniętymi	chłoniętymi
Ms.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych

odpowiednik aspektowy: wchłonąć

Składnia

Rz_nieżywotny

chłonąć

2. wiedzę

Definicja

z zainteresowaniem odbierać, przeżywać i zapamiętywać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Relacje znaczeniowe

synonimy:

pochłaniać

Połączenia

chłonąć informacje, słowa, wiedzę; atmosferę, piękno czegoś, widoki, wrażenia
chłonąć szybko
chłonąć jak gąbka

Cytaty

	Słuchał, chłonąc nie tylko słowa, ale ich barwę i natężenie. źródło: NKJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988
	Antek całym sobą chłonął dzieło sztuki, ale nie dane mu było długo trwać w tym artystycznym uniesieniu. źródło: NKJP: Piotr Niklewicz: Niezwykła kariera Antoniego K, 2006
	Był zafascynowany górami: chłonął wszystko, co dotyczyło Tatr. źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach: wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1999
	Amerykanie, trzymając się burt, chciwie chłonęli nieznane widoki. źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	chłonę	chłoniemy
2 os.	chłoniesz	chłoniecie
3 os.	chłonie	chłoną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	chłonąłem +(e)m chłonął	chłonęłam +(e)m chłonęła	chłonęłom +(e)m chłonęło	chłonęliśmy +(e)śmy chłonęli	chłonęłyśmy +(e)śmy chłonęły
2 os.	chłonąłeś +(e)ś chłonął	chłonęłaś +(e)ś chłonęła	chłonęłoś +(e)ś chłonęło	chłonęliście +(e)ście chłonęli	chłonęłyście +(e)ście chłonęły
3 os.	chłonął	chłonęła	chłonęło	chłonęli	chłonęły

bezosobnik: chłonięto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę chłonął będę chłonąć	będę chłonęła będę chłonąć	będę chłonęło będę chłonąć	będziemy chłonęli będziemy chłonąć	będziemy chłonęły będziemy chłonąć
2 os.	będziesz chłonął będziesz chłonąć	będziesz chłonęła będziesz chłonąć	będziesz chłonęło będziesz chłonąć	będziecie chłonęli będziecie chłonąć	będziecie chłonęły będziecie chłonąć
3 os.	będzie chłonął będzie chłonąć	będzie chłonęła będzie chłonąć	będzie chłonęło będzie chłonąć	będą chłonęli będą chłonąć	będą chłonęły będą chłonąć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		chłońmy
2 os.	chłoń	chłońcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	chłonąłbym bym chłonął	chłonęłabym bym chłonęła	chłonęłobym bym chłonęło	chłonęlibyśmy byśmy chłonęli	chłonęłybyśmy byśmy chłonęły
2 os.	chłonąłbyś byś chłonął	chłonęłabyś byś chłonęła	chłonęłobyś byś chłonęło	chłonęlibyście byście chłonęli	chłonęłybyście byście chłonęły
3 os.	chłonąłby by chłonął	chłonęłaby by chłonęła	chłonęłoby by chłonęło	chłonęliby by chłonęli	chłonęłyby by chłonęły

bezosobnik: chłonięto by

bezokolicznik: chłonąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: chłonąc

gerundium: chłonięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	chłonięcie	chłonięcia
D.	chłonięcia	chłonięć
C.	chłonięciu	chłonięciom
B.	chłonięcie	chłonięcia
N.	chłonięciem	chłonięciami
Ms.	chłonięciu	chłonięciach
W.	chłonięcie	chłonięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: chłonący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	chłonący	chłonący	chłonący	chłonące	chłonąca
D.	chłonącego	chłonącego	chłonącego	chłonącego	chłonącej
C.	chłonącemu	chłonącemu	chłonącemu	chłonącemu	chłonącej
B.	chłonącego	chłonącego	chłonący	chłonące	chłonącą
N.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącą
Ms.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	chłonący	chłonący	chłonące	chłonące
D.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonących
C.	chłonącym	chłonącym	chłonącym	chłonącym
B.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonące
N.	chłonącymi	chłonącymi	chłonącymi	chłonącymi
Ms.	chłonących	chłonących	chłonących	chłonących

imiesłów przymiotnikowy bierny: chłonięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	chłonięty	chłonięty	chłonięty	chłonięte	chłonięta
D.	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętego	chłoniętej
C.	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętemu	chłoniętej
B.	chłoniętego	chłoniętego	chłonięty	chłonięte	chłoniętą
N.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętą
Ms.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	chłonięci	chłonięci	chłonięte	chłonięte
D.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych
C.	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym	chłoniętym
B.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłonięte
N.	chłoniętymi	chłoniętymi	chłoniętymi	chłoniętymi
Ms.	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych	chłoniętych

odpowiednik aspektowy: wchłonąć

Składnia

Rz_osobowy

chłonąć

Frazeologizmy

ktoś chłonie wzrokiem kogoś/coś
ktoś chłonie oczami kogoś/coś

Data ostatniej modyfikacji: 07.05.2014