UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uwić

Chronologizacja

SStp, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. wić

1. wianek

Definicja

połączyć pędy lub pasma, wielokrotnie przełożywszy je przez siebie

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zapleść
antonimy:  odpleść, rozpleść

Połączenia

  • uwić wianek, wieniec

Cytaty

Na nurt wody kładziono pięknie uwite wianki z ziół i kwiatów.

źródło: NKJP: (BM): Wionecku popłynies wodom, Gazeta Krakowska, 2002-07-09

Na 22 sierpnia zaplanowane są dożynki wiejskie. Gospodynie uwiły tradycyjny wieniec, upiekły chleb, napełniły solniczkę.

źródło: NKJP: Bolesław Cielecki: Podpalacz terroryzuje wioskę, Gazeta Wrocławska, nr 16/09, 1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uwiję
uwijemy
2 os. uwijesz
uwijecie
3 os. uwije
uwiją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uwiłem
+(e)m uwił
uwiłam
+(e)m uwiła
uwiłom
+(e)m uwiło
uwiliśmy
+(e)śmy uwili
uwiłyśmy
+(e)śmy uwiły
2 os. uwiłeś
+(e)ś uwił
uwiłaś
+(e)ś uwiła
uwiłoś
+(e)ś uwiło
uwiliście
+(e)ście uwili
uwiłyście
+(e)ście uwiły
3 os. uwił
uwiła
uwiło
uwili
uwiły

bezosobnik: uwito

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uwijmy
2 os. uwij
uwijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uwiłbym
bym uwił
uwiłabym
bym uwiła
uwiłobym
bym uwiło
uwilibyśmy
byśmy uwili
uwiłybyśmy
byśmy uwiły
2 os. uwiłbyś
byś uwił
uwiłabyś
byś uwiła
uwiłobyś
byś uwiło
uwilibyście
byście uwili
uwiłybyście
byście uwiły
3 os. uwiłby
by uwił
uwiłaby
by uwiła
uwiłoby
by uwiło
uwiliby
by uwili
uwiłyby
by uwiły

bezosobnik: uwito by

bezokolicznik: uwić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: uwiwszy

gerundium: uwicie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. uwicie
uwicia
D. uwicia
uwić
C. uwiciu
uwiciom
B. uwicie
uwicia
N. uwiciem
uwiciami
Ms. uwiciu
uwiciach
W. uwicie
uwicia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uwity

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. uwity
uwity
uwity
uwite
uwita
D. uwitego
uwitego
uwitego
uwitego
uwitej
C. uwitemu
uwitemu
uwitemu
uwitemu
uwitej
B. uwitego
uwitego
uwity
uwite
uwitą
N. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
uwitą
Ms. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
uwitej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. uwici
uwici
uwite
uwite
D. uwitych
uwitych
uwitych
uwitych
C. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
B. uwitych
uwitych
uwitych
uwite
N. uwitymi
uwitymi
uwitymi
uwitymi
Ms. uwitych
uwitych
uwitych
uwitych

odpowiednik aspektowy: wić

Składnia

Rzosobowy + uwić +
CO

2. gniazdo

Definicja

zbudować z przełożonych przez siebie pędów lub pasm

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt ptaki

Połączenia

  • ptak; bocian uwił
  • uwić gniazdko, gniazdo

Cytaty

Uwite gniazdko w ikarusie odkrył jeden z kierowców. Najpierw zauważył, że na jego przyjazd do zajezdni czeka parka pliszek.

źródło: NKJP: (fes): Kocia sprawka, Dziennik Bałtycki, 2004-07-26

Od soboty kawki bezskutecznie próbowały dostać się do otworów, gdzie uwiły już gniazda i złożyły jaja.

źródło: NKJP: (PAP): Kawki będą mogły wysiedzieć jaja, Metropol, nr 21/03, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uwiję
uwijemy
2 os. uwijesz
uwijecie
3 os. uwije
uwiją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uwiłem
+(e)m uwił
uwiłam
+(e)m uwiła
uwiłom
+(e)m uwiło
uwiliśmy
+(e)śmy uwili
uwiłyśmy
+(e)śmy uwiły
2 os. uwiłeś
+(e)ś uwił
uwiłaś
+(e)ś uwiła
uwiłoś
+(e)ś uwiło
uwiliście
+(e)ście uwili
uwiłyście
+(e)ście uwiły
3 os. uwił
uwiła
uwiło
uwili
uwiły

bezosobnik: uwito

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uwijmy
2 os. uwij
uwijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uwiłbym
bym uwił
uwiłabym
bym uwiła
uwiłobym
bym uwiło
uwilibyśmy
byśmy uwili
uwiłybyśmy
byśmy uwiły
2 os. uwiłbyś
byś uwił
uwiłabyś
byś uwiła
uwiłobyś
byś uwiło
uwilibyście
byście uwili
uwiłybyście
byście uwiły
3 os. uwiłby
by uwił
uwiłaby
by uwiła
uwiłoby
by uwiło
uwiliby
by uwili
uwiłyby
by uwiły

bezosobnik: uwito by

bezokolicznik: uwić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: uwiwszy

gerundium: uwicie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. uwicie
uwicia
D. uwicia
uwić
C. uwiciu
uwiciom
B. uwicie
uwicia
N. uwiciem
uwiciami
Ms. uwiciu
uwiciach
W. uwicie
uwicia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uwity

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. uwity
uwity
uwity
uwite
uwita
D. uwitego
uwitego
uwitego
uwitego
uwitej
C. uwitemu
uwitemu
uwitemu
uwitemu
uwitej
B. uwitego
uwitego
uwity
uwite
uwitą
N. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
uwitą
Ms. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
uwitej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. uwici
uwici
uwite
uwite
D. uwitych
uwitych
uwitych
uwitych
C. uwitym
uwitym
uwitym
uwitym
B. uwitych
uwitych
uwitych
uwite
N. uwitymi
uwitymi
uwitymi
uwitymi
Ms. uwitych
uwitych
uwitych
uwitych

odpowiednik aspektowy: wić

Składnia

Rzżywotny + uwić +
CO

Frazeologizmy

ktoś uwił gniazdko
ktoś uwił gniazdo
ktoś uwił gniazdko
ktoś uwił gniazdo
Data ostatniej modyfikacji: 27.12.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json