UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

trenować

Chronologizacja

SWil: (inne znaczenie), SJPWar: (inne znaczenie), SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

ang. train

1. koszykówkę

Definicja

wykonywać systematycznie ćwiczenia związane z jakąś dyscypliną sportu, aby osiągać w niej jak najlepsze wyniki

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ćwiczyć

Połączenia

piłkarz, sportowiec, tancerz, zawodnik; drużyna trenuje
trenować biegi, dyscyplinę sportową, karate, koszykówkę, piłkę nożną, pływanie, sztuki walki
trenować do meczu, do mistrzostw, do olimpiady, do zawodów
trenować na basenie, na bieżni, na boisku, na korcie, na macie, na siłowni, na skoczni, na stadionie; na obozie, na wyjeździe; na powietrzu
trenować po kilka godzin dziennie
trenować pod kątem zawodów; pod okiem szkoleniowca, pod okiem trenera; pod czyimś kierunkiem
trenować przed meczem, przed mistrzostwami, przed zawodami
trenować w hali, w ośrodku szkoleniowym, w sali; w klubie sportowym
trenować amatorsko, wyczynowo, zawodowo; chętnie, codziennie, intensywnie, systematycznie, wytrwale
trenuje jak profesjonalista, jak zawodowiec
chcieć, lubić, przestać, zacząć trenować
trenować i uczestniczyć w zawodach, trenować i walczyć, trenować i grać, trenować i budować formę, trenować i startować w turniejach; ćwiczyć i trenować
trenować samemu

Cytaty

	W dzieciństwie oprócz piłki nożnej trenowałeś podobno koszykówkę i judo. źródło: NKJP: Piłka, Dorotka i...trzy ulubione miasta Radosława Majdana, Tygodnik Ciechanowski, 2004-06-09
	W trzech kategoriach wiekowych zmagało się 32 [...] chłopców i dziewcząt trenujących tenis w swoich rodzimych klubach. źródło: NKJP: (PS): Grali o puchar Kubusia, Dziennik Polski, 2003-07-25
	Zawodnicy trenują na stadionie, pływalni, sali gimnastycznej i ściance wspinaczki skałkowej. źródło: NKJP: Jerzy Pośpiech: Przed szóstą edycją, Nowiny Raciborskie, 2003-04-23
	Większość zespołów pilnie trenuje, aby jak najlepiej przygotować się do rozgrywek. źródło: NKJP: Stalowowolscy piątoligowcy nie śpią, Dziennik Polski, 2002-02-06
	Obiekt dzięki swojej wszechstronności umożliwia trenowanie różnych dyscyplin sportowych. źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	trenuję	trenujemy
2 os.	trenujesz	trenujecie
3 os.	trenuje	trenują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałem +(e)m trenował	trenowałam +(e)m trenowała	trenowałom +(e)m trenowało	trenowaliśmy +(e)śmy trenowali	trenowałyśmy +(e)śmy trenowały
2 os.	trenowałeś +(e)ś trenował	trenowałaś +(e)ś trenowała	trenowałoś +(e)ś trenowało	trenowaliście +(e)ście trenowali	trenowałyście +(e)ście trenowały
3 os.	trenował	trenowała	trenowało	trenowali	trenowały

bezosobnik: trenowano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę trenował będę trenować	będę trenowała będę trenować	będę trenowało będę trenować	będziemy trenowali będziemy trenować	będziemy trenowały będziemy trenować
2 os.	będziesz trenował będziesz trenować	będziesz trenowała będziesz trenować	będziesz trenowało będziesz trenować	będziecie trenowali będziecie trenować	będziecie trenowały będziecie trenować
3 os.	będzie trenował będzie trenować	będzie trenowała będzie trenować	będzie trenowało będzie trenować	będą trenowali będą trenować	będą trenowały będą trenować

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		trenujmy
2 os.	trenuj	trenujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałbym bym trenował	trenowałabym bym trenowała	trenowałobym bym trenowało	trenowalibyśmy byśmy trenowali	trenowałybyśmy byśmy trenowały
2 os.	trenowałbyś byś trenował	trenowałabyś byś trenowała	trenowałobyś byś trenowało	trenowalibyście byście trenowali	trenowałybyście byście trenowały
3 os.	trenowałby by trenował	trenowałaby by trenowała	trenowałoby by trenowało	trenowaliby by trenowali	trenowałyby by trenowały

bezosobnik: trenowano by

bezokolicznik: trenować

imiesłów przysłówkowy współczesny: trenując

gerundium: trenowanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	trenowanie	trenowania
D.	trenowania	trenowań
C.	trenowaniu	trenowaniom
B.	trenowanie	trenowania
N.	trenowaniem	trenowaniami
Ms.	trenowaniu	trenowaniach
W.	trenowanie	trenowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: trenujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenujący	trenujący	trenujący	trenujące	trenująca
D.	trenującego	trenującego	trenującego	trenującego	trenującej
C.	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującej
B.	trenującego	trenującego	trenujący	trenujące	trenującą
N.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującą
Ms.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenujący	trenujący	trenujące	trenujące
D.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących
C.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym
B.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujące
N.	trenującymi	trenującymi	trenującymi	trenującymi
Ms.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: trenowany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenowany	trenowany	trenowany	trenowane	trenowana
D.	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanej
C.	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanej
B.	trenowanego	trenowanego	trenowany	trenowane	trenowaną
N.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowaną
Ms.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenowani	trenowani	trenowane	trenowane
D.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych
C.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym
B.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowane
N.	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi
Ms.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych

Składnia

Rz_osobowy	+	trenować	+	CO
Rz_osobowy	+	trenować	+	żeby ZDANIE

2. zawodników

Definicja

przygotowywać ludzi lub zwierzęta do osiągania jak najlepszych wyników w jakiejś dyscyplinie

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata pozaszkolne formy nauczania

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Połączenia

szkoleniowiec, trener, treser trenuje
trenować drużynę, juniorów, seniorów, zawodników, zwierzęta

Cytaty

	Mariusz Rytkowski ma 26 lat, jest wychowankiem Mazovii Ciechanów, trenuje go Wojciech Gesek. źródło: NKJP: R. Marut: Mariusz Rytkowski z Mazovii Ciechanów wicemistrzem Europy, Tygodnik Ciechanowski, 2002-04-30
	Najbardziej komfortowa sytuacja dla trenera ma miejsce wtedy, gdy trenuje zawodnika od początku jego kariery. źródło: Internet
	Trener Kozera ma wiele marzeń. Przede wszystkim marzy się mu tartanowa bieżnia (trenuje zawodników na bieżni żużlowej). źródło: NKJP: M. Rutkowska: Sukces satysfakcjonuje, Tygodnik Ciechanowski, 2002-05-06
	W sezonie 1993/94 drużyny juniorów młodszych i młodzików trenowane przez Jerzego Madera nie odniosły sukcesów. źródło: Internet
	Niektóre z koni trenuje Joanna Księżuk, trener z licencją dżokeja. źródło: NKJP: I. Koba: 150-lecie Stadniny Koni „Krasne”, Tygodnik Ciechanowski, 2007-10-10

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	trenuję	trenujemy
2 os.	trenujesz	trenujecie
3 os.	trenuje	trenują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałem +(e)m trenował	trenowałam +(e)m trenowała	trenowałom +(e)m trenowało	trenowaliśmy +(e)śmy trenowali	trenowałyśmy +(e)śmy trenowały
2 os.	trenowałeś +(e)ś trenował	trenowałaś +(e)ś trenowała	trenowałoś +(e)ś trenowało	trenowaliście +(e)ście trenowali	trenowałyście +(e)ście trenowały
3 os.	trenował	trenowała	trenowało	trenowali	trenowały

bezosobnik: trenowano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę trenował będę trenować	będę trenowała będę trenować	będę trenowało będę trenować	będziemy trenowali będziemy trenować	będziemy trenowały będziemy trenować
2 os.	będziesz trenował będziesz trenować	będziesz trenowała będziesz trenować	będziesz trenowało będziesz trenować	będziecie trenowali będziecie trenować	będziecie trenowały będziecie trenować
3 os.	będzie trenował będzie trenować	będzie trenowała będzie trenować	będzie trenowało będzie trenować	będą trenowali będą trenować	będą trenowały będą trenować

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		trenujmy
2 os.	trenuj	trenujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałbym bym trenował	trenowałabym bym trenowała	trenowałobym bym trenowało	trenowalibyśmy byśmy trenowali	trenowałybyśmy byśmy trenowały
2 os.	trenowałbyś byś trenował	trenowałabyś byś trenowała	trenowałobyś byś trenowało	trenowalibyście byście trenowali	trenowałybyście byście trenowały
3 os.	trenowałby by trenował	trenowałaby by trenowała	trenowałoby by trenowało	trenowaliby by trenowali	trenowałyby by trenowały

bezosobnik: trenowano by

bezokolicznik: trenować

imiesłów przysłówkowy współczesny: trenując

gerundium: trenowanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	trenowanie	trenowania
D.	trenowania	trenowań
C.	trenowaniu	trenowaniom
B.	trenowanie	trenowania
N.	trenowaniem	trenowaniami
Ms.	trenowaniu	trenowaniach
W.	trenowanie	trenowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: trenujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenujący	trenujący	trenujący	trenujące	trenująca
D.	trenującego	trenującego	trenującego	trenującego	trenującej
C.	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującej
B.	trenującego	trenującego	trenujący	trenujące	trenującą
N.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującą
Ms.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenujący	trenujący	trenujące	trenujące
D.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących
C.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym
B.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujące
N.	trenującymi	trenującymi	trenującymi	trenującymi
Ms.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: trenowany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenowany	trenowany	trenowany	trenowane	trenowana
D.	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanej
C.	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanej
B.	trenowanego	trenowanego	trenowany	trenowane	trenowaną
N.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowaną
Ms.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenowani	trenowani	trenowane	trenowane
D.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych
C.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym
B.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowane
N.	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi
Ms.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych

odpowiednik aspektowy: wytrenować

Składnia

trenować

KOGO/CO

Informacja normatywna

Uznawane za błędne w znaczeniu: 'ćwiczyć, uczyć zwierzę (jak najlepszego) wykonywania jakiejś czynności'

3. umiejętność

Definicja

wykonywać wielokrotnie jakąś czynność, aby nabrać w niej wprawy, lub doskonalić już nabytą umiejętność

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata pozaszkolne formy nauczania

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ćwiczyć

Połączenia

trenować umysł, pamięć; asertywność, umiejętności; gwizdanie

Cytaty

	Warto trenować umiejętność słuchania innych oraz rozpoznawania, kiedy ty jesteś słuchana. źródło: Internet
	Trenując asertywność [...] – uczymy się mówić „nie”. źródło: NKJP: Maria Król-Fijewska: Stanowczo, łagodnie, bez lęku, 2005
	Zapalił [...] i założywszy nogę na nogę, przez chwilę trenował puszczanie kółek z dymu. źródło: NKJP: Małgorzata Musierowicz: Dziecko piątku, 1993
	Jął trenować pamięć w nadziei, że […] zapamięta numer. źródło: NKJP: NIE-Sprawiedliwość na 18 kołach, 2003
	Jestem w takim wieku, że powinienem się rozwijać, trenować, doskonalić swoje umiejętności. źródło: NKJP: Grać w wyższej lidze, Dziennik Polski, 2003-03-03

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	trenuję	trenujemy
2 os.	trenujesz	trenujecie
3 os.	trenuje	trenują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałem +(e)m trenował	trenowałam +(e)m trenowała	trenowałom +(e)m trenowało	trenowaliśmy +(e)śmy trenowali	trenowałyśmy +(e)śmy trenowały
2 os.	trenowałeś +(e)ś trenował	trenowałaś +(e)ś trenowała	trenowałoś +(e)ś trenowało	trenowaliście +(e)ście trenowali	trenowałyście +(e)ście trenowały
3 os.	trenował	trenowała	trenowało	trenowali	trenowały

bezosobnik: trenowano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę trenował będę trenować	będę trenowała będę trenować	będę trenowało będę trenować	będziemy trenowali będziemy trenować	będziemy trenowały będziemy trenować
2 os.	będziesz trenował będziesz trenować	będziesz trenowała będziesz trenować	będziesz trenowało będziesz trenować	będziecie trenowali będziecie trenować	będziecie trenowały będziecie trenować
3 os.	będzie trenował będzie trenować	będzie trenowała będzie trenować	będzie trenowało będzie trenować	będą trenowali będą trenować	będą trenowały będą trenować

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		trenujmy
2 os.	trenuj	trenujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trenowałbym bym trenował	trenowałabym bym trenowała	trenowałobym bym trenowało	trenowalibyśmy byśmy trenowali	trenowałybyśmy byśmy trenowały
2 os.	trenowałbyś byś trenował	trenowałabyś byś trenowała	trenowałobyś byś trenowało	trenowalibyście byście trenowali	trenowałybyście byście trenowały
3 os.	trenowałby by trenował	trenowałaby by trenowała	trenowałoby by trenowało	trenowaliby by trenowali	trenowałyby by trenowały

bezosobnik: trenowano by

bezokolicznik: trenować

imiesłów przysłówkowy współczesny: trenując

gerundium: trenowanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	trenowanie	trenowania
D.	trenowania	trenowań
C.	trenowaniu	trenowaniom
B.	trenowanie	trenowania
N.	trenowaniem	trenowaniami
Ms.	trenowaniu	trenowaniach
W.	trenowanie	trenowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: trenujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenujący	trenujący	trenujący	trenujące	trenująca
D.	trenującego	trenującego	trenującego	trenującego	trenującej
C.	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującemu	trenującej
B.	trenującego	trenującego	trenujący	trenujące	trenującą
N.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującą
Ms.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym	trenującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenujący	trenujący	trenujące	trenujące
D.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących
C.	trenującym	trenującym	trenującym	trenującym
B.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujące
N.	trenującymi	trenującymi	trenującymi	trenującymi
Ms.	trenujących	trenujących	trenujących	trenujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: trenowany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trenowany	trenowany	trenowany	trenowane	trenowana
D.	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanego	trenowanej
C.	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanemu	trenowanej
B.	trenowanego	trenowanego	trenowany	trenowane	trenowaną
N.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowaną
Ms.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trenowani	trenowani	trenowane	trenowane
D.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych
C.	trenowanym	trenowanym	trenowanym	trenowanym
B.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowane
N.	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi	trenowanymi
Ms.	trenowanych	trenowanych	trenowanych	trenowanych

odpowiednik aspektowy: wytrenować

Składnia

Rz_osobowy

trenować

Data ostatniej modyfikacji: 09.01.2010