UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

śmierdzieć

Chronologizacja

1437, SStp

Pochodzenie

psł. smŕ̥děti, *smŕ̥ďǫ 'wydzielać przykrą woń, cuchnąć'

1. człowiek

Definicja

pot.

wydzielać nieprzyjemny zapach

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii zapachy

Relacje znaczeniowe

synonimy:

cuchnąć

Połączenia

człowiek, pies śmierdzi; dom, korytarz śmierdział; woda śmierdzi; miasto, powietrze śmierdziało; ciuchy, nogi, ręczniki, ubrania śmierdzą
śmierdzieć alkoholem, wódką; dymem, papierosami; stęchlizną
niesamowicie, okropnie, potwornie, strasznie śmierdzieć

Cytaty

	Korytarz śmierdział kocim moczem, kurzem nietrzepanych dywanów i niemytymi butelkami po winie. źródło: NKJP: Tomasz Klarecki: Wilk... i śmierć bankiera, 2006
	Zarośnięty siwą szczeciną furman z daleka śmierdział alkoholem. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006
	Musiałam nawet wyrzucić część rzeczy z szafy, bo śmierdziały stęchlizną. źródło: NKJP: Marek Ziółkowski: Nie powinni tam mieszkać, Echo Dnia, 2005-05-24
	Cała śmierdząca woda zatrzymuje się u mnie. Bo to nie jest tylko deszczówka, ale odpady ropopochodne, ścieki z szamb. źródło: NKJP: (WT): Rura i rów, Dziennik Polski, 2002-05-23
	Nie ma żadnych sanitariatów. Miasto zaczyna śmierdzieć. źródło: NKJP: W ciągu dziesięciu dni Kosowo opuścił co dziesiąty mieszkaniec - ocenia UNHCR, Gazeta Wyborcza, 1999-04-03

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	śmierdzę	śmierdzimy
2 os.	śmierdzisz	śmierdzicie
3 os.	śmierdzi	śmierdzą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	śmierdziałem +(e)m śmierdział	śmierdziałam +(e)m śmierdziała	śmierdziałom +(e)m śmierdziało	śmierdzieliśmy +(e)śmy śmierdzieli	śmierdziałyśmy +(e)śmy śmierdziały
2 os.	śmierdziałeś +(e)ś śmierdział	śmierdziałaś +(e)ś śmierdziała	śmierdziałoś +(e)ś śmierdziało	śmierdzieliście +(e)ście śmierdzieli	śmierdziałyście +(e)ście śmierdziały
3 os.	śmierdział	śmierdziała	śmierdziało	śmierdzieli	śmierdziały

bezosobnik: śmierdziano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę śmierdział będę śmierdzieć	będę śmierdziała będę śmierdzieć	będę śmierdziało będę śmierdzieć	będziemy śmierdzieli będziemy śmierdzieć	będziemy śmierdziały będziemy śmierdzieć
2 os.	będziesz śmierdział będziesz śmierdzieć	będziesz śmierdziała będziesz śmierdzieć	będziesz śmierdziało będziesz śmierdzieć	będziecie śmierdzieli będziecie śmierdzieć	będziecie śmierdziały będziecie śmierdzieć
3 os.	będzie śmierdział będzie śmierdzieć	będzie śmierdziała będzie śmierdzieć	będzie śmierdziało będzie śmierdzieć	będą śmierdzieli będą śmierdzieć	będą śmierdziały będą śmierdzieć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		śmierdźmy
2 os.	śmierdź	śmierdźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	śmierdziałbym bym śmierdział	śmierdziałabym bym śmierdziała	śmierdziałobym bym śmierdziało	śmierdzielibyśmy byśmy śmierdzieli	śmierdziałybyśmy byśmy śmierdziały
2 os.	śmierdziałbyś byś śmierdział	śmierdziałabyś byś śmierdziała	śmierdziałobyś byś śmierdziało	śmierdzielibyście byście śmierdzieli	śmierdziałybyście byście śmierdziały
3 os.	śmierdziałby by śmierdział	śmierdziałaby by śmierdziała	śmierdziałoby by śmierdziało	śmierdzieliby by śmierdzieli	śmierdziałyby by śmierdziały

bezosobnik: śmierdziano by

bezokolicznik: śmierdzieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: śmierdząc

gerundium: śmierdzenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	śmierdzenie	śmierdzenia
D.	śmierdzenia	śmierdzeń
C.	śmierdzeniu	śmierdzeniom
B.	śmierdzenie	śmierdzenia
N.	śmierdzeniem	śmierdzeniami
Ms.	śmierdzeniu	śmierdzeniach
W.	śmierdzenie	śmierdzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: śmierdzący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzące	śmierdząca
D.	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącej
C.	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącej
B.	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzący	śmierdzące	śmierdzącą
N.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącą
Ms.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzące	śmierdzące
D.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących
C.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym
B.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzące
N.	śmierdzącymi	śmierdzącymi	śmierdzącymi	śmierdzącymi
Ms.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących

odpowiednik aspektowy: zaśmierdzieć

Składnia

śmierdzieć

(CZYM)

2. sprawa

Definicja

wydawać się nieuczciwym lub niezgodnym z prawem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Połączenia

sprawa śmierdzi
śmierdzieć aferą, podstępem
śmierdzieć na kilometr, na odległość

Cytaty

Rekopol uznał, że sprawa śmierdzi na odległość i zrezygnował z transakcji.

źródło: NKJP: Piotr Pytlakowski: Bardzo brudne interesy, Polityka, 2008-02-16

Ale co z nim robić? Przehandlować? Nie, bo to by na sto kilometrów śmierdziało aferą.

źródło: NKJP: Artur Górski: Magia „Sacro Arsenale”, 2006

Te toasty zapieprzone, bzdura cholerna, puste, śmierdzące słowa, mowa-trawa, trociny zgniłe, co to znaczy, to nic nie znaczy!

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Gdzie jest droga na walne?, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	śmierdzę	śmierdzimy
2 os.	śmierdzisz	śmierdzicie
3 os.	śmierdzi	śmierdzą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	śmierdziałem +(e)m śmierdział	śmierdziałam +(e)m śmierdziała	śmierdziałom +(e)m śmierdziało	śmierdzieliśmy +(e)śmy śmierdzieli	śmierdziałyśmy +(e)śmy śmierdziały
2 os.	śmierdziałeś +(e)ś śmierdział	śmierdziałaś +(e)ś śmierdziała	śmierdziałoś +(e)ś śmierdziało	śmierdzieliście +(e)ście śmierdzieli	śmierdziałyście +(e)ście śmierdziały
3 os.	śmierdział	śmierdziała	śmierdziało	śmierdzieli	śmierdziały

bezosobnik: śmierdziano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę śmierdział będę śmierdzieć	będę śmierdziała będę śmierdzieć	będę śmierdziało będę śmierdzieć	będziemy śmierdzieli będziemy śmierdzieć	będziemy śmierdziały będziemy śmierdzieć
2 os.	będziesz śmierdział będziesz śmierdzieć	będziesz śmierdziała będziesz śmierdzieć	będziesz śmierdziało będziesz śmierdzieć	będziecie śmierdzieli będziecie śmierdzieć	będziecie śmierdziały będziecie śmierdzieć
3 os.	będzie śmierdział będzie śmierdzieć	będzie śmierdziała będzie śmierdzieć	będzie śmierdziało będzie śmierdzieć	będą śmierdzieli będą śmierdzieć	będą śmierdziały będą śmierdzieć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		śmierdźmy
2 os.	śmierdź	śmierdźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	śmierdziałbym bym śmierdział	śmierdziałabym bym śmierdziała	śmierdziałobym bym śmierdziało	śmierdzielibyśmy byśmy śmierdzieli	śmierdziałybyśmy byśmy śmierdziały
2 os.	śmierdziałbyś byś śmierdział	śmierdziałabyś byś śmierdziała	śmierdziałobyś byś śmierdziało	śmierdzielibyście byście śmierdzieli	śmierdziałybyście byście śmierdziały
3 os.	śmierdziałby by śmierdział	śmierdziałaby by śmierdziała	śmierdziałoby by śmierdziało	śmierdzieliby by śmierdzieli	śmierdziałyby by śmierdziały

bezosobnik: śmierdziano by

bezokolicznik: śmierdzieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: śmierdząc

gerundium: śmierdzenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	śmierdzenie	śmierdzenia
D.	śmierdzenia	śmierdzeń
C.	śmierdzeniu	śmierdzeniom
B.	śmierdzenie	śmierdzenia
N.	śmierdzeniem	śmierdzeniami
Ms.	śmierdzeniu	śmierdzeniach
W.	śmierdzenie	śmierdzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: śmierdzący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzące	śmierdząca
D.	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzącej
C.	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącemu	śmierdzącej
B.	śmierdzącego	śmierdzącego	śmierdzący	śmierdzące	śmierdzącą
N.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącą
Ms.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	śmierdzący	śmierdzący	śmierdzące	śmierdzące
D.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących
C.	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym	śmierdzącym
B.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzące
N.	śmierdzącymi	śmierdzącymi	śmierdzącymi	śmierdzącymi
Ms.	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących	śmierdzących

odpowiednik aspektowy: zaśmierdzieć

Składnia

Rz _abstrakcyjny

śmierdzieć

(CZYM)

3. w piwnicy

Definicja

o nieprzyjemnym zapachu: być odczuwanym

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii zapachy

Relacje znaczeniowe

synonimy:

cuchnąć, syfić

Połączenia

śmierdzi moczem, potem; rybą; benzyną, chlorem; stęchlizną, zgnilizną
śmierdzi w domu w hali, w izbie, w kuchni, w piwnicy, w pomieszczeniu

Cytaty

	Ale zwykle wybiera najprostszy sposób: do panierki kruszy krakersy „Lajkonika”. [...] Przy smażeniu nie śmierdzi w domu rybą, a potrawa smakuje jak indyk. źródło: NKJP: Anna Paluch: Diabeł w piwnicy, Trybuna Śląska, 2003-04-11
	[...] usłyszałam brzdęk i poczułam, jak moja torba napełnia się wysokoprocentowym płynem. [...] Teraz będzie śmierdziało od mnie wódą na kilometr. źródło: NKJP: Karolina Macios: Wszyscy mężczyźni mojego kota, 2008
	Śmierdzi moczem, zgnilizną, rozkładającymi się owocami. źródło: NKJP: Olgierd Budrewicz: Piekło w kolorach, 1997
	W pomieszczeniu śmierdziało przypalonymi włosami. źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008
	Od tych trupów śmierdziało jak z piekła, rozlazłe były tak, że ich części wchodziły w buty. źródło: NKJP: Janusz Rudnicki: Chodźcie, idziemy, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
3 os.	śmierdzi

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			śmierdziało

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.			będę śmierdziało będę śmierdzieć
2 os.			będziesz śmierdziało będziesz śmierdzieć
3 os.			będzie śmierdziało będzie śmierdzieć

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo

bezokolicznik: śmierdzieć

odpowiednik aspektowy: zaśmierdzieć

Składnia

Ø	+	śmierdzieć	+	CZYM + (GDZIE)
Ø	+	śmierdzieć	+	(CZYM) + od KOGO/CZEGO

Frazeologizmy

ktoś nie śmierdzi groszem

Przysłowia

Gość i ryba trzeciego dnia cuchnie
Ryba i gość po trzech dniach śmierdzą

Data ostatniej modyfikacji: 28.10.2025