UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podniecić

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. niecić

1. intelektualnie

Definicja

książk. 
wywołać wewnętrzne pobudzenie, entuzjazm i zainteresowanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  podekscytować, rozemocjonować

Połączenia

  • myśl o czymś (myśl, że...), widok czegoś podniecił kogoś; rozmowa, wiadomość podnieciła kogoś

Cytaty

Artystów podnieciła myśl, że ktoś mógł wynająć dźwig, dwie ciężarówki i ekipę robotników, by uprowadzić dzieło minimal-artu, z natury rzeczy elitarne i ciężkie.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Reportaż, Gazeta Wyborcza, 1994-07-15

Badałem skrupulatnie kwadrat za kwadratem. Zaraz w pierwszym kwadracie znalazłem 10 groszy, które zginęły mi przeszłego roku. Sukces podniecił mnie i dodał mi sił.

źródło: NKJP: Opis obyczaju, Dziennik Polski, 1999-11-26

Myśl, że wkrótce może ujrzeć ojca, za którym tęsknił przez tyle długich lat, podnieciła Tomka i napełniła wielką radością.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957

Widzę, Grzegorzu, że istotnie podnieciła cię ta rozmowa, oczywiście rozumiem cię, taka nagła wizja Paryża może zawrócić w głowie.

źródło: NKJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1981

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniecę
podniecimy
2 os. podniecisz
podniecicie
3 os. podnieci
podniecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłem
+(e)m podniecił
podnieciłam
+(e)m podnieciła
podnieciłom
+(e)m podnieciło
podnieciliśmy
+(e)śmy podniecili
podnieciłyśmy
+(e)śmy podnieciły
2 os. podnieciłeś
+(e)ś podniecił
podnieciłaś
+(e)ś podnieciła
podnieciłoś
+(e)ś podnieciło
podnieciliście
+(e)ście podniecili
podnieciłyście
+(e)ście podnieciły
3 os. podniecił
podnieciła
podnieciło
podniecili
podnieciły

bezosobnik: podniecono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniećmy
2 os. podnieć
podniećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłbym
bym podniecił
podnieciłabym
bym podnieciła
podnieciłobym
bym podnieciło
podniecilibyśmy
byśmy podniecili
podnieciłybyśmy
byśmy podnieciły
2 os. podnieciłbyś
byś podniecił
podnieciłabyś
byś podnieciła
podnieciłobyś
byś podnieciło
podniecilibyście
byście podniecili
podnieciłybyście
byście podnieciły
3 os. podnieciłby
by podniecił
podnieciłaby
by podnieciła
podnieciłoby
by podnieciło
podnieciliby
by podniecili
podnieciłyby
by podnieciły

bezosobnik: podniecono by

bezokolicznik: podniecić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podnieciwszy

gerundium: podniecenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podniecenie
podniecenia
D. podniecenia
podnieceń
C. podnieceniu
podnieceniom
B. podniecenie
podniecenia
N. podnieceniem
podnieceniami
Ms. podnieceniu
podnieceniach
W. podniecenie
podniecenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: podniecony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podniecony
podniecony
podniecony
podniecone
podniecona
D. podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconej
C. podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconej
B. podnieconego
podnieconego
podniecony
podniecone
podnieconą
N. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconą
Ms. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podnieceni
podnieceni
podniecone
podniecone
D. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych
C. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
B. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podniecone
N. podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
Ms. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych

odpowiednik aspektowy: podniecać

Składnia

Rz nieżywotne + podniecić +
KOGO

2. erotycznie

Definicja

wywołać pożądanie seksualne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Połączenia

  • nagość podnieciła kogoś; pieszczoty, pocałunki podnieciły kogoś

Cytaty

Opowiadał długo, aż całkowicie się zmierzchło, o swoim dzieciństwie na statku Czerwonej Floty, o Roksanie i o tym, jak go ta nagość podnieciła nad rzeką.

źródło: NKJP: Włodzimierz Pawluczuk: Judasz, 2004

To, że podnieciwszy ją, nie wychędożył, wynikało z całą pewnością z braku czasu, nie z braku szacunku.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996

Anna powiedziała cicho: - Znam lepszy sposób na pobitewne nerwy. Byłeś wspaniały. Podnieciłeś mnie. - Naprawdę? - wyszeptał, nie wierząc własnym zmysłom. Poczuł na ustach delikatny dotyk jej słodkich warg.

źródło: NKJP: Ewa Siarkiewicz: Kuźnia głupców, 2009

Delikatny masaż i pocałunki podnieciły mnie bardziej niż zwykle, w tym czasie odbieram wrażenia intensywniej, łatwiej mnie rozdrażnić, ale równocześnie łatwiej uspokoić.

źródło: NKJP: Magdalena Okoniewska: Mój świat jest kobietą. Dziennik lesbijki, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniecę
podniecimy
2 os. podniecisz
podniecicie
3 os. podnieci
podniecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłem
+(e)m podniecił
podnieciłam
+(e)m podnieciła
podnieciłom
+(e)m podnieciło
podnieciliśmy
+(e)śmy podniecili
podnieciłyśmy
+(e)śmy podnieciły
2 os. podnieciłeś
+(e)ś podniecił
podnieciłaś
+(e)ś podnieciła
podnieciłoś
+(e)ś podnieciło
podnieciliście
+(e)ście podniecili
podnieciłyście
+(e)ście podnieciły
3 os. podniecił
podnieciła
podnieciło
podniecili
podnieciły

bezosobnik: podniecono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniećmy
2 os. podnieć
podniećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłbym
bym podniecił
podnieciłabym
bym podnieciła
podnieciłobym
bym podnieciło
podniecilibyśmy
byśmy podniecili
podnieciłybyśmy
byśmy podnieciły
2 os. podnieciłbyś
byś podniecił
podnieciłabyś
byś podnieciła
podnieciłobyś
byś podnieciło
podniecilibyście
byście podniecili
podnieciłybyście
byście podnieciły
3 os. podnieciłby
by podniecił
podnieciłaby
by podnieciła
podnieciłoby
by podnieciło
podnieciliby
by podniecili
podnieciłyby
by podnieciły

bezosobnik: podniecono by

bezokolicznik: podniecić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podnieciwszy

gerundium: podniecenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podniecenie
podniecenia
D. podniecenia
podnieceń
C. podnieceniu
podnieceniom
B. podniecenie
podniecenia
N. podnieceniem
podnieceniami
Ms. podnieceniu
podnieceniach
W. podniecenie
podniecenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: podniecony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podniecony
podniecony
podniecony
podniecone
podniecona
D. podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconej
C. podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconej
B. podnieconego
podnieconego
podniecony
podniecone
podnieconą
N. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconą
Ms. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podnieceni
podnieceni
podniecone
podniecone
D. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych
C. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
B. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podniecone
N. podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
Ms. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych

odpowiednik aspektowy: podniecać

Składnia

bez ograniczeń + podniecić +
KOGO

3. zintensyfikować

Definicja

książk. 
sprawić, że jakieś zjawiska, uczucia lub stany są intensywniejsze, mocniejsze lub większe

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  podsycić

Połączenia

  • podniecić ambicję, apetyt, ciekawość, nadzieję, wyobraźnię; nastroje; dyskusję

Cytaty

Publiczna debata o losach zaginionych żołnierzy podnieciła wyobraźnię młodych i podstarzałych poszukiwaczy przygód i miłośników kiczowatych sensacyjnych filmów.

źródło: NKJP: Richard S. Ehrlich: Poszukiwacze zaginionych żołnierzy, Gazeta Wyborcza, 1993-08-26

Przyznaję, wybrałem ten moment z całą perfidią [...] - chciałem sztucznie, eksperymentalnie niejako, podniecić naturalny w człowieku antagonizm klasowy.

źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000

Występ profesjonalistów, prezentujących różne tańce współczesne, tylko podniecił nastroje wśród „kochających parkiet”, a szał mocnych rytmów zrobił swoje.

źródło: NKJP: Macho: Studniówki, Mazowieckie To i Owo, 2001-01-22

Druga i główna zaleta ukrywa się we właściwościach aperitifu - chodzi o trunek, który ma pobudzić apetyt, rozgrzać i podniecić kubeczki smakowe.

źródło: NKJP: Dziennik Polski, 2000-10-28

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniecę
podniecimy
2 os. podniecisz
podniecicie
3 os. podnieci
podniecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłem
+(e)m podniecił
podnieciłam
+(e)m podnieciła
podnieciłom
+(e)m podnieciło
podnieciliśmy
+(e)śmy podniecili
podnieciłyśmy
+(e)śmy podnieciły
2 os. podnieciłeś
+(e)ś podniecił
podnieciłaś
+(e)ś podnieciła
podnieciłoś
+(e)ś podnieciło
podnieciliście
+(e)ście podniecili
podnieciłyście
+(e)ście podnieciły
3 os. podniecił
podnieciła
podnieciło
podniecili
podnieciły

bezosobnik: podniecono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniećmy
2 os. podnieć
podniećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłbym
bym podniecił
podnieciłabym
bym podnieciła
podnieciłobym
bym podnieciło
podniecilibyśmy
byśmy podniecili
podnieciłybyśmy
byśmy podnieciły
2 os. podnieciłbyś
byś podniecił
podnieciłabyś
byś podnieciła
podnieciłobyś
byś podnieciło
podniecilibyście
byście podniecili
podnieciłybyście
byście podnieciły
3 os. podnieciłby
by podniecił
podnieciłaby
by podnieciła
podnieciłoby
by podnieciło
podnieciliby
by podniecili
podnieciłyby
by podnieciły

bezosobnik: podniecono by

bezokolicznik: podniecić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podnieciwszy

gerundium: podniecenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podniecenie
podniecenia
D. podniecenia
podnieceń
C. podnieceniu
podnieceniom
B. podniecenie
podniecenia
N. podnieceniem
podnieceniami
Ms. podnieceniu
podnieceniach
W. podniecenie
podniecenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: podniecony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podniecony
podniecony
podniecony
podniecone
podniecona
D. podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconej
C. podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconej
B. podnieconego
podnieconego
podniecony
podniecone
podnieconą
N. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconą
Ms. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podnieceni
podnieceni
podniecone
podniecone
D. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych
C. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
B. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podniecone
N. podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
Ms. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych

odpowiednik aspektowy: podniecać

Składnia

bez ograniczeń + podniecić +
CO + (w KIM)

4. zachęcić

Definicja

książk. 
wywołać chęć robienia czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zachęcić

Połączenia

  • podniecić do działania, do mordów, do walki; do nienawiści; do debaty

Cytaty

Nie czarujmy się, obecność zakrytych piersi nie wywołuje już dziś niczyjej ekscytacji i nie jest w stanie nikogo podniecić do publicznej debaty na żaden temat.

źródło: NKJP: Piersi w pracy i zabawie, Polityka, 2009-02-14

Nagle poczułem obcy zapach, który podniecił mnie do walki. Wściekle uderzyłem łbem w masywną zaporę z desek, aby dostać się do mych wrogów.

źródło: NKJP: Wasz Sybaryta: Klub srebrnego widelca, Tygodnik Podhalański, 1990

Ach, widać duch krucjat nie umarł - ciemnotę nadal łatwo podniecić do ślepej nienawiści.

źródło: NKJP: Re: Filmy niepoprawne politycznie, islam?, Internet, 2008-04-09

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniecę
podniecimy
2 os. podniecisz
podniecicie
3 os. podnieci
podniecą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłem
+(e)m podniecił
podnieciłam
+(e)m podnieciła
podnieciłom
+(e)m podnieciło
podnieciliśmy
+(e)śmy podniecili
podnieciłyśmy
+(e)śmy podnieciły
2 os. podnieciłeś
+(e)ś podniecił
podnieciłaś
+(e)ś podnieciła
podnieciłoś
+(e)ś podnieciło
podnieciliście
+(e)ście podniecili
podnieciłyście
+(e)ście podnieciły
3 os. podniecił
podnieciła
podnieciło
podniecili
podnieciły

bezosobnik: podniecono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podniećmy
2 os. podnieć
podniećcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podnieciłbym
bym podniecił
podnieciłabym
bym podnieciła
podnieciłobym
bym podnieciło
podniecilibyśmy
byśmy podniecili
podnieciłybyśmy
byśmy podnieciły
2 os. podnieciłbyś
byś podniecił
podnieciłabyś
byś podnieciła
podnieciłobyś
byś podnieciło
podniecilibyście
byście podniecili
podnieciłybyście
byście podnieciły
3 os. podnieciłby
by podniecił
podnieciłaby
by podnieciła
podnieciłoby
by podnieciło
podnieciliby
by podniecili
podnieciłyby
by podnieciły

bezosobnik: podniecono by

bezokolicznik: podniecić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podnieciwszy

gerundium: podniecenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podniecenie
podniecenia
D. podniecenia
podnieceń
C. podnieceniu
podnieceniom
B. podniecenie
podniecenia
N. podnieceniem
podnieceniami
Ms. podnieceniu
podnieceniach
W. podniecenie
podniecenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: podniecony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podniecony
podniecony
podniecony
podniecone
podniecona
D. podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconego
podnieconej
C. podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconemu
podnieconej
B. podnieconego
podnieconego
podniecony
podniecone
podnieconą
N. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconą
Ms. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podnieceni
podnieceni
podniecone
podniecone
D. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych
C. podnieconym
podnieconym
podnieconym
podnieconym
B. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podniecone
N. podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
podnieconymi
Ms. podnieconych
podnieconych
podnieconych
podnieconych

odpowiednik aspektowy: podniecać

Składnia

bez ograniczeń + podniecić +
KOGO + do CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 15.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json